«Η Ελλάδα δίνει μια μεγάλη μάχη ανθρωπισμού στα σύνορα της ΕΕ, και μάλιστα σε συνθήκες οικονομικής και κοινωνικής κρίσης, που δημιουργήθηκαν από πέντε χρόνια συνεχούς λιτότητας», σχολίασε την περασμένη Δευτέρα η κυβερνητική εκπρόσωπος, απαντώντας στην πιο πρόσφατη από τις απαξιωτικές για την Ελλάδα δηλώσεις του υπουργού Οικονομικών της Γερμανίας. «Αξίζει», πρόσθεσε, «να το υπενθυμίσει κάποιος στον κ. Σόιμπλε. Η συντριπτική πλειονότητα των Ευρωπαίων το αναγνωρίζει. Ο ίδιος προτιμά να επιτίθεται φραστικά στην Ελλάδα, προφανώς, για τους δικούς του εσωκομματικούς λόγους».
Υπενθυμίζεται ότι, σε συνέντευξή του στην «Bild» της περασμένης Κυριακής, ο κ. Σόιμπλε είχε δηλώσει, με αφορμή το προσφυγικό και τη φύλαξη των συνόρων, ότι «οι Έλληνες, αντί να κατηγορούν άλλους για τα προβλήματά τους, ας κοιτάξουν οι ίδιοι να βελτιωθούν». Είχε προηγηθεί η ερώτηση αν ο κ. υπουργός είναι ευτυχής, που (παρά πάσα δική του προσδοκία, προφανώς…) η Ελλάδα παραμένει μέλος της Ευρωζώνης, καθώς η χώρα έχει σημαντικό ρόλο στη διασφάλιση των ευρωπαϊκών συνόρων και η απάντησή του ότι τα δύο αυτά δεν σχετίζονται, καθώς η διασφάλιση των συνόρων είναι καθήκον όλων των ευρωπαϊκών κρατών –παραπέμποντας, εμμέσως, στη «γραμμή» Βερολίνου περί αποστολής της Frontex στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, ακόμη και χωρίς να έχει προηγηθεί αίτημα της εμπλεκόμενης χώρας.
Ανομολόγητες σκέψεις
Απηχώντας κάποιες βαθύτερες και ανομολόγητες σκέψεις του κ. Σόιμπλε, ο υπουργός εσωτερικών της Βαυαρίας, κ. Γιόακιμ Χέρμαν, σε συνέντευξή του την ίδια μέρα στην «Die Welt», δήλωνε απαξιωτικά, αναφερόμενος στις επιδόσεις της χώρας μας στη φύλαξη των συνόρων, ότι «αυτό που κάνει η Ελλάδα είναι κοροϊδία». Προσθέτοντας, μάλιστα, ότι μια χώρα που δεν εκπληρώνει τις υποχρεώσεις της, θα πρέπει να εγκαταλείπει τη ζώνη Σέγκεν, ο κ. Χέρμαν επανέφερε τη φημολογία περί εξώσεως της Ελλάδας από τη Σέγκεν, που είχε φουντώσει στις αρχές του μήνα, τροφοδοτώντας κάμποσες μέρες, πριν καταλήξει στα αζήτητα, την αντικυβερνητική κινδυνολαγνεία των συστημικών ΜΜΕ.
Οι υποτιμητικές δηλώσεις του κ. Σόιμπλε, επικουρούμενες κατά περίπτωση από δηλώσεις υψηλόβαθμων αξιωματούχων κεντροευρωπαϊκών, ιδίως, κυβερνήσεων παρόμοιου ήθους και ύφους, έχουν αμφίστομη επιδίωξη: να παρασύρουν την κυβέρνηση των Αθηνών σε ένα πόλεμο αντεγκλίσεων χαμένο από χέρι γι’ αυτήν, για λόγους ευνόητους, ή να την ωθήσουν, εναλλακτικά, σε παρασιώπηση των ταπεινώσεων, με αποτέλεσμα την απαξίωσή της από το λαό στον οποίο είναι υπόλογη. Η κυβέρνηση πρέπει να περνά τις αντιδράσεις της μέσα από Συμπληγάδες. Έχοντας πάντα κατά νου ότι κινείται σε ένα ρευστό και δυσπρόβλεπτο ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον.
Αναζητώντας ζωτικό χώρο
Είκοσι πέντε χρόνια μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και του ψυχροπολεμικού διπολισμού, η κρίση στη Συρία και οι εξελίξεις που αυτή πυροδότησε, με την εμπλοκή και της Ρωσίας, επιβεβαιώνουν ότι παρήλθε επίσης και η εποχή της μιας και μοναδικής υπερδύναμης ως εγγύησης σταθερότητας.
Σε ένα μεταβαλλόμενο κόσμο ασταθών ισορροπιών, δεν αποτελεί έκπληξη το ότι η Γερμανία φιλοδοξεί να έχει ένα νέο ρόλο, που κρίνει ότι της αναλογεί ως επιβράβευση των μεταπολεμικών επιδόσεών της. Ότι, πιο συγκεκριμένα, η Γερμανία της «λογικής Σόιμπλε» θεωρεί ότι της προσφέρεται ιστορικά η ευκαιρία να καταλάβει ένα Lebensraum, ένα ζωτικό χώρο ανάλογο του δυναμισμού της, που στην εκκίνησή του συμβαίνει να συμπίπτει γεωπολιτικά με το ιστορικό προηγούμενο των κεντροευρωπαϊκών αυτοκρατοριών.
Ούτε, βεβαίως, εκπλήσσει το ότι η «λογική Σόιμπλε» γνωρίζει τα τρωτά των σχεδιασμών της: ενεργειακή ανεπάρκεια και εξάρτηση της Γερμανίας, αδυναμία πρόσβασης στις ανοιχτές θάλασσες, απουσία αμυντικού μηχανισμού, ικανού να στηρίξει τις βλέψεις της για ένα ρόλο υπολογίσιμου παίκτη στην παγκόσμια σκακιέρα. Και το ότι για την κάλυψη των ανεπαρκειών αυτών προσβλέπει στη θέση ισχύος, που επιδιώκει μέσω της εδραίωσής της ως κυρίαρχης δύναμης στην ΕΕ. Αποκαλυπτική πάνω σ’ αυτό είναι μια φράση του κ. Σόιμπλε από την ίδια συνέντευξη: «θα χρειαστεί να δαπανήσουμε πολύ περισσότερους πόρους για κοινές ευρωπαϊκές αμυντικές πρωτοβουλίες. Η εξωτερική πολιτική και η πολιτική ασφάλειας των κρατών-μελών της ΕΕ πρέπει να συντονιστεί βήμα-βήμα. Ο απώτερος στόχος μας πρέπει να είναι ένας κοινός ευρωπαϊκός στρατός. Τα κονδύλια που ξοδεύουμε για 28 εθνικούς στρατούς, θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν αποτελεσματικότερα από κοινού».
Ούτε, ίσως, εκπλήττει ακόμη και το ότι η Γερμανία της «λογικής Σόιμπλε», κυριευμένη από την επιθυμία να αναρριχηθεί στη μεγακλίμακα της παγκοσμιοποίησης, αφήνεται να ατενίζει με προκλητική υπεροψία τους, κατά την αντίληψή της, υποδεέστερους –προϊδεάζοντάς τους, έτσι, για την τύχη που τους επιφυλάσσει.
Εκπλήσσει, ωστόσο κάθε φορά, ο προτεσταντικός επαρχιωτισμός, με τον οποίο αυτή η Γερμανία απολαμβάνει τη φραστική διαπόμπευση όσων θεωρεί καθυποταγμένους. Πιστεύοντας, επιπλέον, με περισσή καλβινιστική υποκρισία, ότι με τις επιπλήξεις της τους καθιστά πιο υπεύθυνους. Αδυνατώντας, όμως, να δει το προφανές: ότι με τον τρόπο αυτό υποσκάπτει το στοιχειώδη αλληλοσεβασμό που προϋποθέτει η συμπόρευση από την οποία εξαρτάται η δική της ενδυνάμωση.
Η απάντηση της κυβερνητικής εκπροσώπου στις δηλώσεις Σόιμπλε, λακωνικά διατυπωμένη μέσα στα όρια της διπλωματικής δεοντολογίας, αρκέστηκε -πολύ σωστά- να τις αποδώσει «σε δικούς του εσωκομματικούς λόγους», αφήνοντας τα αυτονόητα στην κρίση κάθε σκεπτόμενου. Σε έναν πόλεμο που προβλέπεται να έχει διάρκεια, δεν ανοίγεις περισσότερα μέτωπα από όσα μπορείς να αντέξεις. Και μιλάμε εδώ για τις τύχες μιας χώρας και όχι απλώς για την τύχη ενός κυβερνητικού εγχειρήματος, όσο κι αν τα δύο αυτά είναι απολύτως αλληλένδετα στη δεδομένη ιστορική συγκυρία, η οποία, επίσης, προβλέπεται να διαρκέσει πολύ.
