ΑΓΡΟΤΙΚΟ: Λήξη των μπλόκων μετά από επιτυχία των αιτημάτων

 

«Στον αγώνα που κάναμε, είχαμε θετικό αποτέλεσμα. Αποφασίσαμε τη λήξη των μπλόκων, αλλά οι κινητοποιήσεις θα συνεχιστούν, παίρνοντας μέρος στις 21 Φλεβάρη στο συλλαλητήριο κατά των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών και δίνοντας ένα μεγάλο ραντεβού για τις 11 Μάρτη στο Κιλελέρ, για να τιμήσουμε τη μέρα, αλλά και για να αναδείξουμε μία ακόμη φορά τα προβλήματά μας και να μπει τέλος σε αυτές τις πολιτικές», σημειώνει στην «Εποχή» ο Κώστας Τζέλλας, πρόεδρος του αγροτικού συλλόγου Παλαμά Καρδίτσας, για τις κινητοποιήσεις των αγροτών που ξεκίνησαν στις 22 Ιανουαρίου και έληξαν τη Δευτέρα, μετά τη συνάντηση με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και την ικανοποίηση αιτημάτων τους.

Οι δεσμεύσεις

«Η συζήτηση που έγινε, ήταν πολύ σημαντική, με διάθεση συνεννόησης και από τις δύο πλευρές, και ό,τι μπορούσαμε να βελτιώσουμε, σε συνεννόηση με το υπουργείο Οικονομικών, δεσμευτήκαμε να γίνει», τονίζει πηγή του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.
Συγκεκριμένα, υπήρξε δέσμευση ότι το ακατάσχετο όριο των τραπεζικών λογαριασμών των αγροτών θα ανέλθει στα 15.000 ευρώ το χρόνο, καθώς, επειδή δεν πληρώνονται κάθε μήνα αλλά μαζεμένα ανά εξάμηνο, δεν μπορούσε να τους προστατεύσει το μηνιαίο όριο των 1.200 ευρώ. Δεν πρόκειται να υπάρξει ούτε αύξηση, ούτε συμπληρωματικός ΕΝΦΙΑ στα χωράφια και τα σπίτια. Το περιβαλλοντικό τέλος για τη χρήση νερού δεν θα εφαρμοστεί τουλάχιστον για τα επόμενα πέντε χρόνια, ενώ θα καταργηθεί ο ειδικός φόρος στο κρασί. Οι επιδοτήσεις που δίνονται για περιβαλλοντικές πρακτικές, θα μπορούν να αξιοποιηθούν πια και αυτές ως εγγύηση της κάρτας του αγρότη για λήψη δανείου. Επίσης, από 15 Φλεβάρη θα γίνει συμψηφισμός χρεών των αγροτών με την επιστροφή ειδικού φόρου κατανάλωσης πετρελαίου, που οφείλεται από το κράτος, και από 1η Μαρτίου θα πιστωθούν τα χρήματα και σε όσους δεν έχουν χρέη. Τέλος, το υπουργείο δεσμεύτηκε ότι θα γίνει επαναπροκήρυξη του προγράμματος νέων αγροτών, ώστε το 50% των ήδη επιλαχόντων να μπορέσουν να συμμετάσχουν κι αυτοί, ενώ οι υπόλοιποι θα πριμοδοτηθούν για σχέδια βελτίωσης.

Το πρόβλημα του ΕΛΓΑ

«Πήραμε υποσχέσεις, αλλά όχι για το βασικό πυρήνα των προβλημάτων μας», σχολιάζει παρόλ’ αυτά ο Κώστας Τζέλλας. Ένα από αυτά αφορά στον Οργανισμό Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων (ΕΛΓΑ), καθώς δεν αποζημιώνει για όλα τα αίτια καταστροφής της αγροτικής παραγωγής, ούτε στο 100%, όπως διεκδικούν οι αγρότες, αλλά ανάλογα με τα χρήματα που διαθέτει στα ταμεία του, τα οποία είναι λίγα, αφού προέρχονται μόνο από τις εισφορές των ίδιων, χωρίς καμία συμμετοχή του κράτους. «Όλοι παραδέχονται ότι ο νόμος του ’10 είναι έκτρωμα, αλλά κανείς δεν τον αλλάζει, δεν λάβαμε καμία σχετική δέσμευση», τονίζει ο πρόεδρος του συλλόγου Παλαμά.
«Ο ΕΛΓΑ είναι γεγονός ότι χρήζει ανανέωσης. Επεξεργαζόμαστε τώρα ένα τέτοιο σχέδιο, επειδή λόγω της κλιματικής αλλαγής έχουν πολλαπλασιαστεί τα φαινόμενα καταστροφής και έχουν παρουσιαστεί νέα αίτια. Σκεφτόμαστε το ενδεχόμενο κλιμακωτής ασφάλισης, δηλαδή να αποζημιώνονται κάποιες αιτίες καταστροφής και να υπάρχει η δυνατότητα για όποιον αγρότη θέλει να έχει ασφάλιση και για παραπάνω αίτια, δίνοντας την ανάλογη εισφορά. Θέλουμε να υπάρξει και ενίσχυση από το κράτος, αλλά αυτή τη στιγμή δεν είναι δυνατό να γίνει. Παρόλ’ αυτά, γίνεται επεξεργασία διάφορων τέτοιων ιδεών για το μέλλον», εξηγεί ο Νίκος Παπαδόπουλος, βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Λάρισας και αγρότης στο επάγγελμα, για το σχέδιο της κυβέρνησης. Σχέδιο που πρέπει να υλοποιηθεί άμεσα, καθώς ο οργανισμός αυτή τη στιγμή φυτοζωεί, αφού με την αύξηση των καταστροφικών φαινομένων, δεν φτάνουν τα χρήματα από τις εισφορές και δίνονται αποζημιώσεις από τα αποθεματικά του οργανισμού.

Οι συνεταιρισμοί

Ένα ακόμα πρόβλημα που τέθηκε από την επιτροπή των μπλόκων ήταν αυτό της απουσίας εγγυημένων τιμών στα αγροτικά προϊόντα, με αποτέλεσμα το εισόδημα των αγροτών να είναι έρμαιο των μεσαζόντων. «Αυτό το θέμα άπτεται των κανόνων της ελεύθερης αγοράς, που δεν μπορούμε να αλλάξουμε, αφού είμαστε μέλη της ΕΕ. Αν θέλουμε τις επιδοτήσεις της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ), θα πρέπει να τηρούμε και τους κανόνες της», εξηγούν οι πηγές του υπουργείου γιατί δεν μπορούν να ικανοποιήσουν ένα τέτοιο αίτημα.
Αυτό που προτείνεται ως προστασία του αγροτικού εισοδήματος είναι οι συνεταιρισμοί. «Μέσα από τα συνεργατικά σχήματα οι αγρότες μπορούν να έχουν μεγαλύτερη δύναμη στη διαπραγμάτευση της τιμής των προϊόντων τους στην αγορά, όπως και να μεταποιήσουν την παραγωγή τους, ώστε να  έχει προστιθέμενη αξία το προϊόν και να αυξήσουν έτσι το εισόδημά τους. Ταυτόχρονα, οι ομάδες παραγωγών μπορούν να κάνουν οικονομία κλίμακας, να μειώσουν τα κοστολόγιά τους, διαμοιράζοντας το ενεργειακό κόστος κτλ», περιγράφει ο Νίκος Παπαδόπουλος.
Παρόλα αυτά, υπάρχουν διάφορες ενστάσεις για τους συνεταιρισμούς. «Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ αντί να νομοθετήσει, όπως ήταν αρχικά η αντίληψή της, την ύπαρξη μεγαλύτερων συνεταιρισμών, που θα προέκυπταν από συνενώσεις υπαρχόντων, θεσμοθέτησε τις ομάδες παραγωγών. Έφερε, δηλαδή, ακόμα μεγαλύτερο κατακερματισμό του συνεταιριστικού κινήματος. Σαν ιδέα οι ομάδες παραγωγών δεν είναι κακές, αλλά επειδή είμαστε μέσα σε ένα καπιταλιστικό σύστημα και οι ομάδες είναι μικρές, δεν μπορούν να αντισταθούν στις πολυεθνικές και να προστατέψουν την τιμή των προϊόντων τους», επισημαίνει ο Δημήτρης Δεμιρτζάκης, αγρότης από τη Σητεία.
Από την άλλη, σύμφωνα με τον βουλευτή, «ο αγροτικός κόσμος έχει απογοητευτεί από τους συνεταιρισμούς λόγω των κακών πεπραγμένων από τις κυρίαρχες πολιτικές δυνάμεις του παρελθόντος, οπότε αρχικά είναι προτιμότερο οι αγρότες να συνεργαστούν σε μικρότερα σχήματα, όπου θα υπάρχει εμπιστοσύνη μεταξύ τους και έτσι μετά να ανακτήσουν γενικότερα την πίστη τους στη δύναμη των συνεταιριστικών σχημάτων, που υπάρχει η δυνατότητα να συνενωθούν και να γίνουν μεγαλύτερα».

Η αναθεώρηση της ΚΑΠ

Οι επόμενες συζητήσεις των αγροτών με την κυβέρνηση αναμένεται να γίνουν για την αναθεώρηση της ΚΑΠ, που βρίσκεται σε διαβούλευση στην ΕΕ και θα ισχύσει από το 2020. «Θέλουμε ένα οργανωμένο συντεταγμένο κίνημα για να συνομιλούμε εν γένει μαζί του και να βρίσκουμε λύσεις στα αγροτικά προβλήματα. Το ίδιο θα επιδιώξουμε να γίνει και για την ΚΑΠ», σημειώνει ο Νίκος Παπαδόπουλος.
Οι θέσεις της κυβέρνησης για την ΚΑΠ, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι η αύξηση του προϋπολογισμού της ΕΕ για τον αγροτικό τομέα, καθώς και η σύγκλιση των δικαιωμάτων, δηλαδή οι αγρότες να λαμβάνουν το ίδιο περίπου ποσό ενίσχυσης για το ίδιο είδος και μέγεθος καλλιέργειας, και όχι όπως γίνεται τώρα, που παρουσιάζεται μεγάλη ανισοτιμία. Επίσης, οι ευρωπαϊκές ενισχύσεις να δίνονται στο προϊόν και όχι στην έκταση της ιδιοκτησίας. Θέση που αποτελεί και πάγιο αίτημα των αγροτών, «ώστε να αμείβονται οι πραγματικοί παραγωγοί που εργάζονται», όπως τονίζει και ο Κώστας Τζέλλας.
«Βέβαια για να ισχύσει αυτό, θα πρέπει να βρούμε τις κατάλληλες συμμαχίες, γιατί η κυρίαρχη άποψη των δυτικοευρωπαίων είναι να μειώσουν κι άλλο τους πόρους, ενώ το ζήτημα επηρεάζεται και από την έξοδο της Μ. Βρετανίας, που έδινε αρκετά χρήματα για αυτό τον τομέα στην ΕΕ», επισημαίνει ο βουλευτής. Ταυτόχρονα, από τις οικονομικά ισχυρές χώρες προωθείται και η επανεθνικοποίηση της ΚΑΠ, δηλαδή η κάθε χώρα να δίνει η ίδια τις ενισχύσεις, με το οποίο διαφωνεί κάθετα η ελληνική κυβέρνηση, όπως και άλλα κράτη, αφού θα σημαίνει την πτώση της αγροτικής παραγωγής των φτωχών χωρών.

Το εθνικό στρατηγικό σχέδιο

Παράλληλα με τη συζήτηση για την ΚΑΠ, μέσα στην κυβέρνηση υλοποιείται και αυτή για το εθνικό σχέδιο αγροτικής πολιτικής. «Στόχος μας είναι να ενισχύσουμε τη ζωική παραγωγή, γιατί έχει μεγάλη προστιθέμενη αξία στα προϊόντα της. Για αυτό προωθούμε πολιτικές που βοηθούν στην ανάπτυξη του τομέα, όπως επιδότηση ζωοτροφών κτλ. Επίσης επεξεργαζόμαστε πολιτικές μείωσης του κόστους παραγωγής για τους αγρότες, όπως η ενεργειακή ελάφρυνση μέσω συνεταιρισμών. Σε αυτό το σημείο, βασικό είναι να δούμε τι θα γίνει με το αγροτικό πετρέλαιο για να είναι πιο φθηνό, και με την τιμολόγηση των αγροτικών εφοδίων. Σημαντικό ζήτημα για εμάς αποτελεί και η χρηματοδότηση του τομέα, πέραν της κάρτας του αγρότη που θεσμοθετήσαμε, είτε μέσω συνεταιριστικών τραπεζών, είτε μέσω τράπεζας αγροτικών επενδύσεων», περιγράφει τις επόμενες κινήσεις ο Νίκος Παπαδόπουλος.

Τζέλα Αλιπράντη