Φωτο: UNRWA
Τι μπορεί και τι δεν μπορεί να εκφραστεί με λέξεις; Ποια είναι τα όρια του λόγου; Τι ρόλο μπορούν να παίξουν οι φράσεις, οι προτάσεις τα κείμενα όταν όλα γύρω σου σιωπούν; Αυτό που συμβαίνει στη Γάζα είναι μια σφαγή. Μια συστηματική σφαγή. Προμελετημένη, σχεδιασμένη, εκτελεσμένη με ακρίβεια. Είναι μια βιομηχανική εκδοχή της εξαφάνισης. Τίποτα το ανθρώπινο δεν μπορεί κανείς να διακρίνει πίσω από το έγκλημα. Μόνο έναν στυγνό υπολογισμό ανεξάρτητο από αφορμές ή επιχειρήματα. Η ορατότητα του εγκλήματος, η μεταδιδόμενη λεπτομέρεια είναι αυτή που κάνει το έγκλημα ακόμα πιο άγριο (αν κάτι τέτοιο είναι εφικτό). Ό,τι μεταδίδεται γίνεται εν γνώση των δολοφόνων για την μετάδοσή του. Κάθε βαναυσότητα, κάθε έγκλημα πολέμου δεν γίνεται πια στη σκιά. Δεν μεταδίδεται καν ως πληροφορία. Αναμεταδίδεται ως ένα γεγονός που συμβαίνει μπροστά στα μάτια ολόκληρης της ανθρωπότητας. Με την πλήρη αδιαφορία αυτών που το εκτελούν. Με τη πλήρη συνηγορία ενός κομματιού της διεθνούς κοινότητας. Δεν έχει καταγραφεί ποτέ τέτοια αδιαφορία για την ανθρώπινη ζωή, διατρανωμένη σε τόσα πολλά γεγονότα, καταγεγραμμένη με τόσους διαφορετικούς τρόπους μπροστά στα μάτια του πλανήτη. (Ας μην το ξεχνάμε, το ολοκαύτωμα έγινε στη σκιά. Κρυφά. Το έγκλημα φανερώθηκε μόλις οι σύμμαχοι ανοίξανε τα στρατόπεδα) Όλο αυτό που συμβαίνει δεν είναι η επιστροφή σε μια εποχή πριν την ιστορία. Είναι μια πράξη που έρχεται μετά από την ανθρωπότητα. Με μια απόλυτη λογική, μετά το όριο του απάνθρωπου.
Πώς μπορείς να μιλήσεις; Πώς μπορείς για να γράψεις πέρα από την καταγραφή των γεγονότων, τα ρεπορτάζ των αριθμών, τις πολιτικές εκτιμήσεις; Πώς μπορείς να μιλήσεις για την ουσία αυτού που συμβαίνει; Μετά την πολιτική, μετά την ηθική ακόμη. Ποιες λέξεις είναι ικανές να περιγράψουν; Ο πολιτισμός που φτιάχνει τις λέξεις είναι και ο πολιτισμός που φτιάχνει τη σφαγή. Και όμως η σφαγή αυτή υπάρχει μετά από τη γλώσσα, εκεί που ακόμη και η συμπύκνωση της σιωπής δεν είναι αρκετή για να περιγράψει την παραδοχή ενός τέτοιου γεγονότος.
Το μόνο που μπορεί να ειπωθεί είναι η αδυναμία. Η δική μας αδυναμία να κάνουμε κάτι. Πέρα από τις πορείες, τις διαμαρτυρίες, τα άρθρα σαν αυτό. Δεν ξέρω τι ακριβώς κάνουν όλα αυτά. Ξέρω όμως πως δεν έχουμε άλλη λύση. Κάνουμε πορείες, διαμαρτυρόμαστε, γράφουμε κείμενα γιατί δεν μπορούμε να κάνουμε κάπως αλλιώς. Νιώθουμε πως δεν προσφέρουμε κάτι. Αλλά και πάλι κάτι πρέπει να ειπωθεί. Έτσι ο λόγος δεν γίνεται καταφύγιο της αδυναμίας. Γίνεται ενσάρκωσή της. Ένας λόγος με γνώση της αδυναμίας του, ένα λόγος ξαφνιασμένος από αυτή.
Μιλούμε. Παίρνουμε θέση. Τουλάχιστον να πούμε αυτό που θεωρούμε δίκαιο, εδώ, στα ήσυχα, διαλυμένα μέρη μας. Σαν μια κίνηση απελπισίας. Σαν κάποιος που φωνάζει βοήθεια στη μέση του ωκεανού σε ένα άδειο πλοίο που βουλιάζει. Το χρωστάμε να γαντζωνόμαστε στη ζωή. Ακόμα και με λέξεις που δεν βοηθούν, που δεν σημαίνουν, που συχνά δεν σχηματίζουν νόημα. Να πούμε για τη σφαγή, για τον αφανισμό του ανθρώπινου.
Αυτός είναι ένας κόσμος που νοσεί.
Το άρθρο αυτό δεν είναι γραμμένο με λέξεις. Είναι γραμμένο με σιωπή. Σιωπή που είναι θρήνος, αμηχανία, φόβος και τόσα ακόμη. Ένα μείγμα που δεν μπορεί να ειπωθεί. Αυτό είναι ένα άρθρο χωρίς λέξεις.
Γιατί αυτή τη στιγμή οι λέξεις είναι βουτηγμένες στον φόνο.
