Νησιωτικότητα… και όμως κινείται!

 

Του Αντώνη Συρίγου*

Ψηφίστηκε την Τετάρτη 27 Ιουνίου, το νομοσχέδιο του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής με τίτλο «Μηχανισμός εφαρμογής, κρατική εποπτεία, γενικοί όροι υλοποίησης του Μεταφορικού Ισοδυνάμου (Μ.Ι.) και άλλες διατάξεις», το οποίο έγινε δεκτό κατά πλειοψηφία. Το νομοσχέδιο υπερψήφισαν οι βουλευτές της συγκυβέρνησης, της Δημοκρατικής Συμπαράταξης και του Ποταμιού.

Σύμφωνα με απόσπασμα από την καρδιά της αιτιολογικής έκθεσης του σχεδίου νόμου, «η προτεινόμενη νομοθετική ρύθμιση αποτελεί την έμπρακτη απόδειξη μιας νέας ανθρωποκεντρικής προσέγγισης στη νησιωτικότητα, η οποία δεν πρέπει να διαμορφώνει όρους μειονεξίας, αλλά αξιοποιήσιμης ιδιαιτερότητας.» Αυτή είναι και η ratio του νομοσχεδίου. Το Μεταφορικό Ισοδύναμο (Μ.Ι.) είναι μια καλή αρχή με πολλούς συμβολισμούς, που συμπληρώνεται από τα θετικά βήματα που έχουν γίνει και σ’ άλλους τομείς, όπως η Υγεία. Και μόνον γι’ αυτό το λόγο είναι κρίμα να χαρακτηρίζεται το Μ.Ι. επίδομα.
Η συστηματική νησιωτική πολιτική ως ζητούμενο σε μια χώρα κατ’ εξοχήν θαλασσινή και νησιωτική απεδείχθη ότι τελικώς δεν υπήρχε ούτε καν ως σύλληψη. Λόγια υπήρχαν. Μετά τη βλαβερή απώλεια του μειωμένου ΦΠΑ, απεδείχθη ότι ο βασιλιάς ήταν γυμνός. Έτσι λοιπόν το Μ.Ι. που εισάγεται με το υπό συζήτηση νομοσχέδιο, όχι ως αντιστάθμισμα στην απώλεια του ΦΠΑ, την οποία πάντα θα μνημονεύομε και σε κάθε ευκαιρία, πέραν από το ότι αποτελεί ένα αναγκαίο βήμα θεωρούμε ότι είναι μόνο η αρχή στην εφαρμογή της συνταγματικής επιταγής των άρθρων 101 §4 συνδ. 106 §1.
Είναι ένα θετικό βήμα προς την κατάρτιση και το σχεδιασμό μιας ολοκληρωμένης νησιωτικής πολιτικής.
Η νησιωτικότητα δεν είναι ιδεολογία, ούτε σύνθημα, ούτε μεταφυσική, ούτε αναζήτηση επιπλέον δικαιωμάτων. Είναι μια πολιτική που έρχεται να τακτοποιήσει τις ανάγκες που δημιουργεί η γεωγραφία και υπ’ αυτήν την έννοια δεν παραβιάζει την ισότητα, όπως φοβούνταν κάποιοι που στη συνταγματική αναθεώρηση του 2001 την είχαν τοποθετήσει κάτω από το σχετικό άρθρο με τη μορφή της ερμηνευτικής δήλωσης. Ευτυχώς το 2008 έγινε παράγραφος άρθρου (δηλαδή του 101), όμως κάπως ατελώς (lex imperfacta;) αφού η παραγνώρισή της δεν έχει ουσιαστικά συνέπειες. Μήπως πρέπει να την ξαναδούμε και να την επαναδιατυπώσουμε με την επιβαλλομένη πληρότητα εν όψει και της εξελισσόμενης συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση;
Το νομοσχέδιο ευχόμαστε να είναι η αρχή μιας σοβαρής πορείας για τη νησιωτική πολιτική. Ναι, αυτή εκπονείται και είναι αναγκαίο να την προχωρήσουμε.
Νησιωτική πολιτική και νησιωτικότητα… Και όμως κινείται. Αυτός ο σημαντικός συμβολισμός εκτός από την ουσία του Μ.Ι. ας μας μείνει, ας τον κρατήσουμε. Είναι σημαντικό ν’ αντιληφθούμε ότι οι κρίσεις και οι επικρίσεις ακόμη, γίνονται επί κειμένου που υφίσταται κι αυτό κάποιος το εμπνεύστηκε, το δημιούργησε, το συνέταξε, το εισαγάγει και τώρα το συζητούμε. Είναι η δημιουργική βάση. Ας κτίσομε πάνω σ’ αυτήν όλοι μαζί. Μπορούμε.
Κλείνω με μια υπενθύμιση ότι τον Αύγουστο του 2015 ο κοινός νομοθέτης, δηλαδή η Βουλή, ψήφισε μεταξύ άλλων την κατάργηση του μειωμένου συντελεστή Φ.Π.Α. στα νησιά (222 ή 223 βουλευτές) υποκείμενος στις αναγκαστικές περιστάσεις. Με το νόμο αυτό δηλαδή καταργήθηκε. Αυτό που έκτοτε γίνεται αντικείμενο «έριδων και διαπληκτισμών» είναι η τοπική του επέκταση ανά ομάδα νησιών. Τούτο πρέπει ν’ αντιληφθεί όποιος μας παρακολουθεί για την πληρότητα της συζητήσεως και για να μην δημιουργούνται σφαλερές εντυπώσεις.

* Ομιλία που εκφώνησε ο Α. Συρίγος, βουλευτής Κυκλάδων του ΣΥΡΙΖΑ, κατά τη συζήτηση του σχεδίου νόμου του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής υπό τον τίτλο «Μηχανισμός εφαρμογής, κρατική εποπτεία, γενικοί όροι υλοποίησης του Μεταφορικού Ισοδυνάμου (Μ.Ι.) και άλλες διατάξεις».