Του Γιάννη-Ορέστη
Παπαδημητρίου
Με την άνοδο του ISIS και ιδιαίτερα μετά τη δολοφονική επίθεση στο Charlie Hebdo, στην εγχώρια αντιμεταναστευτική ρητορική, προστέθηκε και ο κίνδυνος της τρομοκρατίας, εξυπηρετώντας ιδανικά τις σκοπιμότητες της ελληνικής ακροδεξιάς1. Πρόσφατα, ωστόσο, τρεις υπουργοί της παρούσας κυβέρνησης, σε πόστα ιδιαίτερα σημαντικά για τις μεταναστευτικές πολιτικές, άρχισαν να επιδεικνύουν μία παρόμοια προθυμία να συσχετίσουν τη στρατολόγηση του ISIS με τους μουσουλμάνους μετανάστες της Ελλάδας.
Ο Γιάννης Πανούσης χρησιμοποίησε την τζιχαντιστική απειλή για να ενισχύσει την προηγούμενη θέση του για θωράκιση των ελληνικών συνόρων. Ο Πάνος Καμμένος, απείλησε ότι θα απαντήσει στις ευρωπαϊκές πολιτικές λιτότητας αφήνοντας τους «τζιχαντιστές» να πάνε στη Γερμανία. Τέλος, ο Νίκος Κοτζιάς τράβηξε το ενδιαφέρον των ΜΜΕ όταν σε συνέντευξή του στο ZDF, ανακήρυξε τους τζιχαντιστές «ζήτημα εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής» (και κατά συνέπεια τους μετανάστες στην Ελλάδα, φωλιά τζιχαντιστών), δημιουργώντας έτσι έναν μπαμπούλα πιο απειλητικό από τη ρωσική πολιτική στην Ουκρανία. Δεν ήταν η πρώτη φορά που εντόπισε «εξτρεμιστικά στοιχεία» σε ομάδα που ήταν μάλλον απίθανο να τα περιέχει. Το 2010, στην ανθρωπιστική αποστολή στη Γάζα που αναχαιτίστηκε απ’ τον ισραηλινό στρατό, ο νυν υπουργός Εξωτερικών είχε δει να κρύβονται «Τούρκοι πράκτορες και Γκρίζοι Λύκοι».2
Ο πανικός για τη διείσδυση μελών του ISIS στην Ευρώπη, ξεκίνησε τον περασμένο Ιούλιο, όταν το αμερικάνικο δίκτυο ABC μετέδωσε ως αυθεντικό έναν χάρτη κατασκευασμένο απ’ τη νεοναζιστική οργάνωση «Third Position», ο οποίος δήθεν απεικόνιζε τις γεωπολιτικές βλέψεις του Ισλαμικού Κράτους στην Ευρώπη. Στους επόμενους μήνες, ο χάρτης γνώρισε πολλές παραλλαγές στα συντηρητικά ΜΜΕ, με την «πύλη εισόδου» να είναι άλλοτε η Ισπανία, άλλοτε η Ιταλία, η Ελλάδα ή η Βουλγαρία.
Στο κυνήγι των τζιχαντιστών
Οι δολοφονίες στο Charlie Hebdo πυροδότησαν μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα, με την ΕΕ να καλεί σε διάσκεψη τη 12η Φλεβάρη για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και την Europol να διεξάγει εντατικές έρευνες για τον εντοπισμό εξτρεμιστών. Ο κώδωνας του κινδύνου είχε χτυπήσει λίγο νωρίτερα, στα τέλη του Γενάρη, τότε που το Buzzfeed, περισσότερο γνωστό για την αναγνωσιμότητα, παρά για την αντικειμενικότητά του, δημοσίευσε συνέντευξη με υποτιθέμενο διακινητή μεταναστών προς την Ευρώπη που υποστήριζε ότι το ISIS έχει προσεταιριστεί τόσο τον ίδιο, όσο και άλλους του «κλάδου» για το πέρασμα μελών του στον ευρωπαϊκό Νότο. Την ίδια περίοδο, η άποψη αυτή θα διαδοθεί ευρέως μέσα από τις «αποκαλύψεις» του Ιδρύματος Quilliam τις οποίες θα ασπαστούν ενθουσιωδώς τα συντηρητικά ΜΜΕ εκατέρωθεν του Ατλαντικού: το ξενοφοβικό ρεπουμπλικάνικο FOX News στις ΗΠΑ και ο όμιλος Express στο Ηνωμένο Βασίλειο, ιδιοκτησίας δηλωμένου χρηματοδότη του ακροδεξιού UKIP.
Το ίδρυμα Quilliam «έφερε στο φως» την υποτιθέμενη αλληλογραφία υψηλόβαθμου μέλους του ISIS, όπου αποκάλυπτε ότι στα σχέδια της οργάνωσης είναι η εισβολή στην Ευρώπη μέσω της Λιβύης. Το σκιώδες αυτό think tank, ωστόσο, θα είχε κάθε λόγο να κατασκευάσει μια τέτοια «αποκάλυψη». Χρηματοδοτούμενο από το βρετανικό δημόσιο και προσκείμενο στην αντιτρομοκρατική υπηρεσία μέχρι και το 2011, είναι αφιερωμένο στην καταπολέμηση του τζιχαντισμού, τις ρίζες του οποίου εντοπίζει στις «μη-βίαιες ομάδες του εξτρεμιστικού Ισλάμ» που με τον ορισμό του φτάνουν να περιλαμβάνουν μέχρι και το Μουσουλμανικό Συμβούλιο της Βρετανίας και την Ισλαμική Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Ο πρόεδρός του, Ματζίντ Ναχβάζ, διατέλεσε σύμβουλος του βρετανού πρωθυπουργού Ντέιβιντ Κάμερον την εποχή των επίμαχων δηλώσεών του για τον «μυώδη φιλελευθερισμό» ενάντια στην «κρατική πολυπολιτισμικότητα». Τα τελευταία χρόνια, πέρασε απ’ την κρατική στην ιδιωτική χρηματοδότηση και υποδέχθηκε κάποια αμφιλεγόμενα πρόσωπα ως υψηλόβαθμα στελέχη, όπως τον επικεφαλής των ισλαμοφοβικών ταγμάτων εφόδου της English Defense League, Στίβεν Λένον, και τον ηγέτη της παραστρατιωτικής Μαχητικής Ομάδας της Λιβύης, Νομάν Μπεν Οτμάν. Με τον τελευταίο έχει συνεργαστεί σε βιβλίο του και ο Τζέισον Πακ, ο καθηγητής του Κέμπριτζ στον οποίον αφιέρωσε το Russia Today ένα ολόκληρο μισάωρο για την παρουσίαση του σχεδίου εισβολής μέσω Λιβύης.
Όσα ξεχνούν να αναφέρουν
Στην πραγματικότητα, έξω από τις επιμέρους σκοπιμότητες που κρύβονται πίσω από μια κατάσταση ευρωπαϊκής έκτακτης ανάγκης, η σύνδεση των τζιχαντιστών με τους μεταναστευτικούς πληθυσμούς της Ευρώπης είναι ιδιαίτερα σαθρή. Όταν πίσω απ’ τον «Τζιχάντι Τζον» αποκαλύφθηκε ένας ευκατάστατος μορφωμένος μουσουλμάνος, συμπλήρωνε μια σειρά δημοσιευμάτων για τα μέλη του ISIS που όλα έδειχναν σε μεσοαστούς δεύτερης ή τρίτης γενιάς μετανάστες στις ευρωπαϊκές χώρες, συνήθως απόφοιτους πανεπιστημίου και όχι πρόσφυγες από τις κατώτερες εργασιακές βαθμίδες, οι οποίοι δεν έδειξαν ποτέ ενδιαφέρον για εξτρεμιστική δράση στις χώρες διαμονής τους. Ξεχνιέται επίσης μέσα στον ηθικό πανικό, ότι η δολοφονία του Charlie Hebdo, απ’ ό,τι δείχνουν τα στοιχεία ήταν, πρωτοβουλιακή κίνηση των δραστών και όχι στρατηγικό χτύπημα ευρύτερης οργάνωσης.
Ανήμερα 25η Γενάρη, πριν καλά-καλά κλείσουν οι κάλπες, ο ιστότοπος του CNN φιλοξενούσε ρεπορτάζ με τίτλο «Προσθέστε κι αυτό στα προβλήματα της Ελλάδας: Αποτελεί εκκολαπτόμενη φωλιά τρομοκρατών», στο οποίο εγκαλούνταν προειδοποιητικά η νέα κυβέρνηση για τη μεταναστευτική της πολιτική. Η σύγκρουση της Τασίας Χριστοδουλοπούλου με τον Γιάννη Πανούση στα ζητήματα μετανάστευσης παίχτηκε σε πρώτο πλάνο στην ελληνική επικαιρότητα, με τα περισσότερα ΜΜΕ να σιγοντάρουν τον ηθικό πανικό. Σε περιβάλλον επαναφοράς της ξενοφοβικής τρομοϋστερίας, οι δηλώσεις των Πανούση-Καμμένου-Κοτζιά έρχονται σε σύγκρουση με τις προγραμματικές θέσεις του ΣΥΡΙΖΑ και αντιστρατεύονται με επικίνδυνο τρόπο τις μέχρι τώρα διακηρύξεις της αναπληρώτριας υπουργού Μετανάστευσης.
1) Η ελληνική τζιχάντ: Ο εθνικός κορμός, το Charlie Hebdo και η «δική μας» 11η Σεπτέμβρη, http://rednotebook.gr/2015/01/i-elliniki-tzihant/
2) Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία 6/6/2010
