Του
Αργύρη Παναγόπουλου
Λίγες ώρες πριν ξεκινήσει η Σύνοδος Κορυφής της ΕΕ, η Fitch πήρε, με «καθυστέρηση» δύο εβδομάδων, τη σκυτάλη από τη Standard &Poor‘s και προχώρησε σε μια μαζική και κερδοσκοπική υποβάθμιση της αξιολόγησης πέντε χωρών της ευρωζώνης, με άξονα την υποβάθμιση κατά δύο βαθμίδες της Ιταλίας και της Ισπανίας, διατηρώντας τις αρνητικές προοπτικές που προδικάζουν ένα νέο γύρο υποβαθμίσεων. Η Κύπρος, η Σλοβενία και το Βέλγιο υποβαθμίστηκαν κατά μια βαθμίδα.
Οι υποβαθμίσεις αυτές αποτελούν πλέον μόνιμο σενάριο της φαρσοκωμωδίας και των εκβιασμών ανάμεσα στους διεθνείς σπεκουλαδόρους και τις ευρωπαϊκές αρχές πριν από τις Συνόδους Κορυφής της ΕΕ, σημαντικές συνεδριάσεις των Eurogroup και Ecofin ή της ΕΚΤ.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η ΕΚΤ και ο κυρίαρχος γερμανογαλλικός άξονας γνωρίζουν πολύ καλά πως καμία χώρα του Ευρωπαϊκού Νότου δεν θα καταφέρει να πετύχει τους στόχους για τον έλεγχο της δημοσιονομικής πολιτικής για το 2012. Ακόμη χειρότερα η Γερμανία πιέζει για μια ευρωπαϊκή αρμοστεία στον προϋπολογισμό της Ελλάδας και την άμεση ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για το δεύτερο πακέτο στήριξης και το PSI για να δρομολογηθεί το δεύτερο πακέτο διάσωσης της Πορτογαλίας και της Ιρλανδίας και η αντιμετώπιση της κρίσης χρέους στην Ισπανία και την Ιταλία, η οποία, μαζί με την Πορτογαλία, αποτελούν και τις δύο υποψήφιες για «κούρεμα» χώρες. Η αναμενόμενη ύφεση στην ευρωζώνη θα καταστρέψει τουλάχιστον άλλα 1,50 εκατομμύρια θέσεις εργασίας το 2012, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΔΝΤ, που παραδοσιακά θα διορθωθούν προς το χειρότερο.
24ωρη απεργία στο Βέλγιο
Η Σύνοδος Κορυφής θα έπρεπε να επικεντρωθεί στην ανάπτυξη και την απασχόληση, αλλά με δυσκολία θα αντιμετωπίσει ακόμη και τις προκλήσεις των χρεών της ευρωζώνης. Οι ηγέτες της ΕΕ θα μεταφερθούν με ελικόπτερα στη Σύνοδο Κορυφής, εξαιτίας της γενικής απεργίας εναντίον της λιτότητας στο Βέλγιο. Ο ευρωπαίος επίτροπος Περιφερειακής πολιτικής, Χαν προειδοποίησε λίγες ώρες πριν από την έναρξη της Συνόδου Κορυφής ότι τα διάφορα Ταμεία δομικής πολιτικής και συνοχής για την απασχόληση και την ανάπτυξη είναι… άδεια.
Τα νέα δημοσιονομικά στοιχεία που θα ανακοινώσει η Κομισιόν την τρίτη εβδομάδα του Φεβρουαρίου θα αποτελέσουν τη βάση για μια νέα Σύνοδο Κορυφής το Μάρτιο, για να προσαρμοστεί η αποτυχημένη ευρωπαϊκή δημοσιονομική πολιτική στην επιδείνωση του οικονομικού κλίματος, την ύφεση και την εκτίναξη της ανεργίας.
Η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Συνδικάτων CES σχεδιάζει να πραγματοποιήσει μια πανευρωπαϊκή διαμαρτυρία εναντίον της λιτότητας στις 29 Φεβρουαρίου και να ζητήσει «περισσότερη κοινωνική δικαιοσύνη» ενόψει της Συνόδου Κορυφής που θα πραγματοποιηθεί στη 1 και στις 2 Μαρτίου.
Δεύτερο πακέτο διάσωσης
για τη Λισαβόνα
Η Πορτογαλία φαίνεται ότι θα ακολουθήσει την Ελλάδα στη σύναψη δεύτερης δανειακής σύμβασης με την τρόικα, ύψους τουλάχιστον 30 δισ. ευρώ, ενώ το έγκυρο γερμανικό οικονομικό ινστιτούτο του Κίελου εκτιμά πως η Λισαβόνα θα πρέπει να προχωρήσει σε «κούρεμα» 56% του χρέους της, που για να γίνει βιώσιμο θα πρέπει να καταγράφει πρωταρχικό πλεόνασμα 5% για αρκετά χρόνια και ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης τουλάχιστον 2%. Η αμερικανική JPMorgan εκτιμά πως η Πορτογαλία θα χρειαστεί δεύτερο πακέτο διάσωσης, «κούρεμα» του χρέους κατά 50% και πως δεν θα καταφέρει να βγει στις αγορές το 2013.
Ο Πάσος Κοέλιο προσπάθησε να διασφαλίσει τη στήριξη της Μέρκελ για να αποφύγει το δεύτερο πακέτο, αλλά η οικονομική συγκυρία και η γερμανική αδιαλλαξία εξανέμισαν κάθε ελπίδα. Η Wall Street Journal και το Reuters θεωρούν πλέον δεδομένο το δεύτερο πακέτο διάσωσης για τη Λισαβόνα.
Ο απερχόμενος γενικός γραμματέας της αριστερής συνομοσπονδίας CGTP Καρβάλιο ντα Σίλβα υποσχέθηκε σκληρούς αγώνες εναντίον της αυτοκαταστροφικής πολιτικής του Πάσος Κοέλιο, ενώ ο νέος ηγέτης του μεγαλύτερου συνδικάτου της χώρας Αρμένιο Κάρλος στοιχηματίζει στη μεγάλη επιτυχία των κινητοποιήσεων της 11ης Φεβρουαρίου εναντίον της λιτότητας και της προσπάθειας ολοκληρωτικής απορρύθμισης των εργασιακών σχέσεων. Ο ντα Σίλβα παρέμεινε στα ηνία της CGTP για μια 25ετία, ενώ ο Κάρλος συμμετέχει στην Κεντρική Επιτροπή του ΚΚ της Πορτογαλίας, που ελέγχει περίπου το 60% των ηγετικών οργάνων του συνδικάτου.
Η CGTP καλεί τους εργαζομένους να καταδικάσουν τη συμφωνία ανάμεσα στην κυβέρνηση, τους βιομηχάνους και το συνδικάτο των σοσιαλιστών UGT, γιατί αποτελεί μια πρωτοφανή υποχώρηση των δικαιωμάτων των εργαζομένων και τη μεγαλύτερη ήττα από την Επανάσταση των Γαριφάλων, στις 25 Απριλίου του 1975.
Ο «χαμηλοσυνταξιούχος»
πρόεδρος της δημοκρατίας
Την ίδια στιγμή στο διαδίκτυο έχουν συγκεντρωθεί πάνω από 35 χιλιάδες υπογραφές που ζητούν την παραίτηση του συντηρητικού προέδρου Καβάκο Σίλβα, εξαιτίας της διαμαρτυρίας του για τη μείωση της σύνταξής του!
Ο Καβάκο Σίλβα υπογράμμισε σε δημοσιογράφους την προηγούμενη Παρασκευή ότι μετά από 40 χρόνια υπηρεσίας σε κρατικές θέσεις θα λάβει μηνιαία σύνταξη 1.300 ευρώ το μήνα. «Δεν ξέρω τι θα κάνω με αυτά τα λεφτά. Σχεδόν σίγουρα δεν είναι αρκετά για να πληρώνω τα έξοδά μου», ξέσπασε ο πορτογάλος πρόεδρος.
«Όταν ο πληθυσμός υποφέρει, οι εργαζόμενοι χάνουν το 13ο και 14ο μισθό και πολλοί εργαζόμενοι πληρώνονται με μισθούς 600 ευρώ ο πρόεδρος της δημοκρατίας δεν μπορεί να διαμαρτύρεται για την πολιτική λιτότητας που εφαρμόζει», υπογράμμισαν όσοι ζητούν την παραίτησή του.
Όλοι εναντίον του Μόντι
Το κύμα των διαμαρτυριών στην Ιταλία σε μια σειρά τομείς που πλήττονται από την απελευθέρωση των επαγγελμάτων, με άξονα τους οδηγούς φορτηγών, ταξί, πρατήρια καυσίμων, δικηγόρους και συμβολαιογράφους, συνοδεύτηκε από την επιτυχημένη γενική απεργία των αυτόνομων συνδικάτων βάσης Usb, Orsa, SlaiCobas, Cib-Unicobas, Snater, SiCobas και Usi και δεκάδων οργανώσεων με τη συμμετοχή 40 χιλιάδων διαδηλωτών απεργών στη Ρώμη. Γερμανίδα οδηγός φορτηγού παρέσυρε και σκότωσε απεργό οδηγό φορτηγού προσπαθώντας να περάσει από απεργιακό μπλόκο στη Βόρεια Ιταλία.
Την ίδια στιγμή, η αριστερή συνομοσπονδία CGIL οδηγεί τις αντιστάσεις των μεγάλων συνδικάτων εναντίον των «μεταρρυθμίσεων» με άξονα την ανατροπή των εργασιακών δικαιωμάτων που προωθεί η κυβέρνηση Μόντι, ενώ η μετριοπαθής αριστερά του Βέντολα δεν αποκλείει ακόμη και τη συνεργασία του κόμματός τους, του Δημοκρατικού Κόμματος και της Ιταλίας των Αξιών του Ντι Πιέτρο με την κεντρώα UDC «εάν δεν αποτελεί μια αυτοκτονία για τις προοδευτικές και μια στέψη για τις μετριοπαθείς δυνάμεις».
Οι ακροβασίες του Ραχόι
Ο Ραχόι επιμένει ότι θα καταφέρει να μειώσει το δημόσιο έλλειμμα στο 4,40% του ΑΕΠ το 2012, από το περίπου 8 με 8,20% που αναμένεται για το 2011, σε κατάσταση ύφεσης με άξονα το 3%, μια ψαλίδα που ξεπερνά το 5% σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις για ανάπτυξη 2,30%(!), και με 5,20 εκατομμύρια Ισπανούς να είναι ήδη άνεργοι, ενώ ο Ραχόι προειδοποίησε ότι η Eurostat προβλέπει ότι έφθασαν στα 5,40 εκατομμύρια.
Ο Ραχόι ανταγωνίζεται την Μέρκελ στον ενθουσιασμό για τη μείωση των δημοσίων ελλειμμάτων, θέτοντας ως στόχο τα μηδενικά ελλείμματά για την κεντρική και τις τοπικές κυβερνήσεις της Ισπανίας, προχωρώντας παράλληλα στη διάσωση των δήμων, των τοπικών κυβερνήσεων και των τραπεζών που αντιμετωπίζουν τεράστιο πρόβλημα ρευστότητας. Το χρέος των δήμων φθάνει στα 36,70 δισ. ευρώ ή στο 3,40% του ΑΕΠ και των τοπικών κυβερνήσεων ξεπερνά τα 131 δισ. ευρώ ή το 12% του ΑΕΠ! Τα δημόσια νοσοκομεία χρωστούν 6,30 δισ. ευρώ στις φαρμακευτικές εταιρείες, ενώ μόνο οι δύο μεγαλύτερες τράπεζες της χώρας Santander και BBVA θα χρειαστούν 10 δισ. ευρώ, εξαιτίας της κατάρρευσης της αγοράς ακινήτων και του κατασκευαστικού τομέα.
Για να αποφύγουν την απειλούμενη από το Ραχόι νομοθετική ρύθμιση, τα συνδικάτα και οι βιομήχανοι κατέληξαν σε μια συμφωνία «για να φρενάρουν την καταστροφή θέσεων εργασίας αλλά και για τη διατήρησή τους και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ισπανικής οικονομίας». Τα συνδικάτα προσφέρουν περιορισμένες αξιώσεις για αυξήσεις, από μηδενικές έως 0,50% γα το 2012 και το 2013 και 0,60% για το 2014, ενώ για το 2015 προβλέπεται ότι, εάν το ΑΕΠ αυξηθεί έως 1%, η άνοδος των μισθών δεν θα ξεπεράσει το 0,60%, εάν η ανάπτυξη διαμορφωθεί ανάμεσα στο 1 και 2%, οι αυξήσεις θα φθάσουν έως το1% και εάν διαμορφωθεί στο, ή πάνω από το, 2%, οι αυξήσεις δεν θα ξεπεράσουν το 1,50%. Πρόκειται δηλαδή για μια καθαρή απώλεια της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων για την υπόλοιπη τετραετία, δεδομένου του υψηλότερου πληθωρισμού. Οι βιομήχανοι θα διασφαλίσουν τη σταθεροποίηση των τιμών των βασικών προϊόντων, σε συνεργασία με τις κρατικές αρχές, και την επένδυση των κερδών των εταιρειών σε παραγωγικές δραστηριότητες και τη σταθεροποίηση των μισθών των… μάνατζερ!
Ελαστικοί εργαζόμενοι,
μισθοί και ωράρια
Η νέα συμφωνία προδικάζει μια μεγάλη ήττα των εργαζομένων σε ό,τι αφορά το εργασιακό καθεστώς και την ελαστικοποίηση των μορφών εργασίας. Η συμφωνία προβλέπει τη δυνατότητα ελαστικοποιημένης διαπραγμάτευσης των συμβάσεων στο εσωτερικό των επιχειρήσεων, με την ελαστικοποίηση των ωραρίων εργασίας, την κινητικότητα των εργαζομένων μέσα στις επιχειρήσεις, τη συνάρτηση του μισθού με την ανάπτυξη της επιχείρησης, και τη δημιουργία ετήσιου ταμιευτηρίου ωρών από τον επιχειρηματία για τη διαμόρφωση του ωραρίου των εργαζομένων. Σε περίπτωση οικονομικών προβλημάτων η επιχείρηση θα μπορεί να μην εφαρμόζει τμήμα των συμβάσεων ή με τη σύμφωνη γνώμη των εργαζομένων να προχωρά σε βάρδιες εργασίας.
Οι αριστερές Εργατικές Επιτροπές και η σοσιαλιστική UGT εκτιμούν ότι η συλλογική διαπραγμάτευση δεν χάνει τη δυναμική της και ότι αφοπλίζονται οι προσπάθειες του Ραχόι να επιβάλει με νομοθετική μεταρρύθμιση αλλαγές στα εργασιακά.
Την ίδια στιγμή η δεύτερη σε μέγεθος ισπανική αεροπορική εταιρεία Spanair οδηγήθηκε σε πτώχευση και διακοπή των δραστηριοτήτων της, ακολουθώντας το μεγάλο τουριστικό πρακτορείο Marsans, παρά την ισχυρή άνοδο του τουρισμού το 2011. Μόνο από τον Ιούλιο έχουν κλείσει 35.000 επιχειρήσεις στην Ισπανία, για να ξεπεράσουν από τις αρχές του 2009 τις 100.000 επιχειρήσεις.
Στο πολιτικό επίπεδο, ο πρώην σοσιαλιστής πρωθυπουργός Φελίπε Γκονθάλεθ αποφάσισε να στηρίξει το Ρουμπαλκάβα, λίγες ημέρες πριν από τη σκληρή μάχη της διαδοχής του Θαπατέρο στο συνέδριο του Σοσιαλιστικού Κόμματος.
Η ουτοπία του Πόρτο Αλέγκρε εναντίον του καπιταλισμού του Νταβός

Η πρόεδρος της Βραζιλίας, Ντίλμα Ρουσέφ, επιφύλαξε ένα δεύτερο ηχηρό ράπισμα στην Άνγκελα Μέρκελ, προτιμώντας να παραβρεθεί στο Παγκόσμιο Κοινωνικό Φόρουμ του Πόρτο Αλέγκρε από το ψυχρό Νταβός της νεοφιλελεύθερης λιτότητας. Για δεύτερη διαδοχική χρονιά η Ρουσέφ απαξίωσε το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ (WΕF), ενώ για πρώτη φορά δεν θα συμμετάσχει ούτε ο πρόεδρος της Κεντρικής Τράπεζας ούτε ο υπουργός Οικονομικών της Βραζιλίας.
Πιθανόν η Ρουσέφ να σκέφθηκε ότι η περίοδος της κρίσης δεν είναι η καταλληλότερη για να «δανείσει» την εικόνα της στο νεοφιλελεύθερο Νταβός, όπως έκανε απλόχερα ο Λούλα την περίοδο των παχιών αγελάδων.
Η Ρουσέφ γνωρίζει πως η Βραζιλία μπορεί να δώσει μαθήματα στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ. Η Μέρκελ το γνώρισε ακόμη καλύτερα, όταν η Ρουσέφ μιλώντας ως εκπρόσωπος των ηγετών των αναδυομένων χωρών του G20 της γύρισε την πλάτη προειδοποιώντας ότι οι αναδυόμενες χώρες δεν θα στηρίξουν απευθείας τα Ταμεία στήριξης της ευρωζώνης όσο εφαρμόζεται πολιτική λιτότητας, ύφεσης και ανεργίας. Η Ρουσέφ προτίμησε την ουτοπία και την ελπίδα των ακτιβιστών του Πόρτο Αλέγκρε από τις γκρίζες φάτσες των ηγετών, μάνατζερ και κερδοσκόπων που σχεδιάζουν στο Νταβός την «επόμενη μέρα» του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού.
Η Ρουσέφ μίλησε με το δικό της τρόπο από το βήμα του Παγκόσμιου Κοινωνικού Φόρουμ για την κρίση χρέους και τα ομόλογα, τα επιτόκια και τη διάσωση των τραπεζών που απασχολούν το Νταβός. Έστειλε το δικό της μήνυμα στην Ευρώπη αναφερόμενη στην «Επανάσταση των Γαριφάλων», σε μια στιγμή που ο λαός της Πορτογαλίας, και όχι μόνο, δοκιμάζεται σκληρά από την τρόικα. «Ο λαός δίνει τις διαταγές», θύμισε η Ρουσέφ αναφερόμενη στους στίχους ενός από τα πλέον γνωστά τραγούδια της πορτογαλικής επανάστασης, για να δηλώσει ικανοποιημένη ότι «οι χώρες μας [της Λατινικής Αμερικής] δεν θυσιάζουν σήμερα την κυριαρχία τους απέναντι στις πιέσεις των μεγάλων και ισχυρών δυνάμεων, τους χρηματοοικονομικούς ομίλους και τους οίκους αξιολόγησης του ρίσκου».
Ρουσέφ εναντίον Μέρκελ
Οι νέοι ισλαμιστές πρωθυπουργοί της Τυνησίας και του Μαρόκου θα υπενθυμίσουν με την παρουσία τους στην οικονομική ελίτ του Νταβός ότι η αραβική άνοιξη αδιαφόρησε για τις συνταγές της. Ο ελεήμων και φιλάνθρωπος Μπιλ Γκέιτς υποσχέθηκε άλλα 750 εκατ. δολάρια για την καταπολέμηση των θανάσιμων ασθενειών. Οι περισσότερες φτωχές και αναδυόμενες χώρες του κόσμου, όμως, φαίνεται να έχουν βαρεθεί την «ελεημοσύνη» από τα νέα μοντέλα ανοικοδόμησης του καπιταλισμού και να στοχεύουν σε μια ισορροπημένη ανάπτυξη.
Η Μέρκελ αποτέλεσε την επίσημη προσκεκλημένη που άνοιξε το φετινό Φόρουμ στο μικρό Νταβός των ελβετικών Άλπεων, για να ζητήσει μεγαλύτερη λιτότητα με την προστασία 3.500 αστυνομικών και 18 χιλιόμετρα προστατευτικών εμποδίων. Ο Σόρος προειδοποίησε ότι η πολιτική της Μέρκελ οδηγεί την Ευρώπη στην καταστροφή, τρέχοντας παράλληλα να αγοράσει ιταλικά ομόλογα, γιατί προσφέρουν ικανοποιητικές αποδόσεις. Ο «κύριος Απαισιόδοξος», Ρουμπινί προειδοποίησε από το ίδιο βήμα την Ισπανία και την περιφέρεια ότι «θα μπουν σε φαύλο κύκλο εάν η Γερμανία επιβάλει περαιτέρω λιτότητα». Χάρη, όμως, στην κρίση χρέους της περιφέρειας, η Γερμανία θα καταβάλει επιτόκια μόλις 2,62% για τα νέα 30ετή ομόλογα που έκδωσε την τελευταία εβδομάδα, τα χαμηλότερα από την κυκλοφορία του ευρώ. Από το βήμα του Νταβός, ο Μάριο Ντράγκι «αποκάλυψε» πως «τα spread αποτέλεσαν πάντα ένα ισχυρό κινητήρα για τις μεταρρυθμίσεις σε αρκετές χώρες. Οι χώρες λοιπόν πρέπει να πάρουν τα αναγκαία μέτρα για την εξυγίανση».
Παρά το πολικό κρύο των τελευταίων ημερών, το κίνημα «Καταλάβατε το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ», προχώρησε σε μια σειρά ακτιβιστικών εκδηλώσεων διαμαρτυρίας, εξαναγκάζοντας τον πρόεδρο του WΕF να ζητήσει να συναντηθεί με αντιπροσωπεία του κινήματος, που θα αξιολογήσει την πρόταση «γιατί δεν θέλουμε να χρησιμοποιηθούμε ως ένα γεγονός δημοσίων σχέσεων», όπως τόνισε ακτιβιστής. Από την πλευρά του, ο Επίτροπος για τα ανθρώπινα δικαιώματα του ΟΗΕ ζήτησε από το Φόρουμ να ανοίξει τις πόρτες του στους ακτιβιστές, που ζητούν να φέρουν στις αίθουσες του Φόρουμ και «τη φωνή των άλλων 6,9999 δισεκατομμυρίων ηγετών του κόσμου».
Α.Π.
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|