Κινηματογράφος

«ΕΝΑΣ ΑΚΕΡΑΙΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ»
Υπό τον έλεγχο της Εταιρείας

Του Στράτου Κερσανίδη

Μια εταιρεία μπορεί να συσταθεί από φυσικά ή νομικά πρόσωπα προς την επίτευξη κάποιου κοινού σκοπού. Στο σύγχρονο κόσμο η λέξη παραπέμπει κυρίως σε απρόσωπες ενώσεις, οι οποίες έχουν ως σκοπό την εξυπηρέτηση οικονομικών συμφερόντων. Όταν μπαίνει στη μέση το κέρδος και η εξουσία τότε η λέξη αποκτά ακόμη πιο αρνητική σημασία. Είναι κι αυτή μια κακοποίηση από αυτές που συχνά υφίστανται οι λέξεις.
Η ταινία «Ένας ακέραιος άνθρωπος» (A man of integrity / Lerd) του Μοχάμαντ Ρασούλοφ, αφηγείται τη σύγκρουση ενός άνδρα με μια εταιρεία. Ο 35χρονος Ρεζά, η γυναίκα του Χαντίς και ο γιος τους ζουν σε μια επαρχιακή κωμόπολη στο Ιράν. Έχουν πάρει ένα αγρόκτημα στο οποίο ο Ρεζά εκτρέφει χρυσόψαρα ενώ η Χαντίς είναι διευθύντρια σε ένα σχολείο θηλέων. Μια εταιρεία προς εξυπηρέτηση των συμφερόντων της, προσπαθεί να εκδιώξει τους μικροϊδιοκτήτες, αγοράζοντας τη γη τους. Ο Ρεζά αρνείται να φύγει και έτσι έρχεται αντιμέτωπος με την εταιρεία και ιδίως με τον Αμπάς, έναν σκληρό άνδρα ο οποίος την εκπροσωπεί και εμφανίζεται ως αφεντικό στην περιοχή. Όταν η κατάσταση θα φτάσει στα άκρα, ο Ρεζά θα αποφασίσει να πάρει την τύχη του στα χέρια του.
Το ιρανικό σινεμά έχει κερδίσει εδώ χρόνια το θαυμασμό μας οπότε δεν χρειάζεται να επαναληφθούν τα ίδια. Όμως, στην προκειμένη περίπτωση μου έκανε εντύπωση η τολμηρότητα των θεμάτων που αναδεικνύει ο Ρασούλοφ, λαμβάνοντας υπόψη την πολιτική κατάσταση στην πατρίδα του. Βέβαια εκ των υστέρων έμαθα πως η ταινία έχει απαγορευτεί στο Ιράν οπότε η απορία μου λύθηκε. Η εταιρεία λειτουργεί καλά! Κι αν σας κάνει εντύπωση που αναφερόμενος στο ισλαμικό καθεστώς μιλώ για «εταιρεία», το κάνω επειδή και ο σκηνοθέτης την χρησιμοποιεί ως πρόφαση για να κάνει κριτική σε αυτό το καθεστώς. Στην ταινία η «εταιρεία» δεν εμφανίζεται ως κάτι συγκεκριμένο, δεν ξέρουμε τι ακριβώς είναι, τι παράγει εάν παράγει κάτι. Εμφανίζεται ως ένα απρόσωπο πλέγμα εξουσιών, στο οποίο εμπλέκονται τα οικονομικά συμφέροντα, η αστυνομία, η δικαιοσύνη, η θρησκεία, η εκπαίδευση.
Εκτός όμως από την πολιτική προσέγγιση ο Ρασούλοφ είναι ένας εξαιρετικός σκηνοθέτης. Η ταινία του είναι ένα σύγχρονο φιλμ νουάρ, με μοντέρνα ματιά και ήρωες αληθινούς με σάρκα και οστά. Με διακλαδιζόμενη αφήγηση, καθώς εκτός από την κεντρική ιστορία εκτυλίσσονται κι άλλες, αλλά χωρίς ο σκηνοθέτης να χάνει το στόχο του. Αντίθετα εμπλουτίζει την αφήγησή του, προσθέτοντας έτσι, περισσότερη δύναμη και ρυθμό.
Κυρίαρχη φιγούρα ο πρωταγωνιστής Ρεζά Αχλακιράντ, με το σκληρό βλέμμα το οποίο προμηνύει την επερχόμενη έκρηξή του. Η πανέμορφη Σουνταμπέ Μπεϊζαέ, στο ρόλο της Χαντίς, ιδανική γυναικεία παρουσία, δυναμική και με έντονη προσωπικότητα, όπως αρμόζει σε ένα φιλμ νουάρ που σέβεται τον εαυτό του. Όσο για τις υπονοούμενες ερωτικές σκηνές, ο Μοχάμαντ Ρασούλοφ αποδεικνύει πως η αφαίρεση και η υπεκφυγή μπορούν να προσθέσουν και να αναδείξουν.

strakersan@gmail.com
kersanidis.wordpress.com

 

«ΕΓΩ, Η ΤΟΝΙΑ»
Μια σκοτεινή αθλητική ιστορία

Ενα μεγάλο σκάνδαλο συγκλόνισε τον κόσμο του καλλιτεχνικού πατινάζ το 1994. Η αθλήτρια Νάνσι Κέριγκαν δέχτηκε επίθεση με αποτέλεσμα να τραυματιστεί στο γόνατο και έτσι να μην καταφέρει να πάρει μέρος στους προκριματικούς αγώνες για την Ολυμπιάδα. Στο επίκεντρο βρέθηκε η συναθλήτριά της στην ομάδα των ΗΠΑ, Τόνια Χάρντινγκ. Την επίθεση είχε οργανώσει ο πρώην σύζυγος της Χάρντινγκ, Τζεφ Γκίλουρι, ο σωματοφύλακάς της Σον Έκαρντ και δύο συνεργάτες τους. Η Τόνια κατηγορήθηκε ως ηθική αυτουργός με αποτέλεσμα να αποκλειστεί για πάντα από την Ένωση Καλλιτεχνικού Πατινάζ των ΗΠΑ. Η Τόνια Χάρντινγκ, το 1991 είχε κερδίσει το πρωτάθλημα των ΗΠΑ και ήταν η πρώτη γυναίκα η οποία έκανε τριπλό άξελ στην ιστορία του αθλήματος.
Η ταινία «Εγώ, η Τόνια» (I, Tonya) του Κρεγκ Γκιλέσπι, αφηγείται τα γεγονότα από την πλευρά της Χάρντινγκ. Ο σκηνοθέτης χρησιμοποιεί αρχειακό υλικό, πρωτότυπες συνεντεύξεις από τους πρωταγωνιστές αλλά και ηθοποιούς, οι οποίοι ερμηνεύουν τους ρόλους των πρωταγωνιστών σε ένα πολύ ενδιαφέρον δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ, το οποίο επιχειρεί να φέρει στο φως εκείνη τη σκοτεινή ιστορία. Και λέω σκοτεινή, επειδή η Τόνια αρνείται πως γνώριζε τις ενέργειες του πρώην συζύγου της.
Εξαιρετικά ενδιαφέρον είναι το μέρος στο οποίο μαθαίνουμε για την παιδική ηλικία της Τόνια αλλά και για την προβληματική σχέση με τη μητέρα της.
Ο σκηνοθέτης συνδέει εξαιρετικά το αφηγηματικό κομμάτι στο οποίο αναπαριστά τα γεγονότα με τις πραγματικές συνεντεύξεις και το αρχειακό υλικό. Έτσι ο θεατής σχηματίζει μια ολοκληρωμένη γνώμη για τα όσα είχαν συμβεί τότε, χωρίς όμως να μπορεί να είναι σίγουρος για την αλήθεια και το ψέμα. Όλο αυτό δημιουργεί μια ατμόσφαιρα μυστηρίου και ο θεατής μπορεί να βγάλει όποιο συμπέρασμα επιθυμεί. Το βέβαιο όμως είναι πως θα ευχαριστηθεί την ταινία, την αφηγηματική της ροή και τις ερμηνείες των ηθοποιών.

Στρά. Κερ.

 

ΟΙ ΝΕΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ

«The disaster artist» του Τζέιμς Φράνκο: Ο Γκρεγκ Σέστερο ονειρεύεται να γίνει ηθοποιός. Στη σχολή εντυπωσιάζεται από έναν συμμαθητή του, τον Τόμι Γουάιζο, και του ζητά να τον βοηθήσει. Όταν ο Γουάιζο του προτείνει να κάνουν το μεγάλο άλμα και να πάνε στο Χόλιγουντ, ο Γκρέγκ συμφωνεί. Επειδή όμως και εκεί τα πράγματα δεν είναι ρόδινα, ο Γουάιζο προτείνει στον Γκρεγκ να μην περιμένουν κανέναν και να κάνουν τη δική τους ταινία. Οι συνεργάτες βρίσκονται, ο εξοπλισμός αγοράζεται και τα γυρίσματα αρχίζουν. Και όλα αυτά με έξοδα του Τόμι Γουάιζο που κανείς δεν γνωρίζει από πού βρίσκει τα χρήματα. Η ταινία γυρίζεται το 2003 έχει τον τίτλο «Το δωμάτιο» και σημειώνει μεγάλη επιτυχία, ως «η καλύτερη κακιά ταινία» (!), έγινε καλτ και έκοψε χιλιάδες εισιτήρια με το κοινό να παραληρεί! Ο Τζέιμς Φράνκο πρωταγωνιστεί αλλά και σκηνοθετεί αυτήν την πολύ καλή ταινία η οποία αφηγείται μια αληθινή ιστορία. Με το ερώτημα «μα ποιος είναι τέλος πάντων αυτός ο Τόμι Γουάιζο», να παραμένει αναπάντητο! Καλό ρυθμός και θαυμάσια ερμηνεία από τον Τζέιμς Φράνκο αλλά και από τον αδελφό του, Ντέιβ Φράνκο.

«1968» του Τάσου Μπουλμέτη: Στις 4 Απριλίου 1968, γράφτηκε μια από τις πιο λαμπρές σελίδες του ελληνικού αθλητισμού σε συλλογικό επίπεδο. Η πρώτη μεγάλη διεθνής διάκριση του ελληνικού αθλητισμού. Τότε, λοιπόν, στο Καλλιμάρμαρο Παναθηναϊκό Στάδιο, μπροστά σε 80.000 θεατές, η ομάδα μπάσκετ της ΑΕΚ κέρδισε το κύπελλο Ευρώπης νικώντας την πανίσχυρη τότε Σλάβια Πράγας με 89-82! Οι φίλαθλοι σε ολόκληρη τη χώρα, ανάμεσά τους και ο υποφαινόμενος, είχαν παρακολουθήσει τον αγώνα ραδιοφωνικά με τη φωνή του Βασίλη Γεωργίου. 50 χρόνια μετά, η ταινία δίνει μια ανάγλυφη εικόνα της εποχής. Μια κοπέλα δοκιμάζει ευτυχισμένη το νυφικό της ενώ ο μελλοντικός της σύζυγος παρακολουθεί με αγωνία τον αγώνα. Ένα ηλικιωμένο ζευγάρι αναπολεί τη χαμένη του πατρίδα. Ένας νεαρός κομουνιστής κρατούμενος στις φυλακές της χούντας πανηγυρίζει τους πόντους της ΑΕΚ. Σε ένα πρακτορείο ΠΡΟΠΟ οι άνθρωποι συζητούν και θυμούνται. Και μέσα από αυτά αναδεικνύεται και η ιστορία της ΑΕΚ.

«Ο Τομ της Φιλανδίας» (Tom of Finland) του Ντομε Καρουκόσκι: Βιογραφική ταινία με κεντρικό πρόσωπο τον Τομ της Φιλανδίας, όπως έγινε γνωστός στο εξωτερικό. Το πραγματικό όνομα ήταν Τούκο Λαακσόνε και η ζωή του ήταν δύσκολη στην πατρίδα του, καθώς ζώντας σε ένα άκρως συντηρητικό περιβάλλον, ήταν αναγκασμένος να κρατά κρυφή την ομοφυλοφιλία του. Ο Τούκο αναζητώντας διέξοδο αρχίζει να ζωγραφίζει σκίτσα περήφανων γκέι ανδρών, τα οποία όμως κρατάει κρυφά ακόμη και από την αγαπημένη του αδελφή. Εργαζόμενος σε μια διαφημιστική εταιρεία θα γνωρίσει έναν άνδρα, τον Νίπα τον οποίο θα ερωτευτεί. Οι δυο τους θα κρατήσουν κρυφή τη σχέση τους αλλά ο Νίπα θα ενθαρρύνει τον Τούκο να φανερώσει τα σκίτσα του. Έτσι ο Τομ της Φιλανδίας θα γίνει γνωστός από το Λος Άντζελες ως το Βερολίνο.

«Ο Λαβύρινθος: Η τελική δοκιμασία» (Maze Runner: The death cure) του Ουές Μπολ: Στο τελευταίο κεφάλαιο της τριλογίας, ο Τόμας θα οδηγήσει τους Γκλέιντερς που έχουν αποδράσει, σε βοήθεια των φίλων τους. Για να το καταφέρουν πρέπει να καταφέρουν να μπουν στην Τελευταία Πόλη.

Σινεφίλ