Επανίδρυση με διαφορετικούς στόχους

Αρχής γενομένης από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το νόμισμα

oikonomologoi

Η ψήφος της πλειοψηφίας των Βρετανών για έξοδο από την Ευρωπαϊκή Ένωση υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη επανίδρυσης του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.
Εκπορεύεται κατά μεγάλο μέρος από τα δεινά ενός λαού που ήρθε αντιμέτωπος με τις πολιτικές της λιτότητας, τη μείωση του κόστους εργασίας, τις ιδιωτικοποιήσεις, τις πολιτικές με τις οποίες αναμετράται ήδη από την εποχή της Θάτσερ. Και το βάρος της ευθύνης για όλα αυτά έπεσε στους ώμους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία υιοθέτησε με ζήλο τις αρχές του νεοφιλελευθερισμού από την Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη του 1986. Πρόκειται για ένα νέο ισχυρό κραδασμό, που αποκαλύπτει το εύρος της λαϊκής δυσαρέσκειας απέναντι στην νεοφιλελεύθερη ΕΕ και στους ιθύνοντες της διεθνούς κοινότητας που, παρά τις αλλεπάλληλες προειδοποιήσεις, παρέμειναν προσηλωμένοι στις επιταγές του χρηματοπιστωτικού συστήματος (…)
Η ψηφοφορία στην Αγγλία είναι τουλάχιστον διττή. Υπόδουλη των αγορών με το ευρώ, ενιαίο νόμισμα που επινοήθηκε για να υπηρετήσει την επικυριαρχία τους, η Ένωση χρησίμευσε ως αιτιολόγηση για τις αντικοινωνικές και αντεθνικές πολιτικές, εμφανίστηκε στα μάτια των πολιτών ως μόνη υπεύθυνη. Με την ένθερμη υποστήριξη του ενός μετά τον άλλον των εθνικών ηγετών, οι λαοί αποστερήθηκαν κάθε δυνατότητα να ελέγχουν το πεπρωμένο τους, ενώ τα χρήματά τους έπρεπε, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, να χρησιμεύουν για την αύξηση του κέρδους των αγορών.
Οι πολιτικές αυτές είναι, λοιπόν, εκείνες που πρέπει να απορρίψουμε και να αλλάξουμε!

Νέα οικονομική κρίση

Η άμεση προοπτική στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι ακόμη μεγαλύτερη λιτότητα με κίνδυνο νέας ύφεσης, μεγαλύτερης υποταγής στις αγορές, μεγαλύτερων εντάσεων και ρατσισμού στους κόλπους της κοινωνίας. Μια νέα οικονομική κρίση σιγοκαίει σ’ ολόκληρη την Ευρώπη, γιατί οι πολιτικές αυτές σκορπούν την ανεργία, την ανασφάλεια, τις ανισότητες, την οικονομική στασιμότητα. Βαδίζουν χέρι-χέρι με την απόρριψη των ξένων και την επαίσχυντη ανικανότητα των ευρωπαϊκών κρατών να περιθάλψουν τους πρόσφυγες όπως αρμόζει.
Η κατάσταση αυτή οδηγεί στην οικονομική καταστροφή και τροφοδοτεί την πολιτική καταστροφή με την άνοδο της ακροδεξιάς στην Αυστρία, την Ουγγαρία, την Πολωνία, την Γερμανία και την Γαλλία, με τους ίδιους μηχανισμούς που επέτρεψαν στις πιο αντιδραστικές δυνάμεις να κερδίσουν την πλειοψηφία των Βρετανών στην ψηφοφορία για το Brexit. Ξέρουμε πού μπορεί να οδηγήσει η επιδημία των ξενοφοβίας και των εθνικισμών. Οι αποσχίσεις θα ήταν ακόμη πιο δαπανηρές και επώδυνες για τους λαούς των χωρών που εμπλέκονται περισσότερο, των χωρών της Ευρωζώνης όπως η Γαλλία.
Είναι λοιπόν επιβεβλημένο να αγωνιστούμε δίχως να περιμένουμε την ριζική επανίδρυση του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Αυτός είναι ο στόχος τους

Οι στόχοι οι οποίοι αποδίδονται επισήμως στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα – ειρήνη και ευημερία της ηπείρου και άρα, όπως υποστηρίζουν, αλληλεγγύη και συνεργασία μεταξύ των ευρωπαϊκών λαών – πρέπει να πάψουν να αντικρούονται από τα μέσα με τα οποία οι κυβερνήσεις προσποιούνται ότι τους επιτυγχάνουν: « ελεύθερος και ανόθευτος ανταγωνισμός », ενιαίο νόμισμα που μονοπωλείται από τις χρηματαγορές μέσω μιας ΕΚΤ που τις υπηρετεί, φυγή προς τα εμπρός του φιλελευθερισμού που παραγκωνίζει ολοένα και περισσότερο τη λαϊκή ετυμηγορία.
Από την άλλη πλευρά, οι εθνικιστές κάθε είδους προτείνουν μια πραγματικά ιερή Ένωση κάθε έθνους πίσω από τη δήθεν εθνική αστική τάξη του. Θα ήταν αληθινή τρέλα. Θα ωθούσε διαφορετικούς λαούς της Ευρώπης σε μια νέα φάση ενδο-ευρωπαϊκού οικονομικού πολέμου.
Κι ωστόσο αυτό είναι που επιδιώκουν οι νέο-φιλελεύθεροι ή οι δυνάμεις της άκρας δεξιάς. Τη στιγμή που υποφέρουμε από τον ίδιο εχθρό: το χρηματοπιστωτικό σύστημα που δεν παύει να επιτίθεται στην απασχόληση, να ξεριζώνει και να υποβαθμίζει τις υπηρεσίες του κοινωνικού κράτους.
Οι νεκροθάφτες της βιομηχανίας και των υπηρεσιών δεν έχουν πάντα όνομα ή εθνικότητα. Ούτε πατρίδα έχουν πέρα από τα επενδυτικά κεφάλαια που χρησιμοποιούν. Πρέπει, λοιπόν, να τους αντιμετωπίσουμε όλοι μαζί και στο ανάλογο επίπεδο ! Οι νεκροθάφτες της απασχόλησης διαβρώνουν και την παιδεία και τις υπηρεσίες του κοινωνικού κράτους με τα χρήματα της ΕΚΤ και των τραπεζών που δανείζουν στα Κράτη. Ωστόσο, τα χρήματα αυτά ανήκουν σε όλους, στον κόσμο της εργασίας, της δημιουργίας και των συνταξιούχων.

Τι να κάνουμε;

Ξέρουμε, λοιπόν, πού και πώς τροφοδοτείται το χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Ξέρουμε πού πρέπει πρώτα απ’ όλα να χτυπήσουμε.
Στη Γαλλία, η αρχή θα γίνει με την άμεση απόσυρση του «νόμου El Khomri» και την ψήφιση ενός προϋπολογισμού που θα στηρίζει τη δραστηριότητα, τις σωστές επενδύσεις, αλλά και την εκπαίδευση, τα νοσοκομεία, την έρευνα, κοντολογίς τις υπηρεσίες του κοινωνικού κράτους. Πρέπει να τελειώνουμε πια με τις πολιτικές μείωσης του κόστους εργασίας και ιδιωτικοποιήσεων.
Στην Ευρώπη χρειάζεται ένα πρόγραμμα δαπανών για τη στήριξη των υπηρεσιών δημοσίου συμφέροντος του κράτους, την κοινωνική πρόνοια και την απασχόληση, με δύο λόγια την πρόοδο της ανθρωπότητας. Για να γίνει αυτό απαιτείται να αμφισβητηθεί το «Σύμφωνο Δημοσιονομικής Σταθερότητας», που αποτελεί το κλειδί των πολιτικών λιτότητας. Και πρέπει να αλλάξει ο τρόπος δράσης της ΕΚΤ. Κατά διαταγή του μεγάλου γερμανικού κεφαλαίου και λόγω της νωθρότητας πολιτικών αρχηγών όπως ο Φρανσουά Ολάντ, ποδοπάτησε τη δημοκρατικά εκφρασμένη βούληση του ελληνικού λαού και της κυβέρνησής του λέγοντάς τους: «εφαρμόστε τα μέτρα που αποφασίσαμε για σας, αλλιώτικα κλείνω τις τράπεζές σας και σκοτώνω την οικονομία σας».
Ιδού ο Γόρδιος Δεσμός που πρέπει να στοχεύσουμε για να ξεκινήσει η θετική έκβαση που θα βάλει τέλος στα δεινά μας.
Η ΕΚΤ κατέχει την τεράστια ισχύ να αποφασίζει πώς θα διατεθούν τα χρήματα των Ευρωπαίων, αλλά και μια εξίσου τεράστια αδυναμία, αφού η εμπλοκή της στην στήριξη των χρηματαγορών έκανε την Ένωση να εξαρτάται απόλυτα απ’ αυτές. Η ΕΚΤ μείωσε τα επιτόκιά της στο μηδέν, σκορπίζει 80 δισ. ευρώ κάθε μήνα, αλλά με αποδέκτες τις αγορές και δίχως να αλλάζει τα κριτήρια πιστοληπτικής ικανότητας! Εξ ου και η αδυναμία και η δυσκολία ανάκαμψης της Ευρωζώνης, στην οποία το Brexit μπορεί να δώσει τη χαριστική βολή.
Δεν είναι οι αγορές, αλλά οι λαοί εκείνοι που πρέπει να αποφασίζουν πώς θα διατεθούν τα ευρώ τους. Αυτή η απαίτηση εκφράζεται απ’ άκρη σ’ άκρη της Ευρώπης, για παράδειγμα με την καμπάνια «Money for people ».

Μέτρα έκτακτης ανάγκης

Χρειάζεται να ληφθούν μέτρα έκτακτης ανάγκης.
-Με ένα μέρος των 80 δισ. ευρώ που διατίθενται κάθε μήνα, η ΕΚΤ πρέπει να δώσει μια ένεση οξυγόνου στις υπηρεσίες του κοινωνικού κράτους (υγεία, εκπαίδευση, κατοικία…) σ’ όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, αντί να καταβάλλει αγωνιώδεις προσπάθειες για τη στήριξη του χρηματιστηρίου! Κι αυτό θα ήταν δυνατόν μέσω ενός Κονδυλίου Ευρωπαϊκής Ανάπτυξης που θα χρηματοδοτούσε τόσο τα κράτη μέλη, όσο και τις τοπικές αρχές που προάγουν υπηρεσίες δημοσίου συμφέροντος.
-Πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στη δημιουργία θέσεων εργασίας και πλούτου στις επιχειρήσεις και όχι στην κερδοσκοπία. Ένα άλλο μέρος των 80 δισ. της ΕΚΤ πρέπει να διατεθεί για την αναχρηματοδότηση τραπεζικών δανείων, αλλά μόνο αν τα δάνεια αυτά κατευθύνονται σε στόχους που πληρούν κριτήρια οικονομικά (δημιουργία υπεραξίας), κοινωνικά (απασχόληση) και οικολογικά.
-Η ΕΚΤ πρέπει να διακόψει τη ρευστότητα των τραπεζών εκείνων που τροφοδοτούν τον οικονομισμό, τη φυγή επιχειρήσεων, τη φοροδιαφυγή.
-Γι’ αυτό απαιτείται να τεθεί επειγόντως σε ισχύ ο δημοκρατικός έλεγχος της δράσης της ΕΚΤ και των κεντρικών τραπεζών των κρατών μελών, που αποτελούν από κοινού το Ευρωσύστημα. Θα ήταν το προανάκρουσμα μιας ριζικής αναμόρφωσης της Ένωσης, η οποία είναι πρώτο θέμα στην ημερήσια διάταξη. Θα ήταν κομβικό σημείο για τον επαναπροσδιορισμό της Ένωσης ως ομοσπονδίας μεταξύ λαών ελεύθερων, κυρίαρχων και συνεργαζόμενων.
Αυτό θα έπρεπε να ζητεί η Γαλλία στο τραπέζι των ευρωπαϊκών διαπραγματεύσεων. Αν ήταν υπεύθυνοι, οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα έπρεπε να θεσμοθετήσουν ένα Κονδύλι Αλληλεγγύης χρηματοδοτούμενο από την ΕΚΤ για την απασχόληση και τις υπηρεσίες του κοινωνικού κράτους. Τι εμποδίζει τη Γαλλία να φέρει μια τέτοια πρόταση στο τραπέζι;
Δεν είναι πλέον δυνατόν να αποφύγουμε τη μάχη για μια επανίδρυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με άλλους στόχους και εξουσίες και μια διαφορετική ΕΚΤ.
Στο άμεσο μέλλον, οι λαοί είναι εκείνοι που πρέπει να δώσουν τη μάχη αυτή με γνώμονα τη σύγκλιση, υιοθετώντας νέες ιδέες. Αυτές της λαϊκής κυριαρχίας επί του νομίσματος κι ενός εντελώς διαφορετικού κοινωνικού και οικολογικού μοντέλου στην Ευρώπη.

Φρεντερίκ Μποκαρά, οικονομολόγος, μέλος της Εθνικής Εκτελεστικής
Επιτροπής του ΚΚ Γαλλίας
Ντενί Ντυράν, οικονομολόγος,
μέλος της διευθυντικής ομάδας
του Οικονομία και Πολιτική
Υβ Ντιμικολί, οικονομολόγος,
ΚΚ Γαλλίας

Μετάφραση: Βίκυ Δέμου