Ηταν κάποτε η… Μέρκελ

 

Του Δημήτρη Σμυρναίου

Τα δύο αδελφά συντηρητικά κόμματα της Γερμανίας θα συναντηθούν και πάλι σήμερα Κυριακή για να διερευνήσουν αν μπορούν να καταλήξουν σε μια κοινή γραμμή για το προσφυγικό. Ανεξάρτητα από το αν θα καταφέρουν και πάλι ένα κλασσικό «μερκελικό» συμβιβασμό ή αν θα προχωρήσουν στα άκρα, το σίγουρο είναι ότι η ισχυρότερη χώρα της Ευρώπης θα συνεχίσει να βρίσκεται σε μια κατάσταση παράλυσης, που επηρεάζει συνολικότερα την ήπειρό μας και αναπαράγει συνεχώς αδιέξοδα. Η Ανγκέλα Μέρκελ έχει «κοντύνει» δραματικά, οι Χριστιανοκοινωνιστές έχουν μετατραπεί σε κακέκτυπο της εθνικιστικής ακροδεξιάς και το SPD αναζητεί «αφήγημα» για να δικαιολογήσει όχι μόνο τη συμμετοχή του στην κυβέρνηση, αλλά συνολικά την ύπαρξή του.

Το οικογενειακό δράμα της Χριστιανοδημοκρατίας συνεχίστηκε και την περασμένη εβδομάδα με τους βαυαρούς Χριστιανοκοινωνιστές του Χορστ Ζέεχοφερ να επιμένουν στο τελεσίγραφο που είχαν θέσει στην Ανγκέλα Μέρκελ για την εξεύρεση μέχρι σήμερα μιας λύσης που θα διασφαλίζει τα γερμανικά σύνορα. Ολα τα σενάρια παρέμεναν ανοικτά, αφού και για την καγκελάριο και για τον ακροσυντηρητικό υπουργό της Εσωτερικών οποιαδήποτε υποχώρηση θα ισοδυναμούσε με σημαντική πολιτική ήττα, με απρόβλεπτες συνέπειες. Η υπόθεση θα ξεκαθαρίσει πιθανά μέχρι την Τρίτη με τη συνάντηση των επικεφαλής των τριών κομμάτων. Οι πιο ψύχραιμοι πάντως εκτιμούν ότι θα ήταν αυτοκτονικό για τους Χριστιανοκοινωνιστές να τραβήξουν το σκοινί, φτάνοντας μέχρι και στο χωρισμό της κοινής κοινοβουλευτικής ομάδας, κάτι που πάντως είχε συμβεί προσωρινά το 1976, όταν όμως η συντηρητική παράταξη ήταν στην αντιπολίτευση.
Την ίδια ώρα, ο τρίτος εταίρος της κυβέρνησης, το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα, παρατηρούσε αμήχανο τις εξελίξεις, χωρίς να έχει καμιά ουσιαστική παρέμβαση, αλλά και επιρροή στην όλη συζήτηση, δείγμα και αυτό της πολιτικής του παρακμής. Οι σοσιαλδημοκράτες υποτίθεται ότι παρασκηνιακά προετοιμάζονται ακόμα και για το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών. Το πρόβλημα τους είναι όχι μόνο ότι βρίσκονται πλέον σταθερά σε ποσοστά κάτω του 20%, αλλά κυρίως ότι δεν έχουν ατζέντα για έναν προεκλογικό αγώνα, που θα μπορούσε κατά κάποιο τρόπο να τους διαχωρίσει από την Χριστιανοδημοκρατία, η οποία με διάφορες διαβαθμίσεις φαίνεται να εστιάζει πλέον όλο της το βάρος στη «διαφύλαξη των συνόρων» της Ευρώπης.

Ενα …τρύπιο σενάριο

Τα υπαρξιακά προβλήματα των κομμάτων είναι βεβαίως το τελευταίο που απασχολεί τους υπόλοιπους ευρωπαίους. Εδώ και πάνω από ένα χρόνο η γερμανική κυβέρνηση ουσιαστικά είναι σε παράλυση. Πρώτα γιατί ετοιμαζόταν για τις εκλογές, στη συνέχεια γιατί προσπαθούσε να αναγεννηθεί από τις στάχτες της και τώρα γιατί αποδεικνύει ότι το σενάριο αναβίωσής της, που παρουσίασε την άνοιξη, είχε τεράστια κενά. Είναι ενδεικτικό ότι η κρίση ανάμεσα σε Βερολίνο και Μόναχο ξέσπασε σε μια περίοδο, που το «προσφυγικό» βρίσκεται σε ύφεση, όπως αποδεικνύει η σύγκριση των αριθμών με τα προηγούμενα έτη.
Η Ανγκέλα Μέρκελ έχει «κοντύνει» επικίνδυνα από τις απανωτές επιθέσεις των συντηρητικών, που βλέπουν την ευκαιρία να τελειώνουν μια και καλή με τα όσα ψήγματα ανθρωπισμού είχαν απομείνει στην πολιτική της. Αυτή τη στιγμή δεν έχει το κύρος και τη δύναμη για να πείσει όχι μόνο τους άλλους ευρωπαίους, αλλά ούτε την ίδια της την κοινοβουλευτική ομάδα. Στη συντριπτική του πλειοψηφία ο γερμανικός Τύπος αποφαίνεται ότι ήταν λάθος της να θέσει και πάλι υποψηφιότητα ως καγκελάριος τον περασμένο Σεπτέμβριο, χάνοντας έτσι μια ευκαιρία να αποχωρήσει αξιοπρεπώς, έχοντας στην τσέπη της τον τίτλο της «ισχυρότερης γυναίκας» του πλανήτη. Αυτό ήταν κάποτε. Σήμερα η Μέρκελ μοιάζει απλά να προσπαθεί να σώσει ότι μπορεί από την υστεροφημία της και να μην παραδώσει ένα κόμμα διχασμένο, αλλά και πολύ πιο συντηρητικό από όσο το είχε παραλάβει. Πολλοί αμφιβάλλουν για το αν θα τα καταφέρει.
Την περασμένη Πέμπτη πάντως η καγκελάριος έδειξε ιδιαίτερα αποφασισμένη να μην παραδοθεί άνευ όρων στις απαιτήσεις του βαυαρού υπουργού Εσωτερικών Χορστ Ζέεχοφερ, ο οποίος πάντως επιδεικτικά απουσίαζε από τη σχετική συζήτηση στη Βουλή ενόψει της ευρωπαϊκής συνόδου κορυφής. Ωστόσο, μια ευρωπαϊκή λύση για το σύνολο του προβλήματος που αποκαλείται «προσφυγικό» φαντάζει αδύνατη αυτή τη στιγμή και όλοι περιμένουν ότι ακόμα και αν η ρήξη αποφευχθεί τελικά τώρα, η επόμενη κρίση δεν θα αργήσει να έρθει. Πιθανή ημερομηνία ο ερχόμενος Οκτώβριος μετά από ένα αποτέλεσμα στις εκλογές της Βαυαρίας, το οποίο δεν θα ικανοποιεί τη ματαιοδοξία των Χριστιανοκοινιστών, που είχαν συνηθίσει να παίζουν επί δεκαετίες χωρίς αντίπαλο.Η επίθεση τους ενάντια στην καγκελάριο δεν φαίνεται να αποδίδει καρπούς προς το παρόν, και τα ποσοστά τους παραμένουν κολημένα κάτω από το 40%. Ενα τέτοιο αποτέλεσμα θα είναι πανωλεθρία για τους «αδερφούς» από το Μόναχο και είναι σίγουρο ότι θα πυροδοτήσουν νέες αντιπαραθέσεις και εξελίξεις.