Μετά την επανεκλογή Ζάεφ, τι;

Αδιαμφισβήτητος νικητής των εκλογών ο Ζόραν Ζάεφ στις εκλογές της προηγούμενης Τετάρτης (15/7) στην Βόρεια Μακεδονία. Ο απερχόμενος πρωθυπουργός ανανεώνει τη θητεία του για τα επόμενα 4 χρόνια. Η κάθοδός του στην εκλογική αναμέτρηση σε ενιαίο ψηφοδέλτιο Σοσιαλδημοκρατών SDSM και αλβανικού BESA, με σύνθημα παρόμοιο με του Προέδρου των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα yes we can, εξασφάλισε το προβάδισμα με την εξαγωγή των αποτελεσμάτων. Πέτυχε με αυτό τον τρόπο, να κόψει τη διάθεση των δεξιών εθνικιστών του VMRO, για πολιτική αναταραχή, όπως έκαναν στις εκλογές του 2016.
Τότε το VMRO, ενώ είχε εκλεγεί πρώτο κόμμα, δεν κατόρθωσε να συμμαχήσει με άλλο κόμμα για το σχηματισμό κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας. Στη συνέχεια αρνήθηκε μέσω του προέδρου της Δημοκρατίας η εντολή να δοθεί στο SDSM που ήταν δεύτερο, προξενώντας πολύμηνες αναταραχές και πολιτική βία και αστάθεια στη χώρα. Όταν σχηματίστηκε τελικά η κυβέρνηση Ζάεφ – Αχμέτι ήταν αυτή που άλλαξε το σύνταγμα με δημοψήφισμα για την αποδοχή της μετονομασίας και έτσι άνοιξε ο δρόμος για την υπογραφή της Συνθήκης των Πρεσπών. Με την υπογραφή της, η γειτονική δημοκρατία, πλέον Βόρεια Μακεδονία, έγινε το τριακοστό μέλος του ΝΑΤΟ και υποψήφια προς ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η εκλογική νίκη του Ζάεφ φανερώνει τη λαϊκή αποδοχή που με την ψηφοφορία στήριξε με 36,5% τις κυβερνητικές του επιλογές. Το VMRO έλαβε 34,8%.

Ο κομματικός χάρτης

Τα δύο μεγάλα κόμματα, όμως, του Ζάεφ και του Μίτσκοσκι μπορεί να εναλλάσσονται στην πρώτη θέση, την τρίτη θέση ωστόσο κατέχει σταθερά και μόνιμα το αλβανικό κόμμα DUI. Συμμετέχει, ενώ είχε και ένα πολύ μικρό χρονικό διάλειμμα, σε όλες τις κυβερνήσεις της χώρας, είτε είναι του SDSM είτε του VMRO. Στον ιδιόμορφο αυτό δικομματισμό, όπου κανένα από τα δύο κόμματα δεν συγκεντρώνει ποσοστό που να του εξασφαλίζει αυτοδυναμία, δηλαδή τις 61 από τις 120 συνολικά έδρες του κοινοβουλίου, είναι το τρίτο που επιλέγει σε ποιο από τα δυο πρώτα κόμματα θα δώσει τον απαραίτητο αριθμό βουλευτών για να σχηματίσει κυβέρνηση. Ο Αλί Αχμέτι με ορμητήριο το Τέτοβο είναι ο επικεφαλής του DUI από την ίδρυσή του. Για πάνω από 15 χρόνια σταθερό μέλος των εναλλασσόμενων κυβερνήσεων, ήταν φέτος που επέλεξε να πετάξει το πολιτικό του πυροτέχνημα. Κάλεσε να σπάσει το ταμπού και να εκλεγεί στη χώρα αλβανός πρωθυπουργός. Δηλαδή ο ίδιος να γίνει πρωθυπουργός, αντί σταθερά, επαναλαμβανόμενα και για χρόνια να επιλέγει αυτός το ποιος θα γίνει. Τέταρτο κόμμα αναδείχτηκε η Συμμαχία για τους Αλβανούς του Ζιγιαντιν Σέλα
Την είσοδό του στη βουλή στη πέμπτη θέση κάνει με ποσοστό 4% το ιδρυθέν το 2015 αριστερό κόμμα Λέβιτσα (σημαίνει αριστερά στα σλαβικά, γι αυτό το συναντάμε στην ανατολική Ευρώπη ως ονομασία κομμάτων με εντελώς διαφορετική πολιτική). Προέκυψε από την συνένωση της αριστερής οργάνωσης Λένκα με ένα μέρος της Σολιντάρνοσκ και πλαισιώθηκε από φοιτητές και ενεργούς πολίτες. Αποτελεί πολιτική ανάμειξη αντιιμπεριαλισμού με σλαβομακεδονικό εθνικισμό. Ενάντια στην αλλαγή ονομασίας της χώρας και στη Συνθήκη των Πρεσπών, κατά της εφαρμογής του όρου της συνθήκης της Οχρίδας για διδασκαλία των αλβανικών ως δεύτερης επίσημης γλώσσας και εισαγωγής της στα δικαστήρια, κατά του ΝΑΤΟ και του Ισραήλ αποτελεί ένα από τα πολιτικά σχήματα που κυρίως ευδοκιμούν στα βαλκάνια.

Δυσκολίες

Στο μεταξύ, οι εκλογές αυτές έγιναν εξ αναβολής και αντιμετώπισαν και άλλα προβλήματα πέραν της πανδημίας. Κυβερνοεπίθεση από χάκερ κατόρθωσε να «ρίξει» την εκλογική πλατφόρμα και να σταματήσει την συγκέντρωση και μετάδοση των αποτελεσμάτων. Ήταν να γίνουν στις 12 Απριλίου αντί στις 15 Ιουλίου, όμως λόγω της γενικευμένης καραντίνας μεταφέρθηκαν. Αυτή ίσως να είναι και η αιτία της μεγάλης μείωσης του ποσοστού συμμετοχής, που από παραδοσιακά μεγαλύτερο του 60% μειώθηκε στο 50% περίπου. Ο φόβος κυριάρχησε μεταξύ των πολιτών, που ενώ για μήνες με τη στάση τους έλεγξαν τα ποσοστά των κρουσμάτων και των θανάτων σε μικρούς αριθμούς, όταν άρχισαν να συμμετέχουν σε θρησκευτικές εορτές και να υποδέχονται χωρίς έλεγχο τους ξενιτεμένους εκτίναξαν τόσο τον αριθμό των νεκρών σε περίπου 400, ενώ των κρουσμάτων κοντά στους 5000 ανθρώπους. Η εκτίναξη των θυμάτων και των κρουσμάτων ανατίναξε και τις διάχυτες αντιλήψεις των πολιτικών τσαρλατάνων που ως νεοφώτιστοι επιδημιολόγοι διέδιδαν και στη χώρα αυτή, τις ανοησίες περί της ανοσίας των Βαλκανίων διότι δήθεν δεν ανήκουν στον ευρωπαϊκό κοσμοπολιτισμό.
Πλέον, μένει να υλοποιηθούν οι προεκλογικές υποσχέσεις διότι η ανεργία, η μετανάστευση των νέων και η έλλειψη κεφαλαίων και επενδύσεων συνεχίζεται. Έργα όπως το υπό κατασκευή νοσοκομείο των Σκοπίων αποτελούν σταγόνες στη κοινωνία που διψάει για οικονομική δραστηριότητα. Οι προσδοκίες των περισσοτέρων είναι στραμμένες στην ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στη γερμανική Προεδρία.