Το τέλος της σοσιαλδημοκρατίας
Πρόσφατα ο αδελφός Νίκος Παπανδρέου δημιούργησε μεγάλο θέμα με το γράμμα που έστειλε σε ηλεκτρονική εφημερίδα για να υπερασπίσει τον αδερφό του. Τις ίδιες μέρες, όμως, έχει δημιουργηθεί και στην Αυστρία ένα θέμα που σχετίζεται επίσης με τη σοσιαλδημοκρατία, με πολλές διαστάσεις που εύκολα μπορούμε να παρατηρήσουμε και στη χώρα μας, πρωταγωνιστής του οποίου είναι επίσης ένας Νίκος, ο «μικρός Νίκο» Πελίνκα.
Ο νέος αυτός (26 ετών σήμερα) μετά τις σπουδές του στην Πολιτική Επικοινωνία είχε μια ταχύτατα εξελισσόμενη καριέρα ως συντάκτης αλλά και εκπρόσωπος τύπου σε διάφορα πολιτικά γραφεία, μεταξύ των οποίων και σε αυτό της υπουργού Παιδείας της Αυστρίας Κλάουντια Σμιντ, που ανήκει στο σοσιαλδημοκρατικό κόμμα, το οποίο μετέχει στην κυβέρνηση μεγάλου συνασπισμού σοσιαλδημοκρατών και χριστιανοδημοκρατών, υπό τον σοσιαλδημοκράτη Φάινμαν. Από τον Δεκέμβριο έγινε γνωστό ότι ο γενικός διευθυντής του Αυστριακού Οργανισμού Ραδιοφωνίας και τηλεόρασης (ORF) αποφάσισε να αναθέσει στον Πελίνκα τη διεύθυνση του γραφείου του, από την πρώτη του 2012.
Από το κόμμα στα μίντια
Ο διορισμός αυτός ξεσήκωσε θύελλα αντιδράσεων από τα άλλα (εκτός των σοσιαλδημοκρατών) αυστριακά κόμματα, ενώνοντας (με μία ασυνήθιστη συμφωνία) Χριστιανοδημοκράτες, Ελεύθερους (το ακροδεξιό κόμμα στο οποίο έχουμε πολλές φορές αναφερθεί στην “Εποχή”) και τους Πράσινους. Κι αυτό γιατί ο «μικρός Νίκο» είναι από τα μαθητικά του χρόνια μέλος του σοσιαλδημοκρατικού κόμματος και γι’ αυτό είχε από τόσο νωρίς αυτές τις πολιτικές θέσεις ως εκπρόσωπος τύπου πολιτικών αυτού του κόμματος.
Η έντονη κριτική που διατυπώθηκε (σε συμφωνία με τους συντάκτες του ORF) αφορούσε τους κινδύνους για την ανεξαρτησία του οργανισμού (ενώ στην Ελλάδα η εκάστοτε κυβέρνηση θεωρούσε δεδομένο το δικαίωμά της να διαχειρίζεται την ΕΡΤ ως κυβερνητικό όργανο). Μάλιστα η κριτική έφθασε μέχρι του σημείου να αμφισβητηθεί η σημασία ενός δημόσιου οργανισμού ραδιοφωνίας και τηλεόρασης, αν πρόκειται αυτός να αποτελεί όργανο στα χέρια ενός κόμματος, ενώ, από την άλλη πλευρά, δημιουργήθηκε η κίνηση «SOS ORF» με στόχο να εξασφαλιστεί η ανεξαρτησία τού οργανισμού από τα κόμματα και την κυβέρνηση. Στο θέμα αυτό αναφέρθηκε εκτενώς και ο γερμανικός τύπος, καθώς μάλιστα πρόσφατα αποκαλύφθηκε η προσπάθεια του γερμανού Προέδρου να επηρεάσει συντάκτες, ώστε να μην προχωρήσουν σε αποκαλύψεις για το σκάνδαλο με το χαμηλότοκο δάνειο που πήρε παλιότερα για ένα σπίτι που δεν είχε δηλώσει.
Οι ευαισθησίες της Γιέλινεκ
Στην κριτική αυτή απάντησε η (επίσης νέα στην ηλικία) διευθύντρια του σοσιαλδημοκρατικού κόμματος Λάουρα Ρούντας, υποβαθμίζοντας τη σημασία της πολιτικής ένταξης του «Νίκου» και εμφανίζοντας το θέμα ως προσωπική υπόθεση και επιλογή του διευθυντή του ORF, Αλεξάντερ Βράμπετς, ώστε τυπικά να μην προκύπτει κανένα πρόβλημα κομματικού επηρεασμού των συντακτών του οργανισμού. Οι εξηγήσεις αυτές όμως δεν έπεισαν, με αποτέλεσμα το θέμα να διατηρεί τη θέση του στην κεντρική πολιτική σκηνή της Αυστρίας. Δεν έπεισαν επίσης την αυστριακή συγγραφέα και τιμημένη με το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας, Ελφρίντε Γιέλινεκ, η οποία παρεμβαίνει συχνά στα πολιτικά δρώμενα της χώρας της. Έτσι, με το νέο χρόνο έγραψε «οργισμένη» (όπως χαρακτήρισε η ίδια τον εαυτό της) στην ιστοσελίδα της ένα μεγάλο κείμενο για το θέμα αυτό, υπό τον τίτλο: «Η Σοσιαλδημοκρατία είναι νεκρή».
«Το τέλος της σοσιαλδημοκρατίας έχει έρθει» γράφει η Γιέλινεκ (αναφερόμενη στην Αυστρία) και νεκροθάφτες της είναι ο «μικρός Νίκο» αυτός «ο κοκκινόξανθος συμπαθητικός νέος άνδρας» και η «πνευματική του εξαδέλφη, η ανέμελη και κομψή Λόλα – όχι – Λάουρα» (εννοώντας την Λάουρα Ρούντας).
Διασταυρώσεις
στον κομματικό σωλήνα
Αυτά τα παιδιά, όπως φαίνεται μέσα από την διασταύρωση του σοσιαλδημοκρατικού κόμματος (SPΦ) με τον ORF, είναι αντιπροσωπευτικό παράδειγμα από «αυτά τα βλαστάρια, τα παιδιά του κόμματος αυτής της σοσιαλδημοκρατίας που δεν εκλέγεται πλέον (εννοώντας τις ανεξάρτητες διαδικασίες επιλογής των προσώπων στις κρατικές θέσεις, όπως θα έπρεπε να είναι) αλλά αυτή επιλέγει, επιλέγει τους ανθρώπους της στις θέσεις τις οποίες η ίδια έχει δημιουργήσει». Ο «μικρός Νίκο» π.χ. δεν είναι καν ένα απλό, έστω προβεβλημένο μέλος του κόμματος, αλλά «ανήκει σε ένα μεγάλο συγγενολόι, που σχετίζεται με το SPΦ, ο θείος καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης, ο πατέρας αρχισυντάκτης, από τους διαμορφωτές της κοινής γνώμης (το αντίθετο της διαμόρφωσης του λαού), η φίλη ήδη κοινωνικά ανεβασμένη και ο γιος, το ομοίωμά τους, είναι τώρα αυτό που έγινε μέσα στο συγγενολόι». Και αυτά τα νέα παιδιά έχουν βρει αυτές τις θέσεις στην κοινωνία πολύ νωρίς, θέσεις εξασφαλισμένες, «αυτοί οι ιππότες των ακίνδυνων θέσεων… βρίσκουν στην κοινωνία ακριβώς την τύχη που επιθυμούσαν», λόγω της σχέσης τους με το σοσιαλδημοκρατικό κόμμα και του τρόπου που αυτό εξελίχθηκε, ενώ «οι πολιτικοί τους πρόγονοι σ’ αυτό το πολιτικό κίνημα, είχαν συχνά μια πολύ διαφορετική μοίρα, καθώς έδωσαν γι’ αυτό ακόμα και τη ζωή τους, δολοφονήθηκαν ή βρέθηκαν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης». «Αυτό δεν σημαίνει», προσθέτει η Γιέλινεκ, «ότι εύχομαι για τους συμπαθητικούς αυτούς νέους ανθρώπους μια τέτοια τύχη, αλλά και άλλοι επίσης δεν εύχονταν τέτοια τύχη, αλλά παρ’ όλ’ αυτά τη βρήκαν».
Η κομματική εξάρτηση ως καθήκον
Από την άλλη πλευρά, παρατηρεί η συγγραφέας, αυτή η ταχύτατη άνοδος νέων ανθρώπων μέσα στο πλαίσιο της πολιτικής και οικογενειακής διαπλοκής έχει ως προϋπόθεση και συντελείται μέσα σε ένα κλίμα γενικευμένης προσωπικής εξάρτησης. «Η εξάρτηση: αυτό είναι το καθήκον τους».
Σ’ αυτό το σημείο η Γιέλινεκ συνδέει τη γενικότερη ανάλυση με το ειδικότερο ζήτημα των κινδύνων που διατρέχει η ανεξαρτησία της Αυστριακής Ραδιοφωνίας-Τηλεόρασης από τον κομματικό εναγκαλισμό του SPΦ, αφού αυτοί που υποτίθεται ότι εγγυώνται την ανεξαρτησία (σύμφωνα με όλες τις επίσημες ανακοινώσεις) έχουν ως κύριο χαρακτηριστικό τους την κομματική εξάρτηση, χαρακτηριστικό που τους ακολουθεί σε όλα τα βήματα της κοινωνικής τους ανόδου, όλοι είναι γραμματείς, μέλη κάποιας κομματικής γραμματείας. Μάλιστα, «μαζί με την ανεξαρτησία εξαφανίζεται και η σκέψη και μαζί με το κοινωνικό εξαφανίζεται και η σοσιαλδημοκρατία», αφού, «η σοσιαλδημοκρατία έχει ξεπέσει σε ραφείο για καριέρες» και με αυτόν τον τρόπο «φτάνει στο τέλος της». Ένα τέλος που, όπως υποθέτει η συγγραφέας, η ίδια η σοσιαλδημοκρατία φαίνεται να μην το καταλαβαίνει, ούτε μπορεί να υποψιαστεί. Όσο για αυτό που θα επακολουθήσει μετά το τέλος της σοσιαλδημοκρατίας, η Γιέλινεκ περιμένει μια «ακόμα πιο σκοτεινή σκιά».
Κωνσταντίνος Καραλής
| < Προηγούμενο | Επόμενο > |
|---|
