* Γιατί η τέταρτη διάσταση είναι η πιο κρίσιμη για την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ
Το ερώτημα που απευθύνθηκε στον ΣΥΡΙΖΑ κατά την προεκλογική περίοδο αμέτρητες φορές, ήταν το γνωστό «πού θα βρείτε τα λεφτά;» Ένα μήνα σχεδόν μετά τις εκλογές που κέρδισε ο ΣΥΡΙΖΑ, φαίνεται πως οι πιο σφοδροί πολέμιοι της νέας κυβέρνησης πιο πολύ το χρόνο θέλουν να της στερήσουν παρά το χρήμα. Αυτή την επάρκεια, του αναγκαίου χρόνου, επείγεται να εξασφαλίσει η κυβέρνηση. Αυτή θα είναι η κρίσιμη παράμετρος τόσο για την τύχη της ίδιας όσο και του προγράμματος που ενέκρινε ο λαός με την ψήφο του.
Ρητά εκφρασμένος στόχος της τραυματισμένης από την ήττα ηγεσίας τής ΝΔ είναι να αποτελέσει η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ μια χρονικά περιορισμένη παρένθεση. Ένα μικρό κομμάτι παρεμβαλλόμενου «ανώμαλου» χρόνου στην «ομαλότητα» των κυβερνήσεων που αποδέχονται και υπηρετούν την πολιτική της αντιλαϊκής και διαλυτικής λιτότητας. Αν η κυβέρνηση θέλει να διαψεύσει αυτές τις προσδοκίες, οφείλει να εξασφαλίσει την απαραίτητη χρονική διάρκεια του βίου και της δράσης της. Κάθε μέρα που θα κερδίζει ξεδιπλώνοντας κρίσιμες πτυχές του προγράμματός της, θα δρα διαλυτικά στη στόχευση της αξιωματικής αντιπολίτευσης και θα ενισχύει τις εντάσεις στο εσωτερικό της, που είναι ήδη ορατές διά γυμνού οφθαλμού.
Για ποιον μετράει ο χρόνος;
Πρόθυμη σύμμαχος στη στόχευση αυτή της ΝΔ εμφανίζεται, και για δικούς της λόγους γενικότερου ενδιαφέροντος, η γερμανική Χριστιανοδημοκρατία με τους δορυφόρους της, που επιδιώκουν τον ίδιο στόχο με άλλα μέσα: η ακραία, ρηκτική στάση τους στις διαπραγματεύσεις της Αθήνας με τις Βρυξέλλες επιδιώκει να στερήσει από τη νέα κυβέρνηση τη δυνατότητα να κυβερνήσει, είτε οδηγώντας τη σε ανοικτή σύγκρουση με τους θεσμούς της ΕΕ, είτε υποχρεώνοντάς τη σε μια ταπεινωτική υποταγή, που θα της στερεί την παραμικρή δυνατότητα εφαρμογής ψηγμάτων έστω του προγράμματός της.
Αλλά δεν είναι μόνο οι πολέμιοί της που έχουν αναδείξει ως ύψιστη ανάγκη την εξασφάλιση χρόνου για την ελληνική κυβέρνηση. Για τη μακροημέρευσή της έχουν άμεσο ενδιαφέρον και οι υποστηρικτές της, όσοι θέλουν να τη βοηθήσουν στη μάχη με τους ισχυρούς αντιπάλους της: είτε πρόκειται για κοινωνικά κινήματα, είτε για πολιτικές δυνάμεις συγγενείς ή φιλικές προς τον ΣΥΡΙΖΑ, οι οποίες τροφοδοτούνται από τις επιτυχίες της ριζοσπαστικής αριστεράς στην Ελλάδα, αλλά και ενισχύουν τις προοπτικές της με τις δικές τους επιτυχίες.
Οι εργατικές κινητοποιήσεις κατά της λιτότητας και της επίθεσης εναντίον των κοινωνικών κατακτήσεων, η ανάπτυξη αυτών των κινητοποιήσεων, καθώς και οι επιτυχίες των πολιτικών δυνάμεων που επιδιώκουν παράλληλους με τους πιο πάνω στόχους, αναμένεται στο άμεσο μέλλον να διαμορφώσουν ευνοϊκότερους συσχετισμούς στο ευρωπαϊκό πεδίο και για τις ιδιαίτερες επιδιώξεις της ελληνικής κυβέρνησης. Οι οποίες με τη σειρά τους καταφανώς επιδρούν θετικά, για να μην πούμε καταλυτικά, όσον αφορά τις πολιτικές εξελίξεις στις άλλες χώρες της ΕΕ.
Κάθε αύριο και καλύτερα
Ο χρόνος αποδεικνύεται ζωτικός παράγοντας για την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ όχι μόνο παθητικά, επειδή θα μπορέσουν να την ευνοήσουν άμεσες πολιτικές και κοινωνικές εξελίξεις που ήδη διαφαίνονται (π.χ. μια νίκη του Ποδέμος στην Ισπανία το φθινόπωρο, ή του Σιν Φέιν στην Ιρλανδία, ή αναδιατάξεις στο ιταλικό πολιτικό σκηνικό…) Είναι ζωτικός και ενεργητικά: τον έχει ανάγκη η νέα κυβέρνηση για να δείξει μερικά έστω, αλλά σημαντικά και με συμβολική αξία δείγματα γραφής, που θα επαληθεύσουν τις προσδοκίες όσων την εμπιστεύτηκαν και περιμένουν από αυτή όχι θαύματα, αλλά συνέπεια, εντιμότητα, αγωνιστικότητα και σεβασμό στο λαϊκό αίσθημα.
Η εμπειρία από τη μάχη τής διαπραγμάτευσης ως τώρα δείχνει ότι ο αγώνας στο πεδίο αυτό δεν θα πάρει τη μορφή μιας μεγάλης μετωπικής σύγκρουσης. Θα έχει μάλλον χαρακτηριστικά ανορθόδοξης τακτικής, σαν ένα είδος ανταρτοπόλεμου. Μικρότερες ή μεγαλύτερες επιτυχίες στο ένα ή στο άλλο πεδίο θα επιτρέπουν στην κυβέρνηση να ανοίγει ρωγμές και να περνάει από αυτές διεκδικήσεις και πολιτικές, που θα τις καθιστούν εφικτές οι νέοι συσχετισμοί οι οποίοι θα διαμορφώνονται κάθε φορά. Ο αγώνας θα έχει πολλά ημίχρονα, γι’ αυτό και η σχέση της κυβέρνησης με το χρόνο χρειάζεται να είναι αρμονική. Ο χρόνος δεν είναι εχθρός της. Μάλλον σύμμαχός της μπορεί να αποδειχθεί, ιδίως σε συνθήκες όπου το αίτημα για απόρριψη της λιτότητας ως γενικής πολιτικής αρχής στην ΕΕ ακούγεται όλο και πιο δυνατά.
Ο χρόνος, όμως, δεν αρκεί να κερδίζεται σε αντιπαράθεση με τους αντιπάλους που επιδιώκουν να σου τον αφαιρέσουν. Για να είναι κερδισμένος χρόνος, δεν πρέπει ν’ αφήνεται να πάει χαμένος. Δεν παρέχει ζωτικό χώρο στην κυβέρνηση μόνο και μόνο με την ύπαρξή του. Η αξιοποίησή του για την παραγωγή πολιτικών, οικονομικών και κοινωνικών αποτελεσμάτων είναι που διευρύνει τις δυνατότητες των κυβερνώντων. Σε αντίθεση με ό,τι συμβαίνει στο ποδόσφαιρο για παράδειγμα, για να μπορέσεις να πας στην παράταση δεν αρκεί να πετύχεις την ισοπαλία, χρειάζεται να περάσεις τον αντίπαλο έστω και ένα πόντο.
Τελικά, εξίσου σημαντικό με το ερώτημα «πού θα βρείτε τα λεφτά», είναι και το ερώτημα «πώς θα βρεις χρόνο», καθώς και το συναφές «τι θα κάνεις το χρόνο που θα βρεις».
Χ. Γεωργούλας
