Το «κούρεμα», που το όφελός του δεν ξεπερνά
τα 50 δισ. δεν γίνεται για να διασώσουν την Ελλάδα, αλλά για τις δικές τους τράπεζες. Το ίδιο προσπαθεί να κάνει και ο Ευ. Βενιζέλος με τους ντόπιους τραπεζίτες αφού αντί για κοινές μετοχές,
που προβλέπει ο νόμος, θέλει να εκδώσει προνομιούχες που δεν υπολογίζονται στο χρέος
Του
Θ. Μιχόπουλου
«Πιστεύουμε ότι έχουμε συμφωνία αλλά δεν είμαστε σίγουροι τι ακριβώς είναι», η απάντηση από ένα κουρασμένο διαπραγματευτή μετά τις, σχεδόν, δέκα ώρες των επίπονων διαπραγματεύσεων. Και, βέβαια, το ερώτημα που παραμένει είναι κατά πόσο αυτή η συμφωνία αποτελεί το «μεγάλο μπαζούκας», όπως υποστήριζαν οι ηγέτες της ευρωζώνης, που θα αντικαταστήσει την (οικονομική) σφεντόνα που χρησιμοποιεί έως σήμερα η ευρωζώνη απέναντι στις αγορές. Την απόφαση, πάντως, χαιρέτησαν μέσα ενημέρωσης, πολιτικοί, οικονομικοί και τραπεζικοί παράγοντες. Απ’ όλο τον κόσμο. Τέτοια ομοψυχία;! Όταν, μάλιστα, οι ίδιοι ηγέτες έχουν πανηγυρίσει την διάσωση της ευρωζώνης τουλάχιστον τρεις φορές, με διαφορετικές αποφάσεις κάθε φορά!...
Ισοσκελισμένοι προϋπολογισμοί
Προϋπόθεση, όμως, από τους ευρωπαίους για τη «διάσωση» της Ελλάδας, δεν είναι μόνο το «κούρεμα» κατά 50% (το παζάρι γινόταν με τις τράπεζες, όχι με την Ελλάδα) αλλά, κυρίως, η παραδοχή ότι αυτό το «κούρεμα» δεν είναι αρκετό καθώς και η υιοθέτηση -ισχύει για όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης- ισοσκελισμένων προϋπολογισμών μέχρι το τέλος του 2012! Δηλαδή, νέα μέτρα και λιτότητα διαρκείας για όλους τους λαούς της Ευρώπης.
Τι σημαίνει ισοσκελισμένος προϋπολογισμός; Να καταναλώνεις τουλάχιστον λιγότερα από όσα παράγεις -«δεν θα ξοδεύουμε περισσότερα από όσα κερδίζουμε». Για την Ελλάδα -όπως και για άλλες χώρες- δεν προβλέπεται κάτι ανάλογο στα επόμενα χρόνια. Το νέο, μάλιστα, δάνειο, των 130 δισ. ευρώ, θα χρησιμοποιηθεί μόνο για να εισπράττουν οι δανειστές τα χρήματά τους. Η ιστορία μόλις αρχίζει. «Έχουμε δώσει μία ασπιρίνη. Χρειάζεται, όμως, θεραπεία σοκ», δηλώνει οικονομολόγος στην Le Monde (27.10.11), που πρωτοσέλιδα σημειώνει τη μακρά κυοφορία της λύσης.
Η Α. Μέρκελ επέβαλλε σιδηρά (δημοσιονομική) πειθαρχία σ’ ολόκληρη τη Γηραιά ήπειρο με τη βεβαιότητα ότι οι ισοσκελισμένοι προϋπολογισμοί εξασφαλίζουν τη μακροημέρευση της ευρωζώνης. Όχι, βέβαια, και των λαών της!
Μηχανή κατασκευής χρέους…
Η νέα «σιδηρά κυρία» της Ευρώπης (έχει προηγηθεί η Μ. Θάτσερ) ευελπιστεί ότι θα εξαργυρώσει και στο εσωτερικό της Γερμανίας την επιτυχία της, ιδιαίτερα μετά τη «λευκή επιταγή» που πήρε από την αντιπολίτευση, πλην του Die Linke, την Τετάρτη το μεσημέρι από τη γερμανική βουλή.
Η απόφαση, όμως, -πέρα από τα τους πανηγυρισμούς της κυβέρνησης, που, σε σχέση με την απόφαση της 21ης Ιουλίου, είναι συγκρατημένοι- δεν παρέχει κανένα εχέγγυο ανάπτυξης για την Ελλάδα, καμιά προοπτική. Το «σχέδιο Μάρσαλ», της προηγούμενης συνόδου, ξεχάστηκε, ενώ δεν υπάρχει όχι μόνο σχέδιο υποστήριξης, αλλά ούτε καν αναφορά στην ανάγκη ανάπτυξης.
Η Ελλάδα, μ’ αυτή την πολιτική της ύφεσης και της σκληρής λιτότητας, θα παραμείνει μια μηχανή κατασκευής χρέους και σε δέκα χρόνια, ίσως και νωρίτερα, θα ασφυκτιά και πάλι από το χρέος που δεν θα περιοριστεί στο 120% του ΑΕΠ, όπως προβλέπει η συμφωνία της 26ης Οκτωβρίου. Βέβαια, δέκα χρόνια μετά, οι δανειστές της χώρας θα έχουν εισπράξει τα χρήματά τους. Το «κούρεμα» δεν γίνεται για να σωθεί η Ελλάδα αλλά για να σώσουν τις τράπεζές τους, κάτι που δεν θα αποφύγουν τελικά. Και κανείς δεν μπορεί να εμπιστευθεί τις αυθαίρετες και συχνά αλλοπρόσαλλες εκτιμήσεις των εμπειρογνώμων της τρόικας, ειδικά για δέκα χρόνια μετά, όταν οι μέχρι σήμερα προβλέψεις είναι συνεχώς εκτός πραγματικότητας. Και σωστές, όμως, να είναι προβλέπουν ότι το χρέος το 2020 θα φτάσει στο 120% του ΑΕΠ. Δηλαδή, στα επίπεδα του 2009 όταν μπήκαμε στο μνημόνιο για να «σωθούμε»! Ο Γ. Παπανδρέου, όμως, που πανηγυρίζει οδήγησε τη χώρα σε διεθνή οικονομικό έλεγχο και στο ΔΝΤ, για χρέος 115% που άφησε πίσω της η κυβέρνηση Καραμανλή.
Βιώσιμο το χρέος. Η κοινωνία;
Και η μείωση του χρέους, όμως, που προβάλλει η κυβέρνηση Γ. Παπανδρέου -«καταφέραμε τη μείωση ενός μεγάλου βάρους σε ό,τι αφορά το χρέος (…) ώστε να μπούμε σε μια αναπτυξιακή τροχιά»- δεν ανταποκρίνεται στο ελάχιστο στην πραγματικότητα. Κατ’ αρχάς το «κούρεμα» δεν καθιστά, αυτόματα, το χρέος βιώσιμο. Πρέπει να συνεκτιμηθεί με το ύψος των επιτοκίων του νέου δανείου, το αν δημιουργεί εισοδήματα στην οικονομία, νέο πλούτο δηλαδή, αν, τελικά, καθιστά βιώσιμη την κοινωνία. Γεγονός που απαιτεί άλλες πολιτικές, όπως «φορολόγηση του πλούτου, και όχι των μισθωτών, δημόσιες δαπάνες για να τιθασευτεί η ανεργία, προσανατολισμό σε μορφές οργάνωσης της οικονομίας που θα βάζουν τις κοινωνικές ανάγκες πάνω από τα κέρδη, εν ολίγοις τις προτάσεις της αριστεράς» (Σπ. Λαπατσιώρας, Αυγή, 27.10.11). Και κάτι τέτοιο δεν θα δούμε από το ΠαΣοΚ ή την ΝΔ.
Ακόμα το «κούρεμα» 50% του χρέους που πέτυχε το δίδυμο Μέρκελ – Σαρκοζί δεν επιτυγχάνει και μείωση του χρέους κατά 100 δισ. ευρώ. Ακόμα και έτσι, όμως, να είναι η Ελλάδα θα βρεθεί με ένα «φρέσκο» χρέος 130 δισ. συν τα 110 δισ. του παλαιού δανείου! Δηλαδή 240 δισ. μέσα σε δύο χρόνια! [Ήδη το «κούρεμα» κατά 50% κρίνεται ανεπαρκές! Σύμφωνα με το Dow Jones Newswires, το ΔΝΤ εκτιμά πως δεν φτάνει ούτε 60% «κούρεμα» για το ελληνικό χρέος. Αυτό έλεγε και η Α. Μέρκλε , εξάλλου].
Θαύμα! Τα 50 δισ. έγιναν 100!...
Το σύνολο του ελληνικού χρέους είναι 355 δισ. ευρώ. Από αυτά 62 δισ. κατέχει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (αγορασμένα στη δευτερογενή αγορά έναντι 48 δισ.), περί τα 70 δισ. η τρόικα, ενώ 14 δισ. αφορούν βραχυπρόθεσμα δάνεια. Απομένουν περί τα 205 δισ. ευρώ σε ομόλογα που κατέχουν οι ιδιώτες (τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία, επενδυτικά fund) και μικροεπενδυτές επενδυτές.
Το «όφελος», κατά την κυβέρνηση, με 50% «κούρεμα», είναι 100 δισ. Μόνο που είναι κάτω από… 50 δισ. καθώς θα χρειαστούν 30 δισ. οι τράπεζες για ανακεφαλαιοποίηση, γύρω στα 10 δισ. για τόκους του νέου δανείου και άλλα 15 δισ. τα ασφαλιστικά ταμεία προκειμένου να μην καταρρεύσουν. Τα τελευταία κατέχουν ομόλογα ύψους 24 δισ. ευρώ και με το 50% «κούρεμα» θα έχουν απώλειες 12 δισ. Παράλληλα πλήττονται από την εισφοροδιαφυγή, την ανεργία (λόγω ύφεσης) και τα χρηματιστηριακά παιχνίδια. Εκ των πραγμάτων θα αναγκαστούν να προχωρήσουν σε εκποίηση της ακίνητης περιουσίας τους και σε νέες περικοπές συντάξεων, επικουρικών και άλλων επιδομάτων προκειμένου να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Οι δηλώσεις, λοιπόν, του Ευ. Βενιζέλου ότι «δεν θα υπάρξουν νέα μέτρα σε σχέση με μισθούς και συντάξεις», ούτε νέες φορολογικές επιβαρύνσεις, «εφόσον όλα όσα έχουμε ψηφίσει εφαρμόζονται», σύντομα θα αποτελούν μια ακόμα ανακρίβεια της κυβέρνησης.
Για 30 δισ. μιλά ο Νταλάρα
Το γεγονός ότι δεν θα υπάρχει «όφελος» 100 δισ. ευρώ, όπως διατείνεται η κυβέρνηση, έρχεται να επιβεβαιώσει και ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ Λ. Παπαδήμος (Καθημερινή, 27.10.11) που υποστηρίζει ότι το καθαρό όφελος από μια αναδιάρθρωση θα είναι πολύ μικρότερο από όσο υπολογίζεται σήμερα, μόλις 19% ή 68 δισ. ευρώ!
Πιο αποκαλυπτικός απ’ όλους ο, κατ’ εξοχήν υπεύθυνος, διευθυντής του Ινστιτούτου Διεθνούς Χρηματοοικονομικής (IIF) Τσαρλς Νταλάρα που δήλωσε ότι «εν ονόματι του ιδιωτικού τομέα, το IIF συμφωνεί να συνεργαστεί με την Ελλάδα, στις αρχές της ευρωζώνης και το ΔΝΤ για την ανάπτυξη μιας εθελοντικής και συγκεκριμένης συμφωνίας στη βάση μιας μείωσης 50% του ελληνικού χρέους που διατηρούν ιδιώτες επενδυτές». Αυτό θα πραγματοποιηθεί, συνέχισε ο Τσ. Νταλάρα, «με τη βοήθεια ενός επίσημου προγράμματος δέσμευσης του ιδιωτικού τομέα (PSI) ύψους 30 δισ. ευρώ»!
Κυοφορούν σκάνδαλο
Οι τράπεζες τώρα, ελληνικές και ευρωπαϊκές, έχουν οκτώ μήνες περιθώριο, μέχρι τον Ιούνιο του 2012, για να ενισχύσουν τα κεφάλαιά τους, σύμφωνα με την απόφαση της τελευταίας συνόδου. Εκτιμάται ότι θα απαιτηθούν συνολικά 105 δισ. αν και το ΔΝΤ τα υπολογίζει σε 200 δισ. (αρχικά μίλαγε για 400 δισ. και μετά τις διαμαρτυρίες των ευρωπαίων έπεσε στα 200 δισ.) καθώς οι ισπανικές θα χρειαστούν 26,2 δισ, οι ιταλικές 14,8 δισ και οι γαλλικές περί τα 8,8 δισ. Οι τράπεζες πρέπει να συγκεντρώσουν τα απαιτούμενα κεφάλαια είτε από τις αγορές είτε να προσφύγουν στις εθνικές τους κυβερνήσεις ή στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF). Ήδη η Societe Generale, η BNP Paribas και άλλες γαλλικές τράπεζες, που θεωρούνται ως οι πλέον εκτεθειμένες στα ελληνικά ομόλογα, δήλωσαν ότι θα εφαρμόσουν τις νέες κεφαλαιακές απαιτήσεις «με δικά τους μέσα». Χωρίς, δηλαδή, να καταφύγουν σε κρατική χρηματοδότηση ή στο EFSF.
Σε αντίθεση οι ελληνικές, που οι απώλειές τους, ως προς τα συνολικά κεφάλαιά τους, είναι πολύ μεγάλες, θα πρέπει να προχωρήσουν σε ανακεφαλαιοποίηση με προσφυγή είτε στις αγορές (αδύνατον…), είτε σε συγχωνεύσεις (δεν είναι σίγουρο ότι θα εξασφαλίσουν τα απαιτούμενα κεφάλαια), είτε, η μόνη λύση που τους απομένει, με την έκδοση κοινών μετοχών, όπως προβλέπει ο νόμος. Αυτό, αναγκαστικά, τις οδηγεί σε κρατικοποίηση, κάτι που θέλουν να αποφύγουν. Οι τραπεζίτες πιέζουν την κυβέρνηση να εκδώσει προνομιούχες μετοχές προκειμένου και να χρηματοδοτηθούν και να διατηρήσουν τον έλεγχο των πιστωτικών ιδρυμάτων τους. Αίτημα που άφησε ανοιχτό ο Ευ. Βενιζέλος -«εάν βρεθεί τρόπος με τον οποίο η στήριξη των τραπεζών δεν θα επιβαρύνει το δημόσιο χρέος θα τον εξετάσουμε». Κυοφορούμενο σκάνδαλο που χρειάζεται αναθεώρηση του μνημονίου και του ισχύοντος νόμου...
Τζάμπα μάγκας!...
Η κυβέρνηση, πάντως, οφείλει να εφαρμόσει τον ελληνικό νόμο, να κρατικοποιήσει τις τράπεζες και στη συνέχεια να τις πουλήσει -υποχρεωτικά μέσα σε δύο χρόνια από τη στιγμή που θα κρατικοποιηθούν, όπως προβλέπεται. Η δήλωση, λοιπόν, του Ευ. Βενιζέλου -«μεταξύ έθνους και τραπεζιτών η απάντηση είναι το έθνος»- είναι η ακριβής έννοια του «τζάμπα μάγκας» που εκστόμισε ο ίδιος στη Βουλή! Διότι ενώ επιλέγει τους τραπεζίτες προσπαθεί να μας πείσει για το ακριβώς αντίθετο -και με τον αστυφύλαξ και με τον χωροφύλαξ!
•
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|
