ΙΣΠΑΝΙΑ: H προσπάθεια ανοικοδόμησης των Podemos

argyris

Του Αργύρη Παναγόπουλου

Σήμερα στις τρεισήμισι το μεσημέρι στη Μαδρίτη ο νέος γενικός γραμματέας των Podemos θα παρουσιάσει το σχέδιο για την «ανοικοδόμηση» του κόμματος, κλείνοντας μια τριετή σχεδόν πορεία πέντε εκλογικών αναμετρήσεων και ένα πεντάμηνο εσωτερικών τριβών, που έδειξαν τη μεγάλη ανωριμότητα της ηγεσίας ενός δυναμικού εγχειρήματος που συντάραξε το πολιτικό και κοινωνικό σκηνικό ολόκληρης Ισπανίας. Για το καλό του εγχειρήματος και των προκλήσεων της ανατροπής του νεοφιλελευθερισμού στην Ισπανία και Ευρώπη, ο Ιγκλέσιας θα πρέπει να επανεκλεγεί γενικός γραμματέας και να προσπαθήσει να κλείσει τις πληγές που δημιούργησε η εσωτερική αντιπαράθεση, που τροφοδοτήθηκε με πρωτοφανείς προσωπικούς τόνους, και οδήγησε ένα μεγάλο τμήμα του ιδρυτικού και ηγετικού πυρήνα να αποχωρήσει από την πρώτη γραμμή. Οι «νέοι» Podemos θα πρέπει να αναμετρηθούν με τη δεξιά κυβέρνηση του «μεγάλου συνασπισμού», τη λιτότητα και τα τεράστια κοινωνικά προβλήματα, τις προσπάθειες νεκρανάστασης του Σοσιαλιστικού Κόμματος -που αντιμετωπίζει μια εσωτερική αντιπαράθεση πολύ μεγαλύτερη από αυτή των Podemos- και κυρίως με τη λαβωμένη εικόνα των τελευταίων μηνών.  Οι Podemos, μέσα από τους περισσότερους δήμους και τις τοπικές περιφερειακές κυβερνήσεις που συμμετέχουν σε συνεργασία με τους σοσιαλιστές, κατάφεραν να αποδείξουν ότι αποτελούν ένα χρήσιμο εργαλείο για τον κόσμο που πλήττεται από την κρίση. Ο δήμος της Μαδρίτης θα μπορούσε να αποτελέσει το καλύτερο παράδειγμα. Πώς όμως θα μετατραπεί η κοινωνική πλειοψηφία που πλήττεται από την κρίση σε πολιτική πλειοψηφία;

Οι τρεις τάσεις

Ο Ιγκλέσιας εκτιμά ότι με τη μερική επιστροφή των Podemos στις αρχικές κινηματικές καταβολές του και την πορεία συγκρότησης ενός ενοποιημένου πολιτικού σχήματος, με την Ενωμένη Αριστερά, τα συνεργαζόμενα ψηφοδέλτια και άλλες δυνάμεις, θα μπορέσει να φθάσει στις επόμενες βουλευτικές εκλογές με μια τεράστια πολεμική μηχανή ενός εκατομμυρίου μελών και να τις κερδίσει. Οι Unidos Podemos πήραν 5.000.000 ψήφους και μόνο οι Podemos έχουν αυτή τη στιγμή 460.000 μέλη.
Ο Ερεχόν στοιχηματίζει σε ένα περισσότερο «θεσμικό» κόμμα, συνεργαζόμενο, αλλά  αυτόνομο και ανεξάρτητο από την Ενωμένη Αριστερά, που θα προσπαθήσει να διευρύνει τη συναίνεσή του ανάμεσα στα περισσότερο μετριοπαθή στρώματα της κοινωνίας. Κατά κοινή παραδοχή οι δύο απόψεις θα μπορούσαν να έχουν βρει ένα πεδίο σύγκλισης και να είχε αποφευχθεί η διαπόμπευση προσώπων και αξιών.
Η «τρίτη άποψη» αποτέλεσε πάντα τον αστάθμητο παράγοντα στα συνέδρια των κομμάτων της Αριστεράς. Πολύ περισσότερο στους Podemos, που η «τρίτη άποψη» αποτελείται από τους «Αντικαπιταλιστές» μιας μικρής τροτκιστικής ομάδας, που στην καλύτερη των περιπτώσεων είχε φθάσει στο 0,2%. Η «τρίτη άποψη» δεν έχει πολλά κοινά με τους «παμπλιστές» ή τους «ερεχονιστές», αλλά στο βραχυπρόθεσμο διάστημα θα βαρύνει στις εσωτερικές ισορροπίες. Κυρίως εάν οι ψηφοφορίες, που ολοκληρώθηκαν το Σάββατο στις 9 μμ (ώρα Ελλάδας) και ανακοινώνονται σήμερα Κυριακή στις 2 μμ, δείξουν μια μικρή διαφορά ανάμεσα στις δύο μεγάλες τάσεις, ανάλογη με το «σκάρτο» των 2 με 3 χιλιάδων, ανάμεσα στις περίπου 100.000 μέλη και φίλους που ψήφισαν στην εκλογή των διαδικασιών για τη διοργάνωση του συνεδρίου στα τέλη του προηγούμενου έτους.

Οι προκλήσεις

Η πίεση του Ιγκλέσιας ότι θα παραιτηθεί και από βουλευτής εάν το ντοκουμέντο του δεν κερδίσει την πλειοψηφία, πηγάζει περισσότερο από την ανησυχία του για μια περιορισμένη στην πράξη νίκη, που την εκλαμβάνει ως φρένο στο πολιτικό του σχέδιο. Ο Ερεχόν «ψηφίζει» Ιγκλέσιας για γραμματέα, αλλά προφανώς στοιχηματίζει ότι η καρέκλα που θα κάθεται θα του… ανήκει. Εάν ασφαλώς πλειοψηφήσει.
Μέχρι τη Παρασκευή το πρωί είχαν ψηφίσει περίπου 115.000 μέλη και φίλοι του κόμματος, ενώ στο εσωτερικό δημοψήφισμα για τη συνεργασία ή όχι με το Σοσιαλιστικό Κόμμα είχαν ψηφίσει περίπου 150.000 και φίλοι, και στο ιδρυτικό συνέδριο μετά τις ευρωεκλογές του 2014 είχαν ψηφίσει 107.000 μέλη και φίλοι, εκλέγοντας πανηγυρικά τον Ιγκλέσιας γενικό γραμματέα. Σίγουρα το κόμμα των Podemos περνάει το πιο δύσκολο Σαββατοκύριακο της σύντομης, αλλά πολυτάραχης, ζωής του. Η μεγάλη, όμως, πρόκληση θα αρχίσει τη Δευτέρα το πρωί, όταν θα πρέπει να αποδείξει πρώτα απ’ όλα στο ίδιο του τον εαυτό ότι ξέρει και να συνθέτει. Μέσα στο συνέδριο, αλλά κυρίως από τη Δευτέρα, θα κριθεί και η ειλικρίνεια της αυτοκριτικής των τελευταίων ημερών από τον Ιγκλέσιας, τον Ερεχόν και άλλα ηγετικά στελέχη του κόμματος.