
Της Μαρίας Κανελλοπούλου
Σε μία από τις ιστορίες του κ. Κόυνερ, ο Μπέρτολτ Μπρεχτ αφηγείται την εισβολή ενός πράκτορα στο σπίτι του κ. Δόλιου, σε μία περίοδο που κυριαρχεί κάποιο ολοκληρωτικό καθεστώς. Ο πράκτορας ζητά από τον κ. Δόλιο να του πραγματοποιεί δουλικά όλες του τις επιθυμίες. Ο κ. Δόλιος δεν απαντά, αλλά κάνει ό,τι του ζητήσει ο πράκτορας: τον ταΐζει, τον κουβαλά κλπ. Κάποια στιγμή, μετά από χρόνια από την ακινησία και την παχυσαρκία, ο πράκτορας πεθαίνει. Τότε, ο κ. Δόλιος αναφωνεί «όχι»!!! Κι αυτό είναι ένα πολιτικό σχέδιο.
Υπάρχουν πολιτικά σχέδια που απαιτούν υπομονή. Υπάρχουν πολιτικά σχέδια που απαιτούν ακαριαίες παρεμβάσεις και αποφάσεις. Υπάρχουν, τέλος, πολιτικά σχέδια που απαιτούν και τα δυο. Είχαμε πολιτικό σχέδιο; Απαντήσαμε ποτέ επί της ουσίας, για το τι θα κάνουμε, αν οι δανειστές – εκβιαστές απορρίψουν το δικό μας σχέδιο; Ερώτημα που έμπαινε επιτακτικά από φίλους και εχθρούς σε όλα τα στάδια της διεκδίκησης της διακυβέρνησης της χώρας. Απαντήθηκε ουσιαστικά και τεκμηριωμένα; Κατά τη γνώμη μου ποτέ. Αποτέλεσμα: το σχέδιο που πρόκειται να υλοποιήσει ο ΣΥΡΙΖΑ, εάν κερδίσει τις επερχόμενες εκλογές, είναι το δίχως άλλο προϊόν ωμού εκβιασμού. Ωστόσο, ακόμα κι όσοι καλόπιστα θεωρούν ότι δεν μπορούσε να γίνει τίποτα άλλο, και η συμφωνία ήταν ο μοναδικός δρόμος για να αποφευχθεί μια καταστροφή κολοσσιαίων διαστάσεων, πιστεύουν ότι είναι σχέδιο λιτότητας, που θα αφήσει καινούρια τραύματα στο ήδη πληγωμένο σώμα της κοινωνίας.
Ανάγκη νέου αριστερού σχεδίου
Η συμφωνία αλλοιώνει δραματικά τη φυσιογνωμία μας. Το αφήγημα ότι μπορούμε να δημιουργήσουμε ρωγμές στο ίδιο το πρόγραμμα και να αντιρροπίσουμε τις αρνητικές του συνέπειες, δεν ακούγεται πειστικό και αδυνατίζει μέρα με τη μέρα. Παράλληλα, κι αυτό είναι το επικίνδυνο, απουσιάζει εκκωφαντικά ένα συγκροτημένο σχέδιο απεμπλοκής από το μνημόνιο, απουσιάζει, δηλαδή, ένας νέος πολιτικός σχεδιασμός.
Το αίτημα για το νέο πολιτικό σχέδιο δεν μπορεί να μην έχει αφετηρία την ειλικρίνεια. Δεν μπορεί να μην ομολογηθεί με γενναιότητα η ήττα, δεν μπορεί να μην αναγνωρίσουμε λάθη και παραλείψεις. Δεν μπορεί να δείχνει ο ένας τον άλλο σαν το μοναδικό υπεύθυνο μιας μάχης, που χάθηκε. Δεν μπορεί στις νίκες να είμαστε όλοι μαζί, ενώ οι ήττες να μένουν ορφανές. Η ανεξέλεγκτη οργή, το ανάθεμα επί δικαίων και αδίκων, ο διαχωρισμός σε κατηγορίες «αποστάτες», «προσκυνημένοι», «προδότες», ο εκατέρωθεν καννιβαλισμός ομάδων, επιλογών, ιδεών και προσώπων και η «αριστερή» λάσπη σε «αριστερούς» ανεμιστήρες, δεν είναι εύφορη γη για να καρπίσει η νέα Αριστερά. Αντίθετα είναι χρήσιμο υλικό στα χέρια των πραγματικών μας αντιπάλων. Κάθε αριστερή ψυχή, κάθε αριστερός νους μπορεί να βλέπει τον ουρανό από άλλη σκοπιά – δεν παύει, όμως, να βλέπει τον ουρανό.
Έτσι θαρρώ, ένα πολιτικό σχέδιο μιας Αριστεράς διαλυμένης στα εξ ων συνετέθη, θα παραμείνει σχέδιο απλοϊκής εκφώνησης, που θα σώζει τα ιδεολογικά προσχήματα, αλλά δεν θα απαντά, κι αυτό είναι βέβαιο, στις ανάγκες της κοινωνίας. Η νέα συνύπαρξη εντός της Αριστεράς είναι η καινούρια προϋπόθεση της ύπαρξής μας και της δράσης μας. Όχι με ψέματα και μετονομασίες αυτή τη φορά. Όχι κρύβοντας τα προβλήματα κάτω από το χαλί, προκειμένου να διατηρηθούν ευκαιριακές εσωκομματικές ισορροπίες, που με την πρώτη δυσκολία τινάζονται στον αέρα. Όχι με κομματικούς πληβείους και πατρικίους, όχι με προνομιούχες νομενκλατούρες που αποφασίζουν και μέλη απλά εκτελεστικά όργανα.
Ίσως τότε, σ’ αυτή την «άλλη» Αριστερά, να βρεθεί χώρος και για εμάς, που δεν ανήκουμε σε «στρατούς», δεν ενθαρρύνουμε αντιπαλότητες, δεν είμαστε οπαδοί βεβαιοτήτων. Με λίγα λόγια είμαστε κάπως γραφικοί. Δεν έχουμε θυμό, δεν έχουμε οργή, δεν έχουμε έχθρα για το σύντροφό μας. Έχουμε μόνο λύπη κι έναν κόμπο στο λαιμό… Χωρίς φυσικά να σταματάμε να ελπίζουμε. «Πάρε τα δάχτυλά σου απ’ το λαιμό μου. Δεν έχω θυμό μέσα μου. Δεν έχω έχθρα για κανέναν. Όμως μέσα μου κοιμάται μια λύπη. Πρόσεχε μην την ξυπνάς. Η λύπη όταν την ξυπνάν γίνεται θάνατος. Πάρε τα χέρια σου». Άμλετ, μτφρ. Γ. Χειμωνάς
* Η Μ. Κανελλοπούλου ήταν βουλευτής Αχαΐας με τον ΣΥΡΙΖΑ.





