Παραλίες με τοξικά απόβλητα, ένα από τα επακόλουθα των εξορύξεων

Τα τελευταία χρόνια γίναμε μάρτυρες ενός δύσκολου και σκληρού αγώνα των κατοίκων της Χαλκιδικής ενάντια στις εξορύξεις στον τόπο τους. Ένα μεγάλο ζήτημα που, από τη μια, διαίρεσε την τοπική κοινωνία, αλλά από την άλλη, ανέδειξε την αποφασιστικότητα και την αγωνιστική δράση των κατοίκων της περιοχής και των αλληλέγγυων του κινήματος σε όλη τη χώρα. Οι εξορύξεις στην περιοχή είναι μια παλιά ιστορία, οι περιβαλλοντικές συνέπειες της οποίας αναδεικνύονται κατά καιρούς δραματικά και προοιωνίζουν ένα ζοφερό μέλλον περιβαλλοντικής καταστροφής. Σε σχέση με την πρόσφατη εικόνα έντονης παρουσίας τοξικών αποβλήτων στην παραλία Στρατωνίου, το Παρατηρητήριο Μεταλλευτικών Δραστηριοτήτων αναφέρει μεταξύ άλλων: «Ένα βροχερό Σαββατοκύριακο του Απρίλη με ισχυρούς ανέμους ήταν αρκετό για να γκρεμιστεί οριστικά ο μύθος της “πεντακάθαρης” παραλίας Στρατωνίου που προβάλλεται από την Δημοτική Αρχή Αριστοτέλη ως τουριστικός προορισμός. Η βροχή και ο έντονος κυματισμός του διημέρου 4-6 Απριλίου αφαίρεσαν από την παραλία το επιφανειακό στρώμα άμμου και αποκάλυψαν αυτό που όλοι όσοι γνωρίζουν το ιστορικό του συγκεκριμένου οικισμού ξέρουν ότι υπάρχει από κάτω: πυρίτες και απόβλητα εμπλουτισμού από το παρακείμενο εργοστάσιο επεξεργασίας μεταλλευμάτων, δηλαδή τα επικίνδυνα, τοξικά απόβλητα που επί πολλές δεκαετίες και μέχρι το 1983 απορρίπτονταν στη θάλασσα. Οι ανατριχιαστικές πράγματι φωτογραφίες από την παραλία του Στρατωνίου είναι αδιάψευστοι μάρτυρες της πραγματικότητας που συστηματικά και εγκληματικά αποκρύπτεται από τους κατοίκους και τους τουρίστες.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η δημοτική Αρχή σκοπεύει να προβεί άμεσα σε έργα δήθεν “αποκατάστασης” της παραλίας, δηλαδή στην επίστρωση καθαρής άμμου πάνω από τα μαύρα, κόκκινα και κίτρινα στερεοποιημένα πια απόβλητα –και μάλιστα το συντομότερο δυνατό, πριν προλάβουν πολλά “ξένα” μάτια να δουν την τραγική εικόνα, βοηθούσης και της απαγόρευσης μετακινήσεων λόγω πανδημίας. Και έτσι το Στρατώνι θα είναι πανέτοιμο να υποδεχθεί και αυτό το καλοκαίρι τους τουρίστες, τους οποίους προσκαλούν η δημοτική αρχή και ο Προαθωνικός Οργανισμός Τουρισμού, με τουριστική καμπάνια με τίτλο “Go Stratoni”. Θα επανέλθει η “κανονικότητα” λοιπόν; Η κανονικότητα του ψέματος, της εξαπάτησης, της απόκρυψης των κινδύνων για τη ζωή και την υγεία, προκειμένου να εξυπηρετηθούν, ξανά, τοπικές σκοπιμότητες; Εμείς λέμε ότι αυτό το έγκλημα πρέπει επιτέλους να πάρει τέλος. Με αφορμή τις εικόνες αυτές, επαναλαμβάνουμε για μια ακόμα φορά τα πραγματικά δεδομένα σχετικά με την παραλία του Στρατωνίου. Και ας αναλάβουν όλοι τις ευθύνες τους. Από τη δεκαετία του ’50 μέχρι και το 1983 τα στερεά απόβλητα του εργοστασίου (κατάλοιπα του εμπλουτισμού) απορρίπτονταν απευθείας στη θάλασσα, μπροστά από το εργοστάσιο. Τμήμα της παραλιακής ζώνης Στρατωνίου μήκους 900 μέτρων και μέσου πλάτους 100 μέτρων συνίσταται από τα απόβλητα του εμπλουτισμού, δηλαδή από επικίνδυνα θειούχα τοξικά απόβλητα με υψηλότατες συγκεντρώσεις βαρέων μετάλλων. Σημειώνεται ειδικά ότι κατά τις τελευταίες δεκαετίες το εργοστάσιο του Στρατωνίου δεν διαχώριζε πλέον τον σιδηροπυρίτη για την παραγωγή εμπορεύσιμου συμπυκνώματος, όπως έκανε το αντίστοιχο εργοστάσιο της Ολυμπιάδας. Ως αποτέλεσμα, το σύνολο του εμπεριεχόμενου στο μετάλλευμα σιδηροπυρίτη, λειοτριβημένου και εμποτισμένου με τοξικά χημικά, απορρίπτονταν μαζί με τα υπόλοιπα απόβλητα στη θάλασσα και έχουν αποτεθεί στην κεντρική πλαζ Στρατωνίου.
Τονίζεται ότι η επιβάρυνση του θαλάσσιου περιβάλλοντος από τη μεταλλευτική δραστηριότητα συνεχίζεται μέχρι σήμερα από την Ελληνικός Χρυσός, η οποία απορρίπτει στη θάλασσα υγρά απόβλητα ανεπαρκώς επεξεργασμένα, με περιεκτικότητες βαρέων μετάλλων και φυσικοχημικές παραμέτρους που υπερβαίνουν τα θεσμοθετημένα όρια. Η συστηματική παράβαση του περιβαλλοντικού όρου που αφορά τα όρια διάθεσης υγρών αποβλήτων από την εταιρεία έχει τεκμηριωθεί και βεβαιωθεί από τους Επιθεωρητές Περιβάλλοντος. Η προσθήκη υγιούς άμμου κάθε χρόνο πάνω από τα απόβλητα είναι μια παρέμβαση απόκρυψης, τόσο ανόητη και επικίνδυνα ανεύθυνη όσο και η αρχική ρίψη των αποβλήτων εκεί, αφού αυτά ξαναβγαίνουν στην επιφάνεια με το πρώτο χειμωνιάτικο κύμα. Για την ουσιαστική, αλλά μόνο μερική, αποκατάσταση της παραλιακής ζώνης ώστε να πάψει να αποτελεί κίνδυνο για την υγεία απαιτούνται δραστικά και ιδιαίτερα κοστοβόρα μέτρα, όπως αυτά που είχαν περιγραφεί παλαιότερα από την TVX Hellas: απομάκρυνση εδαφικού υλικού από την παραλία σε μεγάλο βάθος και αντικατάστασή του με υγιές υλικό, σταθεροποίηση του υποστρώματος με τσιμέντο και ασβέστη ή/και κατασκευή τοιχίου κατά μήκος της παραλίας που θα εμποδίζει τη μεταφορά ρυπασμένου υλικού από τη ζώνη επιρροής των κυμάτων στην παραλία».

Ο δικηγόρος του διαβόλου