🏔️ Το πλαίσιο της Επιχείρησης “Χάρλινγκ”
📝 Τον Νοέμβριο του 1942 οι Σύμμαχοι αναζητούσαν τρόπο να κόψουν τον ανεφοδιασμό των Γερμανών στη Βόρεια Αφρική.
📝 Η ελληνική Αντίσταση διέθετε δύο μεγάλες οργανώσεις με βαθιά ιδεολογική σύγκρουση: τον ΕΛΑΣ και τον ΕΔΕΣ.
📝 Παρ’ όλα αυτά, η βρετανική στρατιωτική αποστολή επιδίωξε να τους ενώσει για μια μεγάλη δολιοφθορά.
📝 Η Γέφυρα του Γοργοπόταμου ήταν η μοναδική αξιόπιστη δίοδος προς τα λιμάνια της Νότιας Ελλάδας και η αχρήστευσή της θα προκαλούσε τη διακοπή του ανεφοδιασμού της γερμανικής στρατιάς του Ρόμελ στη Βόρειο Αφρική.
🎒 Η Προετοιμασία – Ποιοι πήραν μέρος
👥 Στην επιχείρηση συμμετείχαν περίπου 150 αντάρτες και 12 Βρετανοί σαμποτέρ.
👥 Από αυτούς:
- 🔴 86 ήταν από τον ΕΛΑΣ
- 🔵 52 από τον ΕΔΕΣ
- 🇬🇧 12 Βρετανοί σαμποτέρ της SOE
🛡️ Η φρουρά της γέφυρας αποτελούνταν από περίπου 100 Ιταλούς και 5 Γερμανούς στρατιώτες.
🧑✈️ Οι Ηγέτες της Επιχείρησης
🔴 Άρης Βελουχιώτης – αρχικαπετάνιος του ΕΛΑΣ
🔵 Ναπολέων Ζέρβας – αρχηγός του ΕΔΕΣ
🇬🇧 Συνταγματάρχης Έντι Μάιερς – υπεύθυνος της επιχείρησης
🇬🇧 Ταγματάρχης Κρις Γουντχάουζ – υπαρχηγός και επιχειρησιακός συντονιστής
🤝 Πώς προέκυψε η ενότητα ΕΛΑΣ – ΕΔΕΣ
📍 Ο Μάιερς συναντήθηκε πρώτα με τον Ζέρβα στο Μαυρολιθάρι.
📍 Στη συνέχεια συναντήθηκε με τον Βελουχιώτη.
📍 Μετά από διαπραγματεύσεις και παρά την έντονη καχυποψία, συμφωνήθηκε η ενιαία δράση για το καλό της Αντίστασης.
📍 Έγινε η κατόπτευση του χώρου από κοινή ομάδα ανταρτών και στις 22 Νοεμβρίου καταστρώθηκε το τελικό σχέδιο. Η επιχείρηση ορίστηκε για τη νύχτα της 25ης Νοεμβρίου.
📍 Ήταν μια σπάνια στιγμή ενότητας ανάμεσα σε οργανώσεις που αργότερα θα συγκρουστούν.
🌙 Η Νύχτα της Επιχείρησης – 25 προς 26 Νοεμβρίου 1942
🕢 20:00 – Οι αντάρτες παίρνουν θέσεις:
- Ο ΕΛΑΣ αναλαμβάνει την ανατολική πλευρά της γέφυρας.
- Ο ΕΔΕΣ αναλαμβάνει τη δυτική πλευρά.
- Οι Βρετανοί τοποθετούν τα εκρηκτικά στα θεμέλια.
⚔️ Οι μάχες με τη φρουρά ήταν σκληρές αλλά σύντομες:
- Ο ΕΛΑΣ εξουδετέρωσε την ιταλική φρουρά στην ανατολική πλευρά.
- Ο ΕΔΕΣ σταθεροποίησε τη δυτική πλευρά και κράτησε ενισχύσεις μακριά.
💣 01:30 – Τα εκρηκτικά πυροδοτούνται και μεγάλο τμήμα της γέφυρας καταρρέει με εκκωφαντικό θόρυβο.
💥 Οι Σύμμαχοι πέτυχαν τον στόχο: ο άξονας ανεφοδιασμού προς την Αφρική διακόπηκε.
🏆 Σημασία της Επιχείρησης
✨ Η ανατίναξη του Γοργοποτάμου θεωρείται:
- μια από τις μεγαλύτερες δολιοφθορές στην κατεχόμενη Ευρώπη,
- Τελικά όμως είχε συμβολική σημασία, αφού η μάχη του Ελ Αλαμέιν είχε ήδη γίνει και η τύχη των στρατιωτικών επιχειρήσεων στην Αφρική είχε πια καθοριστεί.
- η σημαντικότερη στιγμή κοινής δράσης των ελληνικών αντιστασιακών οργανώσεων,
- και ένα από τα πιο σύμβολα ενότητας και αντίστασης του ελληνικού λαού.
🇬🇷 Κληρονομιά – Ημέρα Εθνικής Αντίστασης
📆 Η 25η Νοεμβρίου έχει καθιερωθεί ως Ημέρα Εθνικής Αντίστασης, τιμώντας την επιτυχία της επιχείρησης και τη συνεργασία των αντιστασιακών οργανώσεων.
