Κινηματογράφος

«ΘΕΛΜΑ»
Ένα παράξενο κορίτσι

Του Στράτου Κερσανίδη

Το μεταφυσικό είναι ένα στοιχείο ιδιαίτερα προσφιλές στον κινηματογράφο. Κάποιες φορές μπορεί να ενοχλήσει τους λάτρεις της ρεαλιστικής αφήγησης και κάποιες άλλες όχι, επειδή ακριβώς χρησιμοποιείται ως μέσο για να ειπωθούν κάποια πράγματα. H ταινία του Γιοακίμ Τρίερ, «Θέλμα» (Thelma), ενώ χρησιμοποιεί το μεταφυσικό στοιχείο, κατά βάση είναι μια δραματική ταινία για τις οικογενειακές και τις ανθρώπινες σχέσεις.
Η νεαρή Θέλμα είναι μια ντροπαλή κοπέλα από την επαρχία η οποία φεύγει από το σπίτι της για να σπουδάσει στο πανεπιστήμιο του Όσλο. Μια μέρα, ενώ διαβάζει στη βιβλιοθήκη, παθαίνει μια κρίση η οποία μοιάζει με επιληψία. Εκείνη τη μέρα θα γνωρίσει μια συμφοιτήτριά της, την Άνια, για την οποία θα νιώσει έντονη έλξη. Οι ιατρικές εξετάσεις δεν βρίσκουν κάτι που να εξηγεί τις κρίσεις που παθαίνει, ενώ η σχέση της με την Άνια γίνεται όλο και πιο στενή καθώς την κατακλύζουν πρωτόγνωρα ερωτικά αισθήματα. Οι κρίσεις συνεχίζονται και φαίνεται πως οφείλονται σε κάποιες υπερφυσικές ικανότητες που έχει από παιδί. Χωρίς να το ελέγχει, γίνονται αυτά που σκέφτεται με τραγικά αποτελέσματα. Έτσι, η Θέλμα αναγκάζεται να αναμετρηθεί με το παρελθόν, με τις σχέσεις που έχει με τους θρησκόληπτους γονείς της, αλλά και με την αγαπημένη της Άνια. Τίποτε δεν είναι εύκολο μέχρις ότου αποφασίζει να πάρει τη ζωή της στα χέρια της.
Δεν ξέρω πώς θα μπορούσα να χαρακτηρίσω μια ταινία η οποία από την πρώτη σκηνή με μαγνήτισε, με οδήγησε βήμα-βήμα μέσα σε μια γοητευτική ιστορία γεμάτη ερωτηματικά και στο τέλος με άφησε συνεπαρμένο και τα πάντα ανοιχτά! Αυτό, αν μη τι άλλο, οφείλεται στην ικανότητα του σκηνοθέτη, ο οποίος με υποδειγματικό αφηγηματικό ρυθμό, αφήνει την ιστορία του να ξεδιπλωθεί λίγο-λίγο, δεν προσπαθεί να εντυπωσιάσει αλλά αντίθετα να αναρωτηθεί και να αναζητήσει απαντήσεις βάζοντας στο ίδιο παιχνίδι τους θεατές. Έτσι όλο το μεταφυσικό, το μη ρεαλιστικό, περνά με τέτοια δεξιοτεχνία μέσα στην αφήγηση που όχι μόνο δεν «κλωτσάει» αλλά, αντίθετα, μοιάζει απολύτως φυσιολογικό.
Ο ίδιος ο σκηνοθέτης εξηγεί: «Είμαι μεγάλος οπαδός του τρόπου που ο Χίτσκοκ χρησιμοποιούσε ένα ψυχολογικό δίλημμα ως εναρκτήριο σημείο μιας αφήγησης. Στην ταινία μου, είναι το άγχος που έχει να κάνει με το σώμα. Η ύπαρξη ψυχογενών μη επιληπτικών κρίσεων (PNES) είναι αληθινή. Αυτές οι κρίσεις δεν αποτελούν το απότοκο υπερφυσικών καταστάσεων. Πάντως, πολλά συμβαίνουν, τόσο σε σωματικό όσο και σε ψυχολογικό επίπεδο στο ανθρώπινο κορμί, που είναι δύσκολο να εξηγηθούν μέχρι σήμερα».

strakersan@gmail.com
kersanidis.wordpress.com

 

 

«ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟΣ ΦΙΛΟΣ»

Ο άγνωστος πατέρας

Ο Ματιέ είναι 35 χρονών, χωρισμένος, πατέρας ενός αγοριού και ζει στο Παρίσι. Δεν γνώρισε ποτέ τον πατέρα του και το μόνο που του είχε πει η, νεκρή πλέον, μητέρα του είναι πως υπήρξε καρπός μιας εφήμερης σχέσης. Μια μέρα όμως καλείται να παραλάβει ένα πακέτο και μαθαίνει πως ο άγνωστος πατέρας είναι νεκρός, ονομαζόταν Ζαν και πως έχει δύο αδέλφια που ζουν στο Μόντρεαλ! Ο Ματιέ θέλει να γνωρίσει τα αδέλφια του και να μάθει για τον πατέρα του κι έτσι αποφασίζει να πάει στον Καναδά για την κηδεία. Εκεί τον υποδέχεται ο Πιέρ, στενός φίλος του πατέρα του, μαθαίνει πως ο Ζαν έχει χαθεί στη λίμνη που πήγαινε για ψάρεμα και το πτώμα δεν έχει βρεθεί. Ταυτόχρονα προσπαθεί να τον αποτρέψει από το να γνωρίσει τα αδέλφια του. Όμως ο Ματιέ επιμένει και οι αποκαλύψεις διαδέχονται η μία την άλλη.
Καλογυρισμένη, τρυφερή, ισορροπημένη με καλές ερμηνείες η ταινία του Φιλίπ Λιορέ δεν πρόκειται να σας δυσαρεστήσει. Βαθιά ανθρώπινη, ανιχνεύει τις ανθρώπινες σχέσεις και τη λαχτάρα του ανθρώπου να βρει τις ρίζες του και να μην αποκοπεί από αυτό που θεωρεί πως ανήκει. Ο Λιορέ αφηγείται διακριτικά, χωρίς να εκβιάζει τα συναισθήματα των θεατών και το όλο εγχείρημα υποστηρίζεται από ένα εξαιρετικό καστ.
Βέβαια, η ταινία, χωρίς να είναι ταινία μυστηρίου, βασίζεται σε μια αποκάλυψη που, όπως λέει ο σκηνοθέτης, «προσπαθούμε με κάθε τρόπο να την διατηρήσουμε μυστική, ώστε να κρατήσουμε άθικτη την έκπληξη του θεατή».

Στρά. Κερ.

 

 

ΟΙ ΝΕΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ

«Μπλε βασίλισσα» του Αλέξανδρου Σιπσίδη: Η Μπλε Βασίλισσα είναι ένα πανάκριβο διαμάντι. Θα καταλήξει στα χέρια ληστών, οι οποίοι όμως πρέπει να βρουν τρόπο να την πουλήσουν. Ο αγοραστής έχει βρεθεί αλλά οι τέσσερις συνεργάτες δουλεύουν ο καθένας για τον εαυτό του. Το έξυπνο σενάριο του Δημήτρη Ευλαμπίδη, αξιοποιείται και ο σκηνοθέτης κάνει μια ταινία γεμάτη δράση κι ανατροπές. Ο Αλέξανδρος Σιπσίδης δημιουργεί μια μικροκοινωνία χωρίς ηθικούς φραγμούς, με μόνο στόχο το κέρδος,την κοινωνία μας σε σμίκρυνση. Πολύ ωραία ταινία με συναρπαστική εξέλιξη.

«Κωστής Παπαγιώργης: Ο πιο γλυκός μισάνθρωπος» της Ελένης Αλεξανδράκη: Μια σημαντική μορφή των γραμμάτων, έναν άνθρωπο γεμάτο πάθη και αντιφάσεις σκιαγραφεί η Ελένη Αλεξανδράκη. Οικοδομεί τη μορφή του Κωστή Παπαγιώργη όπως αυτή αναδύεται μέσα από κείμενά του, από αφηγήσεις ανθρώπων που έζησαν κοντά του ή τον γνώριζαν και από πλούσιο αρχειακό υλικό. Προσθέτει και κάποιες στημένες σκηνές, αλλά και σκηνές από ταινίες, και καταφέρνει όλα αυτά να τα συνθέσει, ώστε το αποτέλεσμα να είναι ένα συναρπαστικό αφήγημα.

«Το τελευταίο φιλί του Κάιζερ» (The exception) του Ντέιβιντ Λεβό: Μετά το τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου ο μονάρχης της ηττημένης Γερμανίας, ο κάιζερ Βίλχελμ ο Β΄ ζούσε εξόριστος στην Ολλανδία. Όταν το 1940 οι ναζί κατέλαβαν τη χώρα, τοποθέτησαν στην έπαυλη που έμενε έναν νεαρό αξιωματικό των Ες Ες, τον Στέφαν, για να εξασφαλίσει πως ο κάιζερ δεν θα αποστατήσει στη Μεγάλη Βρετανία. Παράλληλα, οι Βρετανοί έχουν τοποθετήσει ως υπηρέτρια την Μίκι, μια κατάσκοπο εβραϊκής καταγωγής. Ο Στέφαν ερωτεύεται την Μίκι και όταν ο Χίτλερ αποφασίζει να επισκεφθεί αιφνιδιαστικά τον κάιζερ, το μυστικό κινδυνεύει να αποκαλυφθεί. Μαζί κινδυνεύει και η ζωή του Βίλχελμ του Β΄. Ο νεαρός αξιωματικός βρίσκεται στη δύσκολη θέση να αποφασίσει ανάμεσα στο στρατιωτικό του καθήκον και τον έρωτά του για την Μίκι. Αρκετά ενδιαφέρουσα ταινία, προσεγμένη και σκηνοθετημένη με φροντίδα, αν και ακαδημαϊκά.

«Οι άντρες δεν κλαίνε» (Muskarci ne placu) του Άλεν Ντρέλιεβιτς: Περίπου 20 χρόνια από τον άγριο εμφύλιο πόλεμο της Γιουγκοσλαβίας, οι πληγές δεν έχουν κλείσει ακόμη. Σε ένα άδειο ξενοδοχείο στη Βοσνία Ερζεγοβίνη, συγκεντρώνεται μια ομάδα βετεράνων από όλες τις αντιμαχόμενες πλευρές με πρωτοβουλία μιας οργάνωσης για να μοιραστούν τις μνήμες και τις εμπειρίες τους. Η προσπάθεια να κερδίσουν ξανά τη χαμένη εμπιστοσύνη τους είναι δύσκολη καθώς δεν μπορούν να ξεφύγουν από τα σημάδια που άφησε μέσα τους ο πόλεμος. Η ταινία ήταν η υποψηφιότητα της Βοσνίας για το ξενόγλωσσο Όσκαρ.

«Μποέμικη ψυχή» (Djam) του Τόνι Γκάτλιφ: Μια νεαρή Ελληνίδα, η Τζαμ, πηγαίνει στην Κωνσταντινούπολη για να βρει ένα σπάνιο ανταλλακτικό που χρειάζεται το σκάφος του θείου της. Ο θείος της, ονόματι Κακούργος, είναι λάτρης του ρεμπέτικου και η αγάπη του αυτή έχει μεταδοθεί και στην ανιψιά του. Στην Κωνσταντινούπολη, η Τζαμ θα γνωριστεί με την Αβρίλ, μια 18χρονη Γαλλίδα, η οποία βρίσκεται εκεί ως εθελόντρια για τους πρόσφυγες και η οποία έχει χάσει τα χρήματά της, άγνωστη μεταξύ αγνώστων. Η Τζαμ αποφασίζει να την βοηθήσει και οι δυο κοπέλες ξεκινούν ένα οδοιπορικό γεμάτο μουσική.

«Loving Pablo» του Φερνάντο Λεόν ντε Αρανόγια: Η νεαρή δημοσιογράφος Βιρτζίνια συναντά τον Πάμπλο Εσκομπάρ, γοητεύεται από το φιλανθρωπικό του έργο και την προσωπικότητά του και τον ερωτεύεται. Μέχρις ότου ο Εσκομπάρ εξαπολύει πόλεμο στην κυβέρνηση της Κολομβίας και η ζωή της Βιρτζίνια απειλείται.

«Amityville: Το ξύπνημα» (Amityville: The awakening) του Φρανκ Χάλφουν: Τρομακτικά πράγματα συμβαίνουν στο στοιχειωμένο σπίτι του Άμιτιβιλ.

«Καλπάζοντας με το όνειρο» (The rider) της Κλόε Ζάο: Ο Μπράντι, αστέρας του ροντέο, μετά από τραυματισμό αναγκάζεται να σταματήσει. Όμως πρέπει να επαναπροσδιορίσει όλη του τη ζωή.

«Ιστορίες φαντασμάτων», (Ghost stories) των Τζέρεμι Ντάισον και Άντι Νάιμαν: Καθηγητής ψυχολογίας αποφασίζει να διερευνήσει τρεις τρομακτικές ιστορίες.

«Ζουγκλοπαρέα» (Les as de la jungle) του Νταβίντ Αλόξ: Κινούμενα σχέδια.

«Το νησί των σκύλων» (Isle of dogs) του Γουές Άντερσον: Κινούμενα σχέδια επηρεασμένα από το σινεμά του Ακίρα Κουροσάουα.

Σινεφίλ