Αν πιστέψουμε τους κοντυλοφόρους του δικομματισμού, αυτή εδώ η χώρα έχει ως βασικό δομικό στοιχείο της τις συντεχνίες. Οι ταξιτζήδες; Συντεχνία. Οι φαρμακοποιοί; Συντεχνία. Οι καθηγητές; Συντεχνία. Οι υπάλληλοι της ΔΕΗ; Συντεχνία. Οι οικοδόμοι; Συντεχνία. Οι τοματοπαραγωγοί; Συντεχνία. Οι σιδηροδρομικοί; Συντεχνία. Οι γιατροί; Συντεχνία. Οι φοιτητές; Συντεχνία. Οι ΑΜΕΑ; Συντεχνία. Οι αστυνομικοί; Συντεχνία. Οι εφοριακοί; Συντεχνία. Οι τελωνειακοί; Συντεχνία. Οι βενζινοπώλες; Συντεχνία. Οι συνταξιούχοι; Συντεχνία… Θα μπορούσαμε να συνεχίσουμε αυτό τον ανιαρό κατάλογο καταλαμβάνοντας όλες τις υπόλοιπες σελίδες της «Εποχής».
Οι πρόθυμοι απολογητές κάθε κυβέρνησης ορίζουν ως συντεχνία κάθε επαγγελματική ή κοινωνικο – οικονομική κατηγορία ανθρώπων, που διεκδικεί με επιμονή –ίσως και με αδιαφορία για τις άλλες κατηγορίες– τα δικά της ιδιαίτερα συμφέροντα. Τις κατηγορούν, δηλαδή, για μια ιδιότητα που, στο πλαίσιο του ιδεολογικού νεοφιλελευθερισμού, αποτελεί την ύψιστη αρετή για κάθε μεμονωμένο άτομο. Πώς γίνεται αυτό που αποτελεί αρετή για το άτομο, να μεταμορφώνεται ξαφνικά σε κακία, μόλις αρχίσει να διεκδικείται από περισσότερα άτομα από κοινού;
Η απάντηση ίσως να βρίσκεται σε μια εμπειρική παρατήρηση, που μπορεί να διατυπωθεί με τη μορφή ρητορικού ερωτήματος: Είδατε ποτέ να μιλούν για τη συντεχνία των πολυεθνικών, τη συντεχνία των βιομηχάνων, τη συντεχνία των καθεστωτικών πολιτικών, τη συντεχνία των εφοπλιστών; Είδατε ποτέ να κατονομάζουν ως συντεχνία τους μεγαλο (και μικρο) μετόχους μια εισηγμένης ή μη ανώνυμης εταιρίας;
Στις σύγχρονες χώρες όπου κυριαρχεί το νεοφιλελεύθερο δόγμα, οι μόνες ενώσεις προσώπων που δεν κινδυνεύουν να χαρακτηριστούν συντεχνίες, είναι οι ενώσεις προσώπων που αποσκοπούν στην απλή και απροσχημάτιστη εξασφάλιση κέρδους από τη στυγνή εκμετάλλευση άλλων προσώπων. Γιατί είναι οι μόνες ενώσεις προσώπων που για να λειτουργήσουν αποτελεσματικά (αποδοτικά), χρειάζεται να έχουν απέναντί τους μεμονωμένα άτομα, αδύναμα, διαθέσιμα για κάθε είδους εκμετάλλευση –άμεση ή έμμεση. Κάθε συσπείρωση ανθρώπων, που ενδέχεται να απειλήσει κατά οποιοδήποτε τρόπο τα συμφέροντά τους, αποκαλείται συντεχνία.
Η καθεστηκυία αστική τάξη δεν είναι η πρώτη φορά που “λησμονεί” τις αρχές και τις δομές πάνω στις οποίες η ίδια, όταν ήταν ανερχόμενη τάξη, στηρίχθηκε για να ανέλθει και να κυριαρχήσει. Οι πραγματικές συντεχνίες, οι πρόδρομοι των αστικών ενώσεων προσώπων, υπήρξαν τα ουσιαστικά εργαστήρια συγκρότησης και οργάνωσης των μη φεουδαρχικών σχέσεων ήδη μέσα στην καρδιά του μεσαίωνα. Δεν ήταν τότε η κακόφημη λέξη που πιπιλίζουν σήμερα τα παπαγαλάκια της εξουσίας. Ήταν οι μήτρες των βρεφών – αστών. Ήταν οι προάγγελοι του δικαιώματος της σύστασης ενώσεων ελευθέρων ανθρώπων, ενός από τα βασικότερα αστικά δικαιώματα.
Αλλά, θα πείτε, εδώ η αστική τάξη και οι διανοούμενοί της τείνουν να ξεχάσουν έννοιες όπως η ελευθερία, η ισότητα και η αδελφοσύνη – αλληλεγγύη, ιδρυτικές της επανάστασής τους, και θα σκοτιστούν για τις συντεχνίες! Ας τις κακοποιούν όσο τους γουστάρει. Απλώς, θα πρέπει να αντιληφθούν ότι, όταν οι κατακερματισμένες και, υποτίθεται, αυτιστικές συντεχνίες καταλήγουν να συμπαρατάσσονται αίροντας τον αλληλοσπαραγμό τους ενώπιον του κοινού εχθρού, του επιτιθέμενου, παμφάγου, ισοπεδωτικού μονοπωλιακού καπιταλισμού, παύει να τις χαρακτηρίζει το άλλοτε βασικό χαρακτηριστικό τους, η επιδίωξη πάση θυσία του ιδιαίτερου συμφέροντος, και τείνουν να μεταβληθούν σε συλλογικούς εκφραστές μιας κοινωνίας που αντιστέκεται και αγωνιά: γιατί δεν είναι διατεθειμένη να περάσει σε μια νέα, αναπόφευκτη ίσως εποχή, σ’ ένα νέο τρόπο οργάνωσής της μέσα από το μοναδικό δρόμο που γνωρίζει ο καπιταλισμός, το δρόμο της ισοπέδωσης και της εξουθένωσης όχι μόνο των ξεπερασμένων σχέσεων, αλλά και των ίδιων των φορέων τους, των ανθρώπων.
Και για όποιον δεν κατάλαβε, η κοσμοπλημμύρα που συνένωσε τους ταξιτζήδες με τους οικοδόμους, τους άνεργους με τους δημόσιους υπαλλήλους, τον εμποράκο με το φοιτητή, είναι αδύνατον πια να αντιμετωπιστεί από την κυβέρνηση και τα μιντιακά στηρίγματά της με τη ρητορική περί συντεχνιών. Η επίθεση εναντίον μιας “συντεχνίας” μπορεί να φαίνεται πειστική. Η αντιπαράθεση με το σύνολο των “συντεχνιών” μετατρέπει την ίδια την κυβέρνηση και τα στηρίγματά της σε μειοψηφική συντεχνία.
Χ. Γεωργούλας
Πτώχευση οικονομική ή μήπως δημοκρατική;
Μια απρόσμενη ερώτηση σ’ ένα από τα γνωστά τηλεοπτικά τοκ σόου, άφησε άφωνους τους εκπροσώπους του δικομματισμού Γ. Παπακωνσταντίνου και Γ. Παπαθανασίου. Ήταν απλή και αφοπλιστική: Υπάρχει κάποιο όριο οικονομικής αντοχής του λαού και ποιο είναι;
Οι λαλίστατοι κατά τα άλλα κύριοι αδυνατούσαν να απαντήσουν. Όχι γιατί δεν μπορούσαν να μας δώσουν ένα κάποιο νούμερο ή γιατί δεν είχαν διαθέσιμα τα απαραίτητα στοιχεία. Άλλος ήταν ο λόγος.
Ο νεοφιλελευθερισμός στον οποίο θύουν και οι δύο, στηρίζεται ακριβώς στη δογματική πίστη ότι κανείς δεν επιτρέπεται να ορίζει, με πολιτική προφανώς απόφαση, το κοινωνικά προσδιορισμένο όριο αντοχής ενός λαού, ενός νοικοκυριού ή ενός ατόμου.
Το όριο αυτό διαμορφώνεται χωρίς “έξωθεν” επεμβάσεις από τις “δυνάμεις της αγοράς” και στην καθοδική του πορεία δεν έχει πάτο. Ίσα ίσα, κατά το νεοφιλελεύθερο δόγμα, όσο πιο χαμηλά πιέζεται αυτό το όριο, τόσο πιο ανταγωνιστική γίνεται η οικονομία και, συνεπώς, μπορεί να ανακάμψει με τις καλύτερες προϋποθέσεις (για ποιον;)
Με πιο απλά λόγια, η νεοφιλελεύθερη αρχή είναι «όσο αντέξει το γαϊδούρι». Και το συνηθισμένο αποτέλεσμα είναι να διατυπώνεται το όριο αντοχής του υποζυγίου μετά το θάνατό του. Αφού δεν άντεξε, ξεπέρασε το όριο της αντοχής του! Όπερ έδει δείξαι.
Αυτό που διακυβεύεται, όμως, με την εφαρμογή αυτής λογικής, που τη βλέπουμε να εφαρμόζεται και στην Ελλάδα με τις αλλεπάλληλες ληστρικές επιθέσεις κατά του εισοδήματος των μισθωτών και των λαϊκών τάξεων και με τη διαρκή άρνηση να μπει «πάτος στο βαρέλι», δεν είναι μόνο οι όροι επιβίωσης του λαού, ή το αν θα επιζήσει ή οικονομία, αλλά αν θα επιζήσει η δημοκρατία πέρα από ένα όριο συμπίεσης των θεσμών που τη συγκροτούν.
Δεν είναι τυχαίο ότι οι θεωρίες του πατριάρχη του οικονομικού φιλελευθερισμού εφαρμόστηκαν πρώτα απ’ όλα σε καθεστώτα δικτατορικά, όπως του Πινοσέτ στη Χιλή. Ούτε είναι τυχαίο που κι εδώ, στην Ελλάδα, προϋπόθεση για την εφαρμογή Μνημονίων και Μεσοπρόθεσμων και πολυνομοσχεδίων είναι η αποδυνάμωση μέχρις αδρανοποίησης συνταγματικών διατάξεων και πολιτικών συμβάσεων. Για να μπορεί να πέσει στα Τάρταρα το όριο του επιπέδου διαβίωσης, χρειάζεται να μπουν στο ψυγείο βασικές δημοκρατικές λειτουργίες και να αναχθεί σε επιστήμη η καταστολή. Ο λαός οφείλει να σωθεί παρά τη θέλησή του και παρά τις αντιδράσεις του. Το κράτος δικαίου να γίνει επικράτεια της βίας.
Γι’ αυτό πληθαίνουν οι θεωρίες περί έκτακτης ανάγκης και περί της ανάγκης εκτάκτων λύσεων. Γιατί ο νεοφιλελευθερισμός -παρά το... ψευδώνυμο του- δεν μπορεί να συνυπάρξει με τη δημοκρατία. Πολεμώντας, λοιπόν, να κρατήσουμε ψηλά το οικονομικό όριο αντοχής του λαού, αγωνιζόμαστε να κρατήσουμε ψηλά τις απαιτήσεις μας για δημοκρατία.Αρνούμενοι να μεταβληθούμε -κατά τας γραφάς της καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης- σε Κίνα, απορρίπτουμε όχι μόνο την προοπτική των αμοιβών πείνας, αλλά και την “άριστη” για τους νεοφιλελεύθερους συνύπαρξη του πιο νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού με το πιο ανελεύθερο πολιτικό καθεστώς.
X.Γ.
Λεφτά υπάρχουν
Με απίστευτο θράσος η εφημερίδα του εφοπλιστή Αλαφούζου κομπορρημονεί για το μυθώδες ναυτιλιακό συνάλλαγμα, που η… ελληνική ναυτιλία φέρνει στην Ελλάδα: 140 δισ. ευρώ μέσα σε δέκα χρόνια (2000-2010)!
Και δεν της φτάνει αυτό, συγκρίνει το ύψος του συναλλάγματος με το δημόσιο χρέος και πανηγυρίζει γιατί αποτελεί το 50% του τελευταίου.
Αυτός που είχε την έμπνευση να βάλει δίπλα – δίπλα αυτά τα νούμερα, δεν είχε τον κοινό νου να αντιληφθεί ότι και ο πιο αδαής θα έκανε το συνειρμό και θα αναρωτιόταν γιατί από αυτό το τόσο φοβερό ναυτιλιακό συνάλλαγμα δεν επωφελήθηκαν όχι κατά 50%, αλλά ούτε κατά το ελάχιστο τα δημόσια έσοδα; Δεν θα σκεφτόταν ότι η φορολόγηση αυτού του μυθώδους ποσού έστω κατά 30% θα μπορούσε να έχει μειώσει κατά 20% το δημόσιο χρέος;
Τρόικα εσωτερικού
Όσοι εξακολουθούν να απορούν για τους λόγους και το τάιμιγκ της θορυβώδους εμφάνισης της «τρόικας εσωρικού» (Διαμαντοπούλου, Λοβέρδος, Ραγκούση), ας αποκωδικοποιήσουν το χρησμό του κ. Πρετεντέρη στα «Νέα» της περασμένης Πέμπτης:
«Ελάχιστοι ελπίζουν (πλέον…) ότι τις αλλαγές μπορεί να τις προωθήσει η συγκεκριμένη κυβέρνηση. Αυτή η αδυναμία, αυτό το ηγετικό έλλειμμα είναι που απειλεί να θέσει την κατάσταση εκτός ελέγχου (…) Μήπως το άμεσο ζητούμενο είναι (…) και εκλογές και συγκυβέρνηση;»
Αυτοί που δεν μπόρεσαν να κάνουν πράξη προεκλογικά τη συγκυβέρνηση, δεν θα την κάνουν ούτε μετεκλογικά. Για τη συνταγή θα χρειαστούν «νέα», «άφθαρτα» πρόσωπα, διαθέσιμα σε πρώτη ζήτηση. Η προσφορά, πάντως, υπάρχει…
Αριθμομαντείες
Με πολύ μεγάλη ακρίβεια κάθισαν και μέτρησαν οι σοβαρές φυλλάδες της επικράτειας το πλήθος των διαδηλούντων και πορευομένων της περασμένης Τετάρτης.
Άλλη τους βρήκε 75.000, άλλη 100.000 και πάνω, άλλη 150.000... Μετρημένοι ένας-ένας… Ώστε και πάλι, παρά την κοσμοπλημμύρα –όχι μόνο στην Αθήνα– το σαφές συμπέρασμα να συνάγεται αβίαστα: μια… μικρή μειοψηφία – μπροστά στην τεράστια σιωπηρή πλειοψηφία…
Θέλουν να ξεχνούν ότι, όταν εκφωνούν προεκλογικούς λόγους τα κοκόρια, οι αρχηγοί του δικομματισμού, τα κομπιουτεράκια των ίδιων φυλλάδων μετρούν με άλλα μέτρα και σταθμά και βγάζουν πολύ μεγαλύτερος αριθμούς, εκατομμύρια και βάλε, παρότι πρόκειται για τις ίδιες ή μικρότερες εκτάσεις που καταλαμβάνουν οι κομματικοί στρατοί των θορυβούντων οπαδών.
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|
