Αθήνα από την αρχή(;)

Του Νάσου Ηλιόπουλου*

Η νέα δημοτική αρχή ανέλαβε καθήκοντα από την αρχή του μήνα. Δήμαρχος, αντιδήμαρχοι, δημοτικό συμβούλιο, όλα στη θέση τους. Τι διαφορετικό ή καινούργιο μπορούμε να πούμε όταν η χρονική απόσταση που μας χωρίζει από τις δημοτικές εκλογές είναι τόσο μικρή;
Ένα από τα συνθήματα που χρησιμοποιήσαμε στην καμπάνια της Ανοιχτής Πόλης ήταν το «σπάμε την παράδοση». Ένα σύνθημα που έδειχνε τη σύγκρουσή μας με την εγκατάλειψη των γειτονιών και του δημόσιου χώρου που αποτελεί παράδοση για το δήμο Αθηναίων. Το συγκεκριμένο σύνθημα, όμως, συμπυκνώνει την καμπάνια της Ανοιχτής Πόλης για το επόμενο διάστημα. Γιατί αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, υπάρχουν μια σειρά και από δικές μας παραδόσεις που οφείλουμε να ανατρέψουμε. Είναι αλήθεια ότι τη λέξη καμπάνια την έχουμε συνδεδεμένη με την προεκλογική περίοδο. Μπορεί να έχουμε μιλήσει πολύ για ζωντανές δημοτικές κινήσεις, που έχουν οργανική σχέση με τις γειτονίες και τους ανθρώπους της πόλης, αλλά δυστυχώς λίγες φορές έχουμε υπηρετήσει πραγματικά μια τέτοια αντίληψη. Και όχι μόνο αυτό. Την ίδια στιγμή που τα θεωρητικά μας σχήματα αναφέρονται στα ζητήματα της πόλης και του χώρου ως πολιτικά θέματα, η ίδια μας η πρακτική συχνά καταλήγει να τα αντιμετωπίζει ως απλά ζητήματα διαχείρισης.

Χωρίς μετεκλογικό εφησυχασμό

Άρα, σπάμε την παράδοση και μετεκλογικά. Ξεκινάμε ξανά από τις γειτονιές με περιοδείες και ανοιχτές συνελεύσεις. Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι η δύναμη μας δεν εξαντλείται μέσα στο δημοτικό συμβούλιο, αλλά ανατροφοδοτείται και ενισχύεται από τη δράση μας στις γειτονιές. Στις γειτονιές της Αθήνας δεν βλέπουμε μόνο αδιέξοδα και προβλήματα, βλέπουμε ανθρώπους που αγαπάνε την πόλη τους και είναι διατεθειμένοι να μπουν μπροστά και να αγωνιστούν για να αλλάξει η κατάσταση. Μαζί με αυτούς ορίζουμε προτεραιότητες, επεξεργαζόμαστε λύσεις και πιέζουμε τη νέα δημοτική αρχή.

Για να μπορέσουμε σε αυτή την διαδικασία του πολέμου θέσεων μέσα στο δήμο να είμαστε αποτελεσματικοί και μαχητικοί, χρειάζεται να συνδυάσουμε την αγωνιστική κινητοποίηση με την επιστημονική τεκμηρίωση. Υπό αυτό το πρίσμα, η συμμετοχή στις κινήσεις γειτονίας και στο δημοτικό σχήμα αποτελεί ταυτόχρονα μία εκπαιδευτική διαδικασία που μετασχηματίζει πρώτα από όλα εμάς τους ίδιους. Γιατί μπροστά στα μεγάλα ζητήματα που έχει να αντιμετωπίσει η Αθήνα, όπως η κλιματική κρίση, η επιστημονική γνώση αποτελεί ένα κρίσιμο εργαλείο, ειδικά εκεί που συνδυάζεται με την απαραίτητη πολιτική βούληση για ρήξεις και συγκρούσεις.

Δήμος και κλιματική κρίση

Αναφέρθηκα ήδη στην κλιματική κρίση. Όσοι και όσες παρακολούθησαν την προεκλογική περίοδο του δήμου Αθηναίων δεν ξαφνιάστηκαν από το γεγονός ότι ο κ. Μπακογιάννης δεν αναφέρθηκε σε αυτήν κατά την ανάληψη των καθηκόντων του. Πρόκειται για τον άνθρωπο που είχε πει ότι οι Αθηναίοι δεν νοιάζονται για την άποψη του δημάρχου για το λιώσιμο των πάγων. Όταν όμως αναφερόμαστε στην κλιματική κρίση δεν μιλάμε για κάτι μακρινό που δεν μας αφορά. Σχετίζεται άμεσα με τη διαχείριση απορριμμάτων, την ανακύκλωση και κομποστοποίηση που χρειάζεται η Αθήνα, μεταξύ άλλων και ως τη μοναδική λύση για να γίνει μία καθαρή πόλη. Αναφερόμαστε στην ανάγκη προστασίας του πράσινου της πόλης και στη δημιουργία νέων χώρων πρασίνου σε μια σειρά από ελεύθερους χώρους που ανήκουν στο δήμο ή πρέπει να απαλλοτριωθούν. Ταυτόχρονα, όμως, αναφερόμαστε και σε νέες προτάσεις, όπως η δημιουργία πράσινων ταρατσών ειδικά στα δημόσια κτήρια (στο δήμο Αθηναίων υπάρχουν σχεδόν 400 κτιριακά σχολικά συγκροτήματα), ή σε σύγχρονα εργαλεία όπως οι ενεργειακές κοινότητες που μπορούν να συμβάλουν και στην καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας. Σε τελική ανάλυση -για να επιστρέψουμε στις δικές μας υποχρεώσεις- το αν θα καταφέρει η Αριστερά να προσφέρει μια πειστική απάντηση στα ερωτήματα που θέτει η κλιματική κρίση περνάει μέσα και από την πρακτική μας στην τοπική αυτοδιοίκηση.
Για να κλείσω αυτό το σύντομο σημείωμα θα ήθελα να επιστρέψω στην αρχή. Αν καταφέρουμε να αναμετρηθούμε και με δικές μας αρνητικές παραδόσεις και αδράνειες, αν υπηρετήσουμε ουσιαστικά, κινηματικά και προγραμματικά τις γειτονίες της Αθήνας σε όλη τη διάρκεια της θητείας του δημοτικού συμβουλίου, τότε θα μπορέσουμε να αφαιρέσουμε το ερωτηματικό από τον τίτλο του άρθρου αυτού. Να μιλήσουμε πραγματικά για μία Αθήνα από την αρχή, κόντρα στην Αθήνα από τα παλιά, που ήδη φαίνεται να υπηρετεί η νέα δημοτική αρχή.

* Μέλος του δημοτικού συμβουλίου Αθήνας, υποψήφιος δήμαρχος με την «Ανοιχτή Πόλη».