Με καταπληκτική δεινότητα κατάφερε ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας να επιτρέψει στον προκάτοχό του, Κώστα Μπακογιάννη να του βγει από «τα αριστερά». Συμβαίνει όμως όλο και συχνότερα, η πραγματικότητα να ξεπερνά τη φαντασία. Αφορμή για τα παραπάνω, το μέλλον που απεργάζεται η δημοτική αρχή της Αθήνας για το δημοτικό θέατρο «Ολύμπια – Μαρία Κάλλας», στέγη των μουσικών συνόλων του Δήμου, και όσα είδαν σχετικά το φως της δημοσιότητας της προηγούμενες μέρες. Εδώ και δέκα μέρες, τα δημοσιογραφικά ρεπορτάζ (σε Καθημερινή και Εφημερίδα των Συντακτών) απασχόλησε η είδηση ότι είναι σε προχωρημένο στάδιο συζητήσεις της δημοτικής αρχής της Αθήνας με τον όμιλο θεατρικών επιχειρήσεων «Αθηναϊκά Θέατρα» του Διονύση Παναγιωτάκη για την εκχώρηση ενός μεγάλου μέρους του προγράμματος του Ολύμπια, το οποίο από το 2017 έχει παραχωρηθεί από την ιδιοκτήτρια Τράπεζα της Ελλάδος για μια δεκαετία στον Οργανισμό Πολιτισμού και Ανάπτυξης του Δήμου Αθηναίων (ΟΠΑΝΔΑ).
Οι αντιδράσεις ήταν άμεσες, με την Πανελλήνια Ομοσπονδία Θεάματος Ακροάματος (ΠΟΘΑ) να δίνει στη δημοσιότητα επιστολή που απηύθυνε στον δήμαρχο Αθηναίων και την πρόεδρο του ΟΠΑΝΔΑ, Ελένη Ζωντήρου, με την οποία επισημαίνεται ότι «το Ολύμπια έχει αποτελέσει για δεκάδες συναδέλφους μας βήμα καλλιτεχνικής έκφρασης, αλλά και βιοπορισμού, σε ένα πολιτιστικό τοπίο που συνεχώς συρρικνώνεται. Αυτονόητα, λοιπόν, ανησυχούμε για την τύχη του, όσο και για την τύχη των μουσικών συνόλων», ενώ ζητά «άμεσα συνάντηση, ώστε να ενημερωθούμε: Πώς θα γίνει η εκχώρηση και με ποιους όρους; Με ποιον τρόπο θα διαφυλαχτεί ο ρόλος των Μουσικών Συνόλων στην νέα εποχή; Τι θα συμβεί με το προσωπικό που ήδη απασχολείται στο Ολύμπια και τις παραγωγές του Δήμου;». Την ίδια στιγμή, διεμήνυε ότι «η διατήρηση του δημόσιου χαρακτήρα του θεάτρου Ολύμπια, αλλά και η εξασφάλιση των θέσεων εργασίας του καλλιτεχνικού, τεχνικού και υπόλοιπου προσωπικού, αποτελούν θέματα υψηλής προτεραιότητας για την Ομοσπονδία μας. Οποιαδήποτε συρρίκνωση στο προσωπικό ή το έργο των μουσικών συνόλων, θα μας βρει μαχητικά απέναντι».
Καθυστερημένη κοινοποίηση
Το θέμα απασχόλησε με πρωτοβουλία του δημάρχου τη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου της Αθήνας εκτός ημερησίας διάταξης, την περασμένη Τετάρτη. Ο Χάρης Δούκας έκανε δημόσια πίσω ολοταχώς, αν και όχι με απόλυτη σαφήνεια, δηλώνοντας ότι «η αναβάθμιση του θεάτρου και η άνοδος της ποιότητας και ποσότητας των παραγωγών, έχει μια κοστοβόρα οικονομική επιβάρυνση που πρέπει να εξορθολογιστεί, γιατί επιβαρύνει τους δημότες μας. Για τον εξορθολογισμό και την περαιτέρω ενίσχυση της δυναμικής του θεάτρου, προχωράμε στη διεύρυνση των συνεργασιών μας με εξωτερικούς παραγωγούς, διατηρώντας όμως τον υψηλό ποιοτικό χαρακτήρα των παραστάσεων και τον μουσικό προσανατολισμό του χώρου. Ήδη έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον σημαντικοί πολιτιστικοί φορείς, όπως τα Αθηναϊκά Θέατρα και το Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, ενώ σχεδιάζονται νέες πρωτοβουλίες για τη συνεργασία με την παιδική σκηνή του Εθνικού Θεάτρου. Το πρόγραμμα του θεάτρου θα συνεχίσει να περιλαμβάνει τις παραγωγές του ΟΠΑΝΔΑ, με τη συμμετοχή των μουσικών του συνόλων, της συμφωνικής ορχήστρας, του εργαστηρίου ελληνικής μουσικής και της χορωδίας του Δήμου Αθηναίων. Οι ιδιωτικές και κρατικές παραγωγές θα επιλέγονται με κριτήριο την καλλιτεχνική τους αξία και τη συνολική προσφορά τους στον πολιτισμό της πόλης».
Σειρά ερωτημάτων τέθηκαν κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης από όλους τους επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεων. Χαρακτηριστικά, ο επικεφαλής της παράταξης «Ανοιχτή Πόλη», Κώστας Ζαχαριάδης έθεσε σοβαρά ζητήματα, όπως «η τιμολογιακή πολιτική και η κατανομή των εσόδων, τι ποσοστό του ετήσιου προγράμματος θα εκχωρηθεί σε εξωτερικούς παραγωγούς, τι θα γίνει με τα μουσικά σύνολα».
Μια ακόμη σκηνή για ιδιωτικές παραγωγές
Μετά τη συνεδρίαση, η παράταξη «Αθήνα Ψηλά», με επικεφαλής τον Κώστα Μπακογιάννη, με ανακοίνωσή της τόνισε: «Η δημοτική αρχή παραχωρεί το δημοτικό θέατρο της Αθήνας σε έναν και μόνο ιδιώτη – θεατρικό παραγωγό, χωρίς καμία ανοιχτή πρόσκληση, διαγωνισμό ή θεσμοθετημένη διαδικασία. Ο πολιτισμός είναι κοινωνικό αγαθό. Με δεδηλωμένο όμως γνώμονα την κερδοφορία, κατά παραδοχή του δημάρχου στο δημοτικό συμβούλιο, η δημοτική αρχή ετοιμάζεται να μετατρέψει ένα αμιγώς λυρικό θέατρο σε μια ακόμη σκηνή που θα φιλοξενεί ιδιωτικές παραγωγές».
Ανακοίνωση εξέδωσε και η Νέα Αριστερά, επισημαίνοντας ότι «μέχρι εχθές οι κάτοικοι της Αθήνας δεν γνώριζαν απολύτως τίποτα για τα σχέδια της δημοτικής αρχής, καθώς δεν είχε υπάρξει καμία ανοιχτή πρόσκληση ή διαβούλευση για τη συνεργασία αυτή, όπως θα όφειλε να γίνει σε μια δημοκρατική διαδικασία.
Ωστόσο, οι απαντήσεις που δόθηκαν στο δημοτικό συμβούλιο δεν σταματούν τα σενάρια ιδιωτικοποίησης, αλλά αφήνουν ανοιχτά πολλά ερωτήματα. Γι’ αυτόν τον λόγο χρειάζονται καθαρές κουβέντες: Οι πολιτιστικές υποδομές πρέπει να υπηρετούν την πρόσβαση των πολιτών στον πολιτισμό και όχι την επιδίωξη κερδών ιδιωτών. Το δημοτικό θέατρο Ολύμπια αποτελεί δημόσιο πολιτιστικό φορέα υψηλού επιπέδου, στέγη των μουσικών συνόλων του Δήμου και πολύτιμο εργαλείο κοινωνικής πολιτικής. Ο πολιτισμός είναι αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής πολιτικής – δεν την υποκαθιστά, ούτε τη θέτει σε δεύτερη μοίρα».
Φαίνεται λοιπόν ότι το απεργαζόμενο σχέδιο υποχωρεί προς το παρόν με βασικό μοχλό την εγρήγορση των πολιτικών και κοινωνικών θεσμών, που χρειάζεται να επαγρυπνούν ώστε να μην επανέλθουν σχέδια μερικής ή ολικής ιδιωτικοποίησης του δημοτικού θεάτρου. Σύμφωνα με πληροφορίες, η διοίκηση του ΟΠΑΝΔΑ είχε ήδη καθυστερημένη συνάντηση με εκπροσώπους των μουσικών συνόλων του Δήμου και πρόκειται να συναντηθεί και με εκπροσώπους της ΠΟΘΑ. Ενώ το θέμα θα συζητηθεί εκ νέου σε επόμενη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου της Αθήνας.





