Χειραφέτηση της Αριστεράς από την ευρωπαϊκή ψευδαίσθηση
Σ’ αυτή τη στήλη έχει επισημανθεί πολλές φορές η εξαρτημένη, ιστορικά, σχέση της Ανανεωτικής και Ριζοσπαστικής Αριστεράς με εν πολλοίς εξωραϊσμένη ευρωπαϊκή ιδέα. Παρά το ότι σ’ αυτή η σχέση οι αποχρώσεις ποικίλουν μεταξύ του στείρου ευρωπαϊσμού και της κριτικής αποδοχής, ο κοινός παρονομαστής της αναγκαίας συμμετοχής στο ευρωπαϊκό μοντέλο ήταν σχεδόν ακλόνητος. Το τελευταίο χρονικό διάστημα, όμως, κυρίως μετά το καλοκαίρι και τη μνημονιακή μεταστροφή του ΣΥΡΙΖΑ, αρχίζουν να πληθαίνουν οι φωνές που θέτουν πλέον ανοιχτά την προοπτική της εξόδου από την ευρωζώνη, ακόμη κι από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε). Αυτή η άποψη, που μέχρι πρότινος αντιμετωπιζόταν υποτιμητικά , κυρίως εντός του ΣΥΡΙΖΑ, ως μια αδιέξοδη επιστροφή στο αριστερό πατριωτικό μοντέλο, φαίνεται ν’ αποτελεί τη μοναδική λύση για τη χειραφέτηση της Αριστεράς από τον εγκλωβισμό στoν προβαλλόμενο μονόδρομο της νεοφιλελεύθερης κι ιμπεριαλιστικής Ε.Ε.
Πριν λίγες μέρες, πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη μια πολύ ενδιαφέρουσα εκδήλωση του Δικτύου για τα Κοινωνικά και Πολιτικά Δικαιώματα, με θέμα «Ευρωπαϊκή Ένωση, ευρώ, εναλλακτικές και Αριστερά». Από την τοποθέτηση του Νίκου Νικήσιανη, μέλους του Δικτύου, δανειζόμαστε μερικά χαρακτηριστικά τμήματα όπου επιχειρηματολογείται επαρκέστατα η ανάγκη απεγκλωβισμού της αριστεράς από το καπιταλιστικό ευρωπαϊκό θέσφατο.
«Οφείλουμε να πούμε με σαφήνεια ότι η Ε.Ε. είναι ένα νεοφιλελεύθερο σχέδιο, καθώς μέσω των θεμελιωδών συνθηκών της, της νομοθεσίας της, των μνημονίων και κυρίως του ευρώ, επιβάλλει στο εσωτερικό των χώρων νεοφιλελεύθερες πολιτικές που προσπαθούν να αλλάξουν το συσχετισμό δύναμης υπέρ του κεφαλαίου. Ταυτόχρονα, η Ε.Ε. παραμένει πάντα ένα ιμπεριαλιστικό σχέδιο, καθώς συνιστά μία ιμπεριαλιστική αλυσίδα αστικών κρατών, η οποία επιβάλλει στο εσωτερικό της μία ορισμένη ιεραρχία και έναν ορισμένο καταμερισμό εργασίας, εξουσίας και πλούτου (…) Κάτω από αυτές τις συνθήκες, δεν είναι δύσκολο να καταλάβουμε γιατί η “Ευρώπη” έχει αναδυθεί σήμερα ως το κομβικότερο σημείο της κυρίαρχης αστικής πολιτικής, τουλάχιστον στην Ελλάδα (…) Είναι πια φανερό ότι υπάρχει μόνο μία Ευρώπη και θα πρέπει να αποφασίσουμε αν θα μείνουμε σε αυτή, τηρώντας τις δεσμεύσεις της, ή όχι. Σε μία τόσο ολοκληρωμένη και ιεραρχικά δομημένη Ε.Ε., καμία χώρα δεν μπορεί να διαφοροποιήσει την πολιτική της και αντίστοιχα τα κινήματα δεν μπορούν να δείχνουν καμία εναλλακτική, πέρα από την κυρίαρχη νεοφιλελεύθερη εκδοχή του καπιταλισμού, αν δεν βγουν έξω από αυτό το πλαίσιο (…)
Πώς απαντάμε στο ύστατο επιχείρημα υπέρ της Ε.Ε, ότι δεν υπάρχει καμία αξιόπιστη και συνεκτική εναλλακτική έξω από αυτή; Και βέβαια δεν υπάρχει και δεν μπορεί να υπάρξει πουθενά γραμμένη μία συνταγή επιτυχίας για την έξοδο (αυτό βέβαια δεν απαλλάσσει την αριστερά από την ευθύνη να συζητά και να επεξεργάζεται το δικό της μεταβατικό πρόγραμμα εξόδου). Όμως, η βεβαιότητα ότι κανείς δεν έχει προτείνει ποτέ κάποια σοβαρή εναλλακτική ξεκινά από τον εγκλωβισμό στην κυρίαρχη ιδεολογία και τον ευρωπαϊσμό: όσο ηγεμονεύει αυτή και αυτός, καμία εναλλακτική δεν θα φαίνεται ως αρκούντως συνεκτική και ρεαλιστική (…) Όπως λοιπόν η παραμονή στην Ε.Ε. και στο ευρώ αποτελεί σήμερα τη θεμέλια λίθο της αστικής κυριαρχίας, έτσι η έξοδος αποτελεί το κομβικό σημείο κάθε εναλλακτικής, την πόρτα που ανοίγει κάθε νέο δρόμο και ταυτόχρονα την πυξίδα που οδηγεί τα πρώτα βήματα σε αυτόν. Με μία φράση, είναι το κεντρικό επίδικο της ταξικής πάλης. Αυτό σημαίνει ότι η σαφής υπεράσπιση της εξόδου από την Ε.Ε. και το ευρώ αποτελεί σήμερα βασική προϋπόθεση για κάθε αριστερή πολιτική, για κάθε πολιτικό μέτωπο ή συμμαχία».
Υ.Γ. Στην περασμένη «Εποχή», τα «Δαιμονικά» δέχτηκαν δυο «χτυπήματα». Το σχόλιο με υπογραφή «Ε» προσάπτει στη στήλη ζητήματα στοχοποίησης, δεοντολογίας και βαθιών πληγών στην κουλτούρα της εφημερίδας. Κι όλα αυτά γιατί θίχτηκε, ακροθιγώς, η συμβολή του Γιάννη Δραγασάκη στην απόφαση αποδοχής του μνημονίου και η υπουργική του θέση στην οικουμενική κυβέρνηση του 1989. Μήπως η αυτολογοκρισία κι οι εκλεκτικές συγγένειες είναι αυτές που ανοίγουν βαθιές πληγές στην κουλτούρα της εφημερίδας; Όσον αφορά τον αναγνώστη από τη Λάρισα, εκφράσεις όπως «ο δικηγόρος του εχθρού» και «προβοκάτσια» είναι τόσο ανοίκειες και κακόβουλες που δεν επιδέχονται απάντηση. Αν θέλει το όνομά μου, είναι διαθέσιμο στα γραφεία της εφημερίδας.
Ο δικηγόρος του διαβόλου
