Κινηματογράφος

«ΤΟ ΑΓΝΩΣΤΟ ΚΟΡΙΤΣΙ»
Όταν η συνείδηση προστάζει

kers1

Του Στράτου Κερσανίδη

Ως η κρίση του ατόμου για τον ηθικό χαρακτήρα των πράξεών του, ορίζεται η συνείδηση η οποία αποτελεί, κατά κάποιον τρόπο, και τον οδηγό των πράξεων του ατόμου, το οποίο μπορεί να χαρακτηριστεί ενσυνείδητο ή ασυνείδητο. Όσον αφορά το ενσυνείδητο άτομο, αυτό δηλαδή που ενσυνειδήτως πράττει, εφόσον οι πράξεις του ακολουθούν την ηθική, τότε μιλάμε για άτομο ευσυνείδητο. Δηλαδή, έντιμο και αφοσιωμένο στο καθήκον. Οι τύψεις, λοιπόν, βασανίζουν μόνον ανθρώπους ευσυνείδητους, όταν αυτοί νομίζουν πως έπραξαν ή δεν έπραξαν όπως το καθήκον και η ηθική επιτάσσουν.
Η Τζενί, η ηρωίδα της ταινίας «Το άγνωστο κορίτσι» (La fille inconnue), των αδελφών Ζαν-Πιερ και Λικ Νταρντέν, είναι η περίπτωση ενός τέτοιου ανθρώπου. Νεαρή γιατρός σε μια γειτονιά της Λιέγης, εργάζεται μαζί με τον Ζουλιέν, τον ασκούμενο βοηθό της. Ύστερα από μια κουραστική μέρα και αφού ή ώρα είναι περασμένη και το ιατρείο έχει κλείσει, χτυπά το κουδούνι. Ο Ζουλιέν πηγαίνει να ανοίξει αλλά η Τζενί τον αποτρέπει, λέγοντάς του πως είναι αργά. Την επόμενη μέρα δύο αστυνομικοί θα χτυπήσουν την πόρτα της και θα την ρωτήσουν εάν αντιλήφθηκε κάτι επειδή μια κοπέλα βρέθηκε νεκρή λίγο παραπέρα. Βλέποντας τι κατέγραψε η κάμερα του ιατρείου, η Τζενί διαπιστώνει πως η κοπέλα αυτή χτύπησε το κουδούνι του ιατρείου το προηγούμενο βράδυ, ζητώντας προστασία από κάποιον που την κυνηγούσε. Από εκείνη τη στιγμή η Τζενί θα κυριευτεί από ενοχές επειδή θεωρεί τον εαυτό της υπεύθυνο και θα αρχίσει να αναζητά την ταυτότητα της νεκρής και τι κρύβεται πίσω από το θάνατό της.
Η Τζενί είναι ένας άνθρωπος που έχει ανεπτυγμένη την αίσθηση του καθήκοντος. Οι Νταρντέν φροντίζουν να το αναδείξουν και το αναδεικνύουν σε ολόκληρη την ταινία δείχνοντας τον τρόπο με τον οποίο η νεαρή γιατρός αντιμετωπίζει τους ασθενείς της. Είναι ένας άνθρωπος ήρεμος, δοτικός, δίκαιος και ευσυνείδητος. Όταν διαπιστώνει πως κάτι δεν έκανε σωστά και με τραγικά αποτελέσματα, αποφασίζει να επανορθώσει καθώς οι τύψεις την κυνηγούν. Έτσι χωρίς να σταματήσει να ασκεί το ιατρικό της καθήκον, βυθίζεται σε ένα λαβύρινθο υπαρξιακών ερωτημάτων, αντιμετωπίζοντας καταστάσεις επικίνδυνες ακόμη και για τη ζωή της. Όμως, για την Τζενί υπεράνω όλων είναι η ηθική και το καθήκον.
Ανθρωπιστικός κινηματογράφος ο οποίος δίνει βαρύτητα στις ανθρώπινες αξίες, οι οποίες είναι -εκτός από συλλογικό- και ατομικό ζήτημα του καθενός. Σε μια κοινωνία ατομισμού, μισαλλοδοξίας και αδιαφορίας, οι αδελφοί Νταρντέν αντιπαραθέτουν την ηθική του ατόμου το οποίο είναι ικανό να διεμβολίσει το κοινωνικό στάτους δημιουργώντας ρωγμές και επηρεάζοντας κι άλλους ανθρώπους.
Το μυστήριο αρχίζει να ξετυλίγεται αργά. Εκεί που η Τζενί αρχίζει να πιάνει την άκρη του νήματος και να το ξετυλίγει, της φεύγει από τα χέρια και ξαναρχίζει.
Οι αδελφοί Νταρντέν σκηνοθετούν νωχελικά, υπνωτικά. Αναδεικνύουν την προσωπικότητα της ηρωίδας τους, η οποία είναι, εκτός από ευσυνείδητη, μια γυναίκα ήρεμη, συγκροτημένη και μεθοδική. Παρόλα αυτά ο θεατής μένει σε εγρήγορση αφού οι σκηνοθέτες έχουν φροντίσει να εμποτίσουν την αφήγηση με το μυστήριο, το οποίο λειτουργεί ως έκρηξη εν αναμονή.
«Το άγνωστο κορίτσι», λοιπόν, μπορεί να μοιάζει κάπως άνευρο σε σχέση με άλλες ταινίες των Ζαν-Πιερ και Λικ Νταρντέν αλλά προσωπικά πιστεύω πως διαθέτει την ίδια δύναμη, μόνο που εδώ βρίσκεται καμουφλαρισμένη και αποκαλύπτεται την ώρα που πρέπει.

strakersan@gmail.com
kersanidis.wordpress.com

 

«ΕΝΑ ΒΗΜΑ ΤΗ ΦΟΡΑ»
Ο θρίαμβος της θέλησης

kers2

Η δύναμη της ανθρώπινης θέλησης κάποιες φορές ξεπερνά τη λογική. Είναι κάποιοι άνθρωποι οι οποίοι αρνούνται να αποδεχτούν το κακό που τους έχει συμβεί και, ερχόμενοι αντιμέτωποι με θεούς και δαίμονες, κατορθώνουν το ακατόρθωτο. Μια τέτοια περίπτωση αφηγείται και η ταινία «Ένα βήμα τη φορά» (Patients) του Μεντί Ιντίρ και του Γκραντ Κορ Μαλάντ.
Ένα τραγικό ατύχημα το οποίο συνέβη το 1997 είχε ως αποτέλεσμα τη μεταφορά του Φαμπιέν Μαρσό σε κέντρο αποκατάστασης. Ο Φαμπιέν, ενώ βρισκόταν σε μια κατασκήνωση, τραυματίστηκε σοβαρά βουτώντας στην πισίνα με αποτέλεσμα να εξαρθρωθεί η σπονδυλική του στήλη και να καθηλωθεί σε αναπηρικό καροτσάκι. Η διάγνωση των γιατρών δεν ήταν καθόλου ενθαρρυντική και, σύμφωνα με αυτήν, ο Φαμπιέν θα περνούσε το υπόλοιπο της ζωής του καθηλωμένος. Όμως εκείνος δεν πτοήθηκε και με περίσσια αποθέματα δύναμης κατάφερε να ξαναπερπατήσει και να γίνει ένας από τους πιο διάσημους καλλιτέχνες στη Γαλλία, ως slam poet δηλαδή παρουσιάζοντας ποίηση με μουσική επί σκηνής, με το ψευδώνυμο Γκραντ Κορ Μαλάντ. Με αυτό το ψευδώνυμο εξέδωσε και την αυτοβιογραφική νουβέλα «Πάντα ήρωες» (στα ελληνικά από τις εκδόσεις Μεταίχμιο), την οποία στη συνέχεια σκηνοθέτησε μαζί με τον Μεντί Ιντίρ και μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο.
Στην ταινία κεντρικός ήρωας είναι ο Μπεν, ο οποίος όταν μεταφέρεται στο κέντρο αποκατάστασης δεν μπορεί να κάνει σχεδόν τίποτε από εκείνα τα οποία έκανε πριν και του φαίνονταν απλά. Δηλαδή να πλένει, να ντύνεται, να παίζει μπάσκετ. Οι νέοι του φίλοι είναι τετραπληγικοί, παραπληγικοί ή άνθρωποι με βαριές κακώσεις στο κρανίο. Οι άνθρωποι αυτοί πρέπει να μάθουν να ζουν από την αρχή.
«Με το που ξεκίνησα το βιβλίο, ήδη σκεφτόμουν την κινηματογραφική μεταφορά. Λατρεύω κάθε είδος γραφής, από στίχους μέχρι βιβλία, και φυσικά το σενάριο είναι ανάμεσά τους. Η ιδέα παρέμεινε στο κεφάλι μου, μέχρι που ο μάνατζέρ μου με έπεισε να αρχίσω να κινώ τις διαδικασίες», λέει ο Γκραντ Κολ Μαλάντ.

Σ.Κ.

 

ΟΙ ΝΕΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ

Επίσης προβάλλονται οι ταινίες:

«Παράδοξη ευτυχία» (Gleissentes gluck) του Σβεν Τάντικεν: Η Έλεν Μπρίντελ είναι μια γυναίκα η οποία νιώθει πως έχει παγιδευτεί σε ένα γάμο ο οποίος βαδίζει προς το τέλος του. Απελπισμένη και νιώθοντας πως ακόμη και ο θεός την έχει εγκαταλείψει αποφασίζει να ζητήσει τη βοήθεια του διακεκριμένου ψυχολόγου, Έντουαρντ Γκλουκ, ο οποίος έχει να παλέψει για τα δικά του προβλήματα. Οι δύο αυτοί άνθρωποι, αφού αρχικά ανακαλύψουν τις αντιθέσεις τους, θα δουν πως αυτές τους κάνουν να έρχονται πιο κοντά. Από κοινού θα ανακαλύψουν την αγάπη, η οποία τους δείχνει τον κοινό δρόμο που πρέπει να ακολουθήσουν. Η ταινία είναι βασισμένη στη νουβέλα «Αρχέγονη ευτυχία» της σκοτζέζας Α. Λ. Κένεντι (εκδόσεις Οδυσσέας, 2001).

«The last face» του Σον Πεν: Η Ρεν Πραντιέρ και ο Μιγκέλ Λεόν συναντιούνται στη Λιβερία ως μέλη μιας μεγάλης ανθρωπιστικής οργάνωσης, η οποία δραστηριοποιείται στην αφρικανική αυτή χώρα. Η Ρεν κατέχει διευθυντική θέση στην οργάνωση, ενώ ο Μιγκέλ είναι γιατρός τον οποίο χαρακτηρίζει το πείσμα και η παρορμητικότητα. Οι δύο αυτοί άνθρωποι έχουν εντελώς διαφορετικές απόψεις, αλλά εκείνο που τους ενώνει είναι το πάθος τους για την αξία της ζωής όλων των ανθρώπων.

«Πεντάμορφη και το τέρας» (Beauty ant the beast) του Μπιλ Κόντον: Η ταινία είναι ριμέικ της περίφημης ταινίας κινουμένων σχεδίων της Ντίσνεϊ του 1991. Η οποία με τη σειρά της βασίστηκε στο πασίγνωστο παραμύθι που έγραψε η Ζαν-Μαρί Λεπρές ντε Μπομόντ, το 1740. Η υπόθεση είναι γνωστή. Η Μπελ είναι μια έξυπνη, όμορφη και ανεξάρτητη κοπέλα που η μοίρα της τη φέρνει αιχμάλωτη από ένα τέρας σε κάστρο. Παρά τους φόβους της, θα μάθει να κοιτάει πέρα από το τρομακτικό παρουσιαστικό του τέρατος και το ζωώδη θυμό του, συνειδητοποιώντας ότι μέσα υπάρχει η ευγενική καρδιά και η ψυχή ενός όμορφου πρίγκιπα.

«Τρέξε» (Get out) του Τζόρνταν Πιλ: Ο Κρις συνοδεύει την κοπέλα του, τη Ρόουζ, στο πατρικό της σπίτι για να περάσουν εκεί το Σαββατοκύριακο μαζί με τους γονείς της και τον αδελφό της Τζέρεμι. Μέσα σε ένα περιβάλλον λευκών, όπου το υπηρετικό προσωπικό αποτελείται από μαύρους, είναι επόμενο ο Κρις, ο οποίος είναι μαύρος, να αισθάνεται κάπως περίεργα. Υπάρχει κάτι παράξενο στην ατμόσφαιρα το οποίο το αποδίδει στη διαφυλετική επιλογή της Ρόουζ, να φέρει έναν μαύρο στο σπίτι. Δε θα αργήσει όμως να καταλάβει δεν είναι αυτός ο λόγος. Μια σειρά από γεγονότα τον οδηγούν σε κάτι που δεν μπορούσε ποτέ να φανταστεί. Μια τρομακτική αλήθεια! Ένα πρωτότυπο θρίλερ τρόμου με διαφυλετικές προεκτάσεις.

Σινεφίλ