Μουσικές Προτάσεις

Επιμέλεια: Λιάνα Μαλανδρενιώτη
lianam@otenet.gr

O Θ. Μικρούτσικος σε στίχους Ν. Καββαδία

Σε δύο συναυλίες, και όχι σε μία όπως ήταν αρχικά προγραμματισμένο, θα παρουσιάσει ο αγαπημένος μουσικοσυνθέτης Θάνος Μικρούτσικος την ολοκληρωμένη του δουλειά («Σταυρός του Νότου» & «Γραμμές των οριζόντων») πάνω στον ποιητή Νίκο Καββαδία. Άλλωστε, στον Θάνο Μικρούτσικο και τη μελοποίησή του χρωστάμε την βαθύτερη κατανόηση της ποίησής του Νίκου Καββαδία. Μας έμαθε ότι ο Καββαδίας δεν είναι απλώς ο ποιητής της θάλασσας και των ναυτικών, αλλά ένας ποιητής που μίλησε για την ελευθερία, την αξία της ανατροπής, τη δύναμη της ζωής χωρίς συμβάσεις. Αυτά τα επίπεδα ανέδειξε ο μουσικοσυνθέτης με τη μελοποίησή του και δικαιώθηκε, καθώς αυτά τα τραγούδια έγιναν πολύ αγαπητά, κυρίως στη νεολαία, έχουν ήδη περάσει σε μια τρίτη γενιά και είναι πλέον διαχρονικά.
Ο πρώτος του δίσκος πάνω στον Καββαδία, ο «Σταυρός του Νότου», που γιορτάζει τα σαράντα του χρόνια φέτος (κυκλοφόρησε το 1979) με περισσότερες από 2 εκατομμύρια πωλήσεις, θεωρείται και είναι ένας από τους πιο σημαντικούς δίσκους στην ιστορία της ελληνικής δισκογραφίας. Σε αυτόν είχαν τραγουδήσει οι Γιάννης Κούτρας, Βασίλης Παπακωνσταντίνου και Αιμιλία Σαρρή.
Οι «Γραμμές των Οριζόντων», που κυκλοφόρησαν δώδεκα χρόνια μετά, το 1991, αποτύπωσαν με έναν πολύ δυνατό τρόπο το βαθύτερο δεσμό του συνθέτη με την ποίηση του Νίκου Καββαδία, και τα τραγούδια είχαν ερμηνεύσει οι Γιώργος Νταλάρας, Βασίλης Παπακωνσταντίνου, Χάρης και Πάνος Κατσιμίχας, Θάνος Μικρούτσικος. Το 2005 εκδόθηκε η τρίτη εκδοχή αυτής της εργασίας με τίτλο «Live στο Μέγαρο» με ερμηνευτές τους Γιάννη Κότσιρα, Λαυρέντη Μαχαιρίτσα, Χρήστο Θηβαίο και Γιάννη Κούτρα.
Η μορφή με την οποία παρουσιάζονται τα τραγούδια του Θάνου Μικρούτσικου στην τωρινή συναυλία είναι η τελευταία προσέγγιση του συνθέτη και απαιτεί από τους μουσικούς μεγάλη πειθαρχία, δυνατότητες αυτοσχεδιασμού και υψηλές δεξιοτεχνικές ικανότητες. Είναι η κατάληξη των συνεχών αναζητήσεων του συνθέτη όλα τα χρόνια που μεσολάβησαν από τη σύνθεση των τραγουδιών μέχρι σήμερα.
Μια μουσική παράσταση για τρεις φωνές, τρία πιάνα και πνευστά. Ερμηνεύουν: Χρήστος Θηβαίος, Κώστας Θωμαΐδης, Ρίτα Αντωνοπούλου. Πιάνο Ι: Θοδωρής Οικονόμου, πιάνο ΙΙ: Μάξιμος Δράκος, πιάνο ΙΙΙ: Θάνος Μικρούτσικος, πνευστά Θύμιος Παπαδόπουλος.
Το Σάββατο 11 και την Tετάρτη 15 Μαΐου, στις 8.30μμ, στο Μέγαρο Μουσικής, αίθουσα Χρήστος Λαμπράκης. Tιμές εισιτηρίων: από 15 έως 45 ευρώ, 12 ευρώ (φοιτητές, άνεργοι, ΑμεΑ).

 

Ο Σκαλκώτας και οι σύγχρονοί του ΙΙΙ

Η κινέζα σολίστ βιολιού Τιάνγουα Γιανγκ

Δύο συνθέτες αναγνωρισμένοι από τον απαιτητικό δάσκαλό τους, τον περίφημο εξπρεσιονιστή Άρνολντ Σένμπεργκ. Δύο συμμαθητές με κοινή εκπαίδευση αλλά διαφορετικές καταβολές και ταμπεραμέντο. Δύο μεγαλοφυΐες που συναντιούνται στο πρόγραμμα της συναυλίας «Ο Σκαλκώτας και οι σύγχρονοί του ΙΙΙ». Μια βραδιά γεμάτη ερμηνευτικές προκλήσεις όπως το Κοντσέρτο για βιολί και ορχήστρα, το δαιδαλώδες ρέκβιεμ που έμελλε να αποτελέσει το κύκνειο άσμα του Άλμπαν Μπεργκ. Με την ακμαία Κινέζα σολίστ βιολιού Τιάνγουα Γιανγκ, να αποδίδει μοναδικά την εναγώνια ατμόσφαιρα του έργου. Η οποία σχολιάζει για το έργο:
Για μένα η μουσική είναι ένα είδος γλώσσας. Πρόκειται για επικοινωνία, αφήγηση ιστοριών. Το βασικό είναι να καταφέρνεις να μεταδώσει ιδέες αλλά και συναισθήματα μέσα από την ερμηνεία σου.»
Ακολουθούν οι 36 Ελληνικοί Χοροί, Σειρά 1, του Νίκου Σκαλκώτα, έργο δημοφιλές που αποπνέει τη δική του, μετουσιωμένη άποψη της δημοτικής μουσικής, εντυπωσιακά συμπυκνωμένης σε 36 μικρά συμφωνικά ποιήματα. Τη συναυλία ανοίγει το «Un Hommage», συμφωνικό έργο – φόρος τιμής (όπως φαίνεται κι από τον τίτλο του) στον πρωτοπόρο Σκαλκώτα, παραγγελία της Ορχήστρας στον πολυβραβευμένο νέο συνθέτη Ορέστη Παπαϊωάννου. Διευθύνει ο Καλλιτεχνικός Διευθυντής της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, Στέφανος Τσιαλής και σημειώνει τα εξής: Είναι τιμή για μας το ότι, για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, συναυλία της ΚΟΑ θα ηχογραφηθεί από τη γερμανική Ραδιοφωνία απ’ όπου και θα μεταδοθεί την Παρασκευή 17 Μαΐου, στις 8μμ. Επίσης, η ιδιοφυής βιολονίστρια Τιάνγουα Γιανγκ επιστρέφει κοντά μας για πέμπτη χρονιά. Και βέβαια, σε αυτή τη συναυλία θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά η δεύτερη ανάθεση έργου στον φέρελπι συνθέτη Ορέστη Παπαϊωάννου, ο οποίος κερδίζει το ένα διεθνές βραβείο μετά το άλλο. Κυρίως, όμως η συναυλία αυτή είναι εμβληματική γιατί τιμούμε τον Νίκο Σκαλκώτα.
Την Παρασκευή 10 Μαΐου, στις 8.30μμ, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, αίθουσα Χ. Λαμπράκης. Τιμές εισιτηρίων: από 10 έως 25 ευρώ, 5 ευρώ (εκπτωτικό).
Στις 7.45μμ θα πραγματοποιηθει εισαγωγική ομιλία του Τίτου Γουβέλη για τους κατόχους εισιτηρίων.

 

Κική Δημουλά και Μαρία Φαραντούρη, σε σύμπραξη
υπό τη μπαγκέτα του Σάκη Παπαδημητρίου

Αν υπολογίσει κανείς πως η ποιήτρια και ακαδημαϊκός Κική Δημουλά έχει μελοποιηθεί ουκ ολίγες φορές τα τελευταία χρόνια, το δέλεαρ στην αναμενόμενη συναυλία είναι σαφώς η συμμετοχή της Μαρίας Φαραντούρη στο τραγούδι. Κι όμως, η συναυλία αυτή, με τίτλο παρμένο από μία ποιητική συλλογή της Δημουλά, «Το τελευταίο σώμα μου», βασίζεται σε μία από τις πρώτες, αν όχι την πρώτη, μελοποιήσεις των στίχων της. Συγκεκριμένα ο κιθαριστής και συνθέτης Σάκης Παπαδημητρίου, γνωστός από τον κύκλο τραγουδιών «Του έρωτα και του κρασιού» με ερμηνευτή τον Βασίλη Λέκκα, μελοποίησε τη Δημουλά πριν από 13 χρόνια, δίνοντας στο έργο του τη μορφή ορατόριου. Ο Παπαδημητρίου γνωρίστηκε με την ποιήτρια σε μια εκδήλωση του Συλλόγου Φιλολόγων, όταν τον φώναξαν να πλαισιώσει τις απαγγελίες της με την κιθάρα του. Από την πρώτη συνάντηση τους, εντυπωσιάστηκε από τη φρεσκάδα του μυαλού της και την ευφυΐα της. Για εκείνη την εκδήλωση, ο συνθέτης σκέφτηκε να μελοποιήσει και να παρουσιάσει ένα ποίημα της, τιμής ένεκεν. Τον επόμενο καιρό μελέτησε διεξοδικά την ποίηση της και κατέληξε να μελοποιήσει όχι σκόρπια ποιήματα της, αλλά από μία συγκεκριμένη συλλογή της, όπως ήδη είπαμε. Πρόκειται για ένα ρέκβιεμ του σύγχρονου ανθρώπου και σύμφωνα με τον συνθέτη, «η Δημουλά «φεύγει» απ’ τους εθνικούς ποιητές, τον Ρίτσο, τον Σεφέρη, τον Ελύτη, «πηγαίνοντας» στον παγκοσμιοποιημένο άνθρωπο του σήμερα». Στο ποίημα με τίτλο «Όνειρο», η Δημουλά μιλάει για ένα πίνακα του Πικάσο που της δημιούργησε συναισθήματα και το όνειρο της για να μην υπάρχουν σύνορα ώστε «ελεύθερα να μπαίνεις σε άνθρωπο». Το ποίημα αυτό πραγματικά απογειώνει με τη φωνή της η Φαραντούρη, με την οποία ο Παπαδημητρίου βρέθηκε μέσω ενός κοινού φίλου. Αρχικά της πρότεινε να τραγουδήσει το «Όνειρο», αλλά εκείνη του ζήτησε να ακούσει κι άλλα ώσπου τελικά κατέληξε να γίνει η αποκλειστική ερμηνεύτρια του έργου. Στην παράσταση ποιήματα θα απαγγείλει και η σπουδαία ηθοποιός Εύα Κοταμανίδου. Έτσι, ο Σάκης Παπαδημητρίου δεν παραλείπει να δηλώσει την ικανοποίηση του που το έργο του θα ενσαρκώσουν τρεις γυναίκες κορυφαίες η κάθε μία στον τομέα τους: Η Κική Δημουλά στην ποίηση, η Μαρία Φαραντούρη στο τραγούδι και η Εύα Κοταμανίδου στην απαγγελία. Ποιήματα θα διαβάσει και η Ειρήνη Γρέκα, μια νέα εξαιρετική ηθοποιός, ενώ θα συμπράξει το σχήμα Ηδύφωνο.
Την Τετάρτη 8 Μαΐου, στις 9μμ, στο «Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης».