Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΣΤΗ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΣΥΝΟΔΟ ΚΟΡΥΦΗΣ
Την επαύριο μιας κοινοβουλευτικής νίκης, όπου η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ κατάφερε να ψηφιστεί ένα πολυνομοσχέδιο που οργανώνει και θεσμοθετεί μια αδιανόητη επίθεση στην τεράστια πλειοψηφία της ελληνικής κοινωνίας, βρίσκεται στην πιο δυσχερή θέση της θητείας της. Πολιτικά εξαντλημένη και απομονωμένη, με έντονα εσωτερικά προβλήματα, εμφανίζεται χωρίς μπούσουλα, πιεζόμενη, από τα μέσα να «πάρει πολιτικές πρωτοβουλίες». Περίπου προς άγνωστη κατεύθυνση.
Στη σημερινή σύνοδο κορυφής ο πρωθυπουργός θα παραλάβει απλώς τις «τεχνικές ρυθμίσεις» από τις αποφάσεις της τρόικας για τη διακυβέρνηση της χώρας. Παρασάγγας μακριά από οποιασδήποτε, έστω και συναινετική, διαπραγμάτευση. Μια στιγμή που, είναι φανερό, ξανασυζητιούνται σοβαρές πλευρές της λειτουργίας της Ευρωζώνης και της πολιτικής.
Η καταψήφιση από την πρώην υπουργό κ. Κατσέλη είναι μόνο το ορατό σημείο του προβλήματος. Πιο σοβαρό και βαθύ είναι η δήλωση τόσο πολλών βουλευτών ότι ψηφίζουν με συνειδησιακό πρόβλημα και για τελευταία φορά. Η τοποθέτηση της κ. Παπανδρέου ήταν δηλωτική του αδιεξόδου. Ανεξάρτητα πόσο είναι διατεθειμένοι να υλοποιήσουν την απειλή τους αυτή οι βουλευτές, η στάση τους αποτυπώνει την απομόνωση που βιώνουν και την εικόνα που αποκομίζουν από το δικό τους κόσμο.
Στην απομόνωση…
Η κυβέρνηση, την Τετάρτη ιδίως, βρέθηκε μπροστά σε πλήρη πολιτική απομόνωση. Ο κόσμος που πλήττεται, σ’ όλη την Ελλάδα, χωρίς ιδιαίτερες οργανωτικές πρόνοιες, προσήλθε μαζικά και πιο πολιτικοποιημένος αυτή τη φορά. Τον Ιούνιο είχε, κατά κάποιο τρόπο, ελπίσει αν όχι πιστέψει, ότι μπορεί και να αποτρέψει το μεσοπρόθεσμο. Αυτή τη φορά γνώριζε ότι η πλειοψηφία θα αποσπαστεί, αλλά είχε συνείδηση της αξίας της παρέμβασής του. Γι’ αυτό και πλημμύρισαν δρόμοι και πλατείες. Ανοίγουν οι πολιτικές εξελίξεις, με την παρέμβαση του λαού, και αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό.
Και τι δεν είπαν για να πειθαρχήσουν τους βουλευτές της πλειοψηφίας. «Το θέμα είναι εθνικό», «κρίνεται το μέλλον του τόπου», «δεν θα πάρουμε την 5η δόση». Ο κ. Παπανδρέου πάντως δεν τόλμησε να πάρει καν το λόγο για να υποστηρίξει δημοσίως γιατί πρέπει να ψηφιστεί το πολυνομοσχέδιο. Όπως και ο Σαμαράς. Είναι πραγματικά να απορεί κανείς με την ποιότητα της ηγεσίας του δικομματισμού. Δικαιολογημένα οι πολίτες στις δημοσκοπήσεις απαντούν σε τόσο μεγάλα ποσοστά «κανένας από τους δύο».
Αναταράξεις στο ΠΑΣΟΚ
Διάφορες τάσεις του ΠΑΣΟΚ συμπίπτουν στο ασαφές ότι τώρα «επιβάλλονται πολιτικές πρωτοβουλίες». Συγκεκριμένα, μίλησαν η Β. Παπανδρέου, η Τ. Αντωνίου, οι 28 βουλευτές, οι «τρεις» (Λοβέρδος, Διαμαντοπούλου, Ραγκούσης»), βουλευτές του παλαιού σημαντικού κλίματος, ο φιλοκυβερνητικός Τύπος («ΝΕΑ»). Οι αφετηρίες μπορεί να είναι διαφορετικές, ακόμη και οι στόχοι όμως όλοι συγκλίνουν στο ότι αυτές οι «πρωτοβουλίες» πρέπει να αποσκοπούν σε ένα είδος «εθνικής συνεννόησης» ή ακόμη και «εθνικής κυβέρνησης». Διαφορετικά, οι προτάσεις καταλήγουν, «να πάμε σε εκλογές». Αυτή είναι η δεύτερη ταύτιση, που όμως στοχεύει ταυτόχρονα στην μεταπαπανδρεϊκή εποχή. Οι αντιπαραθέσεις ήδη αρχίζουν. Έτσι ερμηνεύεται και η βιασύνη των «τριών», κριτική που τους ασκεί το περιβάλλον Βενιζέλου, Χρυσοχοΐδη, Παπουτσή κ.ά.
Βρισκόμαστε, μ’ άλλα λόγια, κοντά στην κυοφορία μιας «λύσης» αλά Καραμανλή. Βρίσκουμε μια ικανή ευκαιρία για προσφυγή στις εκλογές και η σκυτάλη περνάει στον άλλο πυλώνα του δικομματισμού. Η ευκαιρία μπορεί να δημιουργηθεί σήμερα ή την Τετάρτη στις Βρυξέλλες, όταν μια συμφωνία για την Ελλάδα θα μπορεί να παρουσιασθεί ως επιτυχία, χωρίς τη συμβολή της ΝΔ.
Απρόθυμη η ΝΔ
Αν όμως τότε υπήρχε το πρόθυμο και ανίδεο ΠΑΣΟΚ, ο Γ. Α. Παπανδρέου, τώρα ούτε η ΝΔ είναι πρόθυμη ούτε ο Α. Σαμαράς. Γνωρίζουν όχι μόνο τα προβλήματα που θα συναντήσουν, ιδίως στις «διαπραγματεύσεις» τους με την τρόικα και τις σχέσεις τους με το συνεχώς ενισχυόμενο λαϊκό κίνημα, αλλά και την εσωτερική κομματική κατάστασή τους. Πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι οι διαφωνίες είναι μεγαλύτερες στο εσωτερικό της ΝΔ από ό,τι στο ΠΑΣΟΚ, με ικανότητα σύνθεσης μικρότερη. Ο κ. Σαμαράς δεν μίλησε για το πολυνομοσχέδιο, ενώ ελάχιστα στελέχη της ΝΔ βγαίνουν στο γυαλί πλην του εκπροσώπου.
Οι αποφάσεις στη σύνοδο κορυφής μπορεί να είναι ιστορικές. Πάντως, η Ελλάδα θα «συμμετέχει» με μια κυβέρνηση που –είναι φράση φιλοκυβερνητικού αρθρογράφου– προσέρχεται με τη θέση «ό,τι πεις αφεντικό». Ενώ προετοιμάζεται απόφαση για ένα κούρεμα που θα συμπεριλαμβάνει, ως αντίδωρο, την κοινωνική σφαγή. Που αφαιρεί τις δυνατότητες οποιασδήποτε ανασύνταξης και ανάπτυξης για μακρύ χρονικό διάστημα. Τη στιγμή που υπήρχε από την αρχή εναλλακτική λύση, αν μια κυβέρνηση αποφάσιζε να διαπραγματευτεί, ενημερώνοντας με σοβαρότητα και αμετάθετη απόφαση τους δανειστές μας, ότι είναι υποχρεωμένοι να διαπραγματευτούν μια μεγάλη διαγραφή χρέους. Και ταυτόχρονα να δεχθούν το χώρο που θα θέλαμε για μια πολιτική εξόδου από την κρίση, συμπεριλαμβανομένης και της αποπληρωμής του υπόλοιπου χρέους, αν δεν επιθυμούσαν να αρχίσει ένας φαύλος κύκλος στις ευρωπαϊκές τράπεζες.
Σήμερα αυτή η τότε υπαρκτή δυνατότητα φαίνεται καθαρά. Αλλά και τώρα ένα ευρύ αντιμνημονιακό κίνημα μπορεί να προβάλει και να πετύχει μια δίκαιη διαπραγμάτευση από την πλευρά του δανειζόμενου, που θα περιλαμβάνει όχι μόνο τη σημαντική διαγραφή του χρέους, αλλά θα συνοδεύεται από μια πολιτική τόνωσης της αγοραστικής δυνατότητας εργαζομένων και συνταξιούχων, αναδιανομής του πλούτου και ανάπτυξης.
Παύλος Κλαυδιανός
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|