Εν αναμονή των προγραμματικών δηλώσεων της Μέι

Σε διαρκή εκλογική ετοιμότητα οι Εργατικοί του Κόρμπιν

Britain's Prime Minister Theresa May speaks in Parliament the morning after an attack in Westminster, London Britain, March 23, 2017. Parliament TV/Handout via REUTERS - ATTENTION EDITORS - THIS IMAGE WAS PROVIDED BY A THIRD PARTY. EDITORIAL USE ONLY. NO RESALES.

Το τραγικό δυστύχημα στις εργατικές κατοικίες του Γκρένφελ Τάουερ είναι ένα ακόμα σύμβολο της βαθιάς κοινωνικής ανισότητας του Ηνωμένου Βασιλείου. Στο πλουσιότερο διαμέρισμα του Λονδίνου πολλοί άνθρωποι, ως επί τω πλείστο φτωχοί εργαζόμενοι, σκοτώθηκαν από τη φωτιά που ξέσπασε λόγω ελλιπών μέτρων προστασίας. Παρά τις προσπάθειες των δημοσιολογούντων, ο πολιτικός συμβολισμός δεν κρύβεται. Οι καταγγελίες των ενοίκων, κάνουν λόγο για αδιαφορία της διαχειριστικής επιτροπής, αλλά και για σκόπιμη απαξίωση του συγκροτήματος διαμερισμάτων, με σκοπό τον αστικό εξευγενισμό της περιοχής. Πέρυσι οι Εργατικοί είχαν καταθέσει τροπολογία με την οποία οι ιδιοκτήτες όφειλαν να προσφέρουν ασφαλείς κατοικίες στους ενοικιαστές, την οποία 72 Συντηρητικοί, που ήταν ιδιοκτήτες ακίνητης περιουσίας, καταψήφισαν. Η παρουσία των Μέι και Κόρμπιν στην περιοχή τις επόμενες ημέρες ήταν ενδεικτική του κλίματος, αλλά και των προτεραιοτήτων τους: ενώ ο Κόρμπιν βρέθηκε δίπλα στα θύματα της τραγωδίας, ακούγοντας τα παράπονά τους, η Μέι συνομίλησε μόνο με τα σώματα ασφαλείας και τα συνεργεία διάσωσης.

Τα ποσοστά δημοφιλίας της Μέι έχουν πέσει κατακόρυφα μετά τις εκλογές της προηγούμενης εβδομάδας, φθάνοντας στα επίπεδα της δημοφιλίας του Κόρμπιν πριν την έναρξη της προεκλογικής περιόδου. Το πρόβλημα αυτό, ωστόσο, είναι το μικρότερο απ’ όσα καλείται να αντιμετωπίσει την περίοδο αυτή.
Άμεσος στόχος των Συντηρητικών είναι να ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις με το Δημοκρατικό Ενωτικό Κόμμα της Βόρειας Ιρλανδίας (DUP), ώστε να δημιουργηθεί μια κυβέρνηση μειοψηφίας υπό την ανοχή των βορειοϊρλανδών Ενωτικών. Η Αρλίν Φόστερ, ηγέτιδα του DUP, προσπαθεί να εκμαιεύσει μια συμφωνία που θα έχει οφέλη διαρκείας για το κόμμα της. Στόχος της είναι να παίξει ρόλο στην αντιμετώπιση της τρομοκρατίας, την ενίσχυση της εσωτερικής ασφάλειας και την άμβλυνση της σκληρής γραμμής για το Brexit. Το σημαντικότερο, όμως, για την ίδια είναι να κερδίσει οικονομικά οφέλη για τη Βόρεια Ιρλανδία, με αιχμή την επιθυμία της να μειωθεί ο φορολογικός συντελεστής των επιχειρήσεων στο 12,5%, ακολουθώντας το παράδειγμα της Δημοκρατίας της Ιρλανδίας κατά την περασμένη δεκαετία.
Η Μέι, από την άλλη πλευρά, επιθυμεί μια ευρύτερη και γενικότερη συμφωνία που θα της αφήνει μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων. Επέλεξε, επίσης, να συναντηθεί και με τα υπόλοιπα βορειοϊρλανδικά κόμματα που εκφράζουν έντονες αντιδράσεις. Ο Τζέρι Άνταμς του Σιν Φέιν προειδοποίησε τη Μέι ότι παραβιάζει τους όρους της Συνθήκης της Μεγάλης Παρασκευής του 1998, σχετικά με τη στάση ουδετερότητας που οφείλει να κρατά η κυβέρνηση της Μ. Βρετανίας απέναντι στα κόμματα της Β. Ιρλανδίας, επιφυλάξεις που εξέφρασε και ο Τζον Μέιτζορ σε σχετική παρέμβασή του.
Σημαντικό ρόλο σε ό,τι αφορά την επικύρωση της συμφωνίας Συντηρητικών-DUP θα παίξει και η ηγέτιδα των Συντηρητικών στη Σκωτία, Ρουθ Ντέιβιτσον, η οποία κατάφερε να κερδίσει 13 πολύτιμες για τη Μέι έδρες στη Σκωτία. Η Ντέιβιτσον έχει εκφράσει ενστάσεις για το περιεχόμενο της συμφωνίας σε ό,τι αφορά τα δικαιώματα των ομοφυλόφιλων, με δεδομένο ότι οι θέσεις του DUP σε θέματα φύλου και αυτοδιάθεσης σώματος είναι συντηρητικές. Όντας και η ίδια ομοφυλόφιλη έχει δηλώσει ότι πήρε διαβεβαιώσεις από τη Μέι ότι τα ζητήματα αυτά δεν θα αποτελέσουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης, αφήνοντας, όμως, να εννοηθεί ότι η απόφασή της θα κριθεί απ’ αυτό.

Υπό προθεσμία

Στην πρώτη συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής της ομάδας η Μέι ανέλαβε την ευθύνη του κακού εκλογικού αποτελέσματος και παραδέχθηκε ότι τελεί υπό προθεσμία, δηλώνοντας ότι θα ηγηθεί της προσπάθειας των Συντηρητικών για όσο οι ίδιοι το επιθυμούν. Παρά την παραδοχή της, όμως, μέχρι στιγμής οι βουλευτές της επιλέγουν να μην ανοίξουν τη συζήτηση της διαδοχής της. Γνωρίζοντας ότι οι επόμενες εκλογές είναι μάλλον κοντά, και ότι το πολιτικό της κεφάλαιο εξαντλείται, οι εσωκομματικοί της αντίπαλοι επιλέγουν να προχωρήσουν με την υφιστάμενη κατάσταση, ώστε να μην πληγεί περαιτέρω το κόμμα.
Το ευρωσκεπτικιστικό στρατόπεδο των Συντηρητικών εμφανίζεται αποδυναμωμένο, καθώς η γραμμή του «σκληρού» Brexit απέτυχε. Δεν είναι τυχαίο ότι στο βρετανικό Τύπο εμφανίστηκαν διαρροές για το πρόσωπο του Μπόρις Τζόνσον, σύμφωνα με τις οποίες, παρά το γεγονός ότι αποτελεί μεγάλο κεφάλαιο για το κόμμα, στις τελευταίες εσωτερικές μετρήσεις χαρακτηρίζεται διχαστικός από τους ερωτώμενους. Από την άλλη πλευρά, βετεράνοι του κόμματος, όπως πρωτίστως ο Τζ. Μέιτζορ και ο πρώην πρωθυπουργός Ντ. Κάμερον παρεμβαίνουν δημοσίως, δηλώνοντας ότι θα πρέπει να υπάρξει μια συναινετική γραμμή με τα υπόλοιπα κόμματα σε ό,τι αφορά τις διαπραγματεύσεις με την ΕΕ, που τελικά θα ξεκινήσουν αυτή την εβδομάδα, επιδιώκοντας μια λιγότερο συγκρουσιακή γραμμή με μια Ευρώπη που μπαίνει στις διαπραγματεύσεις αυτές με σαφές πλεονέκτημα και σταθερή θέση.

Κυβέρνηση σε αναμονή

Από την άλλη πλευρά, ο Κόρμπιν, εκμεταλλευόμενος την ώθηση που του έχει δώσει το αποτέλεσμα, ξεδιπλώνει την τακτική του για το επόμενο διάστημα με δεδομένο ότι το κόμμα του είναι κυβέρνηση σε αναμονή. Έχει θέσει ήδη τον κομματικό μηχανισμό σε διαρκή εκλογική ετοιμότητα, δηλώνοντας ότι το επόμενο διάστημα θα περιοδεύσει σε τουλάχιστον 65 εκλογικές περιφέρειες που κέρδισαν οριακά οι Συντηρητικοί, ώστε να προωθήσει το επιδραστικό πρόγραμμά του. Είναι ενδιαφέρον το γεγονός ότι κυρίως στις νέες ηλικίες αυτό που έπαιξε ρόλο στην ψήφο υπέρ των Εργατικών δεν ήταν το πρόσωπο του Κόρμπιν, αλλά οι πολιτικές του για το σύστημα υγείας, την εκπαίδευση, την πρόνοια, όπως επίσης και η ηπιότερη διαπραγματευτική του προσέγγιση για την αποχώρηση από την ΕΕ.
Εξάλλου είναι έτοιμος να δώσει και τη μάχη των τροπολογιών στις προγραμματικές δηλώσεις της κυβέρνησης, όταν ευδοκιμήσει «ο συνασπισμός του χάους», όπως χαρακτηρίζει τη συμμαχία Συντηρητικών – DUP, επιστρέφοντας το χαρακτηρισμό που συστηματικά εξακόντιζε εναντίον του η Μέι προεκλογικά. Για το λόγο αυτό στον πρόσφατο ανασχηματισμό του σκιώδους υπουργικού συμβουλίου δεν άλλαξε τα βασικά πρόσωπα που τον στήριξαν τα προηγούμενα δύο χρόνια της εσωκομματικής σύγκρουσης, αν και έδωσε θέση στον Όουεν Σμιθ, βασικό του εσωκομματικό αντίπαλο στο περσινό συνέδριο, ο οποίος αναγκαστικά αναγνώρισε τη νίκη του, μαζί με αρκετούς ακόμη της δεξιάς πτέρυγας των Εργατικών.
Πέτρος Κοντές