Σκίτσο του Βαγγέλη Χερουβείμ
Όλο το καλοκαίρι καλλιεργούσε προσδοκίες το κυβερνητικό επιτελείο για το πακέτο της ΔΕΘ, για το οποίο θα μιλούσαν τα μέτρα… Άνθρακας ο θησαυρός για τους πολλούς, εκτός από τη λεγόμενη μεσαία τάξη, όπως τη νοεί το πολιτικό σύστημα, που θα ωφεληθεί, από το 2026 κάποιοι και οι περισσότεροι το 2027. Τώρα το επιτελείο τρέχει να ποτίσει με λίγες ακόμα προσδοκίες τον κόσμο που ακόμα δεν έχει καταλάβει αν θα ωφεληθεί από το πακέτο, και κυρίως να μπολιάσει με μπόλικο κοινωνικό αυτοματισμό και ολίγον σταθερότητα, ώστε να καρποφορήσει ψήφους.
Κόψε κάτι
Ως τη «μεγαλύτερη φορολογική μεταρρύθμιση της Μεταπολίτευσης» ή την πιο «τολμηρή μεταρρύθμιση της κλίμακας εισοδήματος» χαρακτήρισε ο πρωθυπουργός, διόλου μετριοπαθώς, τα πακέτο μέτρων στη ΔΕΘ που ανακοίνωσε με καμάρι. Πρόκειται για ένα φορο-μαγείρεμα, που ευνοεί, κάπως, όσους έχουν υψηλά εισοδήματα ή όσους έχουν πολλά παιδιά, αλλά αμφίβολο είναι αν και αυτοί θα δουν την όποια ελάφρυνση ή θα απορροφηθεί αμέσως, όπως συνέβη με τις αυξήσεις του κατώτατου μισθού. Σε κάθε περίπτωση, το πακέτο σχεδιάστηκε στρατηγικά για να προσελκύσει εκλογικά προνομιακά για τη ΝΔ ακροατήρια και παράλληλα, έριξε ξανά στην πυρά τους δημόσιους υπαλλήλους, εκκινώντας νέες διαδικασίες κοινωνικού αυτοματισμού, λέγοντας ότι ή θα βοηθούσε μόνο αυτούς με την επαναφορά του 13ου μισθού ή όλους τους άλλους [«ο 13ος μισθός θα στοίχιζε 1,3 με 1,4 δισ. Αν κάποιος πιστεύει ότι το δημοσιονομικό πλεόνασμα πρέπει να πάει εκεί να το πει»]. Διόλου περιττό να πούμε ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι βιώνουν τον ορισμό της κοινωνικής αδικίας από το 2012, οπότε καταργήθηκε ο 13ος και 14ος μισθός (όπως και αντίστοιχα οι συντάξεις), ενώ διατηρήθηκαν οι μισθοί για τους ιδιωτικούς υπαλλήλους.
Στη ΔΕΘ, ο πρωθυπουργός άφησε πίσω του τους αγρότες, προνομιακό εκλογικό πεδίο για τη ΝΔ, αλλά δεν μπορούσε να κάνει τίποτα με το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ να του δένει τα χέρια. Άφησε πίσω και τους εργαζόμενους στον τουρισμό, διότι θα βρισκόταν μπροστά στα στοιχεία που ναι μεν καταγράφουν αύξηση εισπράξεων στον τομέα του τουρισμού (εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν τα 21,6 δισ. ευρώ) ενισχύοντας τα δημόσια έσοδα μέσα από τον ΦΠΑ και τις εισφορές (όπως ακριβώς χτίζονται τα υπερπλεονάσματα), αλλά οι εργαζόμενοι και οι μικροί επιχειρηματίες (χωρίς τους οποίους δεν υπάρχει τουρισμός) βιώνουν την απόλυτη εκμετάλλευση (80.000 κενές θέσεις εργασίας, εντατικοποίηση της δουλειάς με ατέλειωτα ωράρια, χωρίς ρεπό, χωρίς συλλογικές συμβάσεις, χωρίς προστασία από επιθεώρηση εργασίας). Άφησε πίσω του την υποαμειβόμενη ή/και υποδηλωμένη εργασία, άλλωστε αυτό το έκανε ήδη με τη θέσπιση του 13ωρου, όταν διάλεξε την πλευρά του εργοδότη, θέτοντας για μια ακόμα φορά τους εργαζόμενους ως υποτελείς. Δεν παρουσίασε κανένα σχέδιο για το παραγωγικό μοντέλο της χώρας, και φυσικά κανένα απολύτως σχέδιο για την αντιμετώπιση της ακρίβειας και της πληθωριστικής κρίσης.
Με τίποτα δεν χωνεύονται
Από την Αττική ξεκίνησαν οι περιοδείες… εμπέδωσης των μέτρων, για να πείσουν ότι αντιμετωπίζουν την ακρίβεια «με διαφορετικό τρόπο» (οι καινοτομίες μας μάραναν), όπως δήλωσε ο πρωθυπουργός. Από την Αττική, άλλωστε, αιμορραγεί η ΝΔ, ενώ σάρωσε στις εκλογές του 2023. Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις η διαφορά μεταξύ των ποσοστών της ΝΔ στα βόρεια και τα δυτικά προάστια πλέον αγγίζει τις 15 μονάδες. Σύμφωνα με έρευνα της MRB για το Επαγγελματικό Επιμελητήριο Αθηνών, οι κάτοικοι της Αττικής κρίνουν αρνητικά τα μέτρα σε ποσοστό 59,8%, ενώ μόλις το 28,7% τα κρίνει θετικά. Μόλις το 12% των πολιτών του νομού Αττικής θεωρεί ότι τα μέτρα αντιμετωπίζουν τα σημερινά προβλήματα της καθημερινότητας, την ίδια στιγμή που το 66% των ερωτώμενων δήλωσε ότι το εισόδημά του αρκεί για τις 3 από τις 4 εβδομάδες του μήνα. Το 72,9% των κατοίκων είναι υπέρ της μείωσης του ΦΠΑ στα τρόφιμα, μέτρο που αντιστέκεται σθεναρά η κυβέρνηση. Ίδια αντιμετώπιση είχαν τα μέτρα της ΔΕΘ και σε δύο ακόμα δημοσκοπήσεις, της Opinion Poll και της Interview. Σύμφωνα με την Opinion Poll, το 41% θεωρεί ότι δεν θα βελτιώσει τα οικονομικά του μέσου νοικοκυριού το πακέτο της ΔΕΘ και το 19,2% ότι μάλλον δεν θα βελτιώσει, που σημαίνει ότι 6 στους 10 βλέπουν αρνητικά τα μέτρα. Ομοίως, το 63,8% εκτιμά ότι δεν θα δει καμία βελτίωση στα οικονομικά του από τις εξαγγελίες και το 44,5% δηλώνει καθόλου ικανοποιημένο από τα μέτρα. Στην Interview το 77% απαντά πως δεν είναι λίγο έως καθόλου ικανοποιημένο από τα μέτρα και το 58% θεωρεί ότι δεν θα ωφεληθεί προσωπικά από αυτά.
Σε όλες τις δημοσκοπήσεις, η ακρίβεια είναι το κυρίαρχο πρόβλημα των πολιτών, το οποίο δεν φαίνεται σε καμία περίπτωση να αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις από την κυβέρνηση. Στην Opinion Poll, η ακρίβεια καταγράφεται ως το πιο σοβαρό πρόβλημα της χώρας (56,6%) και ακολουθεί η οικονομία με 30%. Στην Interview οι πολίτες απάντησαν πως στην καθημερινότητά τους δυσκολεύονται με τις αγορές του σούπερ μάρκετ (37%), τους λογαριασμούς ενέργειας (31%), μια έκτακτη δαπάνη (13%), το ενοίκιο (12%). Η ακρίβεια είναι αυτή που τους ξεζουμίζει. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, οι ανατιμήσεις σε βασικά προϊόντα και υπηρεσίες συνεχίζουν να ασκούν έντονη πίεση στα νοικοκυριά, ενώ οι περιορισμένες μειώσεις σε προϊόντα (ζυμαρικά, λάδι, λαχανικά) δεν επαρκούν από τη μια να αντισταθμίσουν τις γενικές αυξήσεις ούτε φτάνουν εγκαίρως στο ράφι, από την άλλη.
Σταθερότητα ή χάος
Η Νέα Δημοκρατία, ως μάστερ της διαστρέβλωσης της πραγματικότητας, προσπαθεί να πείσει πως οι στοχευμένες και περιορισμένες μειώσεις άμεσων φόρων και οι αντίστοιχες αυξήσεις μισθών αντιμετωπίζουν το πρόβλημα. Αλλά αυτό το αφήγημα, διότι περί παραμυθιού πρόκειται, έχει κοντά ποδάρια. Προετοιμάζει έτσι το παράθυρο διεξόδου των συμμαχιών, αφού δημοσκοπικά το σενάριο της αυτοδυναμίας έχει καεί, προσπαθώντας να ρίξει γέφυρες προς το πάντοτε εν τέλει πρόθυμο ΠΑΣΟΚ, λέγοντας από τη Θεσσαλονίκη πως υπάρχουν τέσσερα σημεία (Εθνικό Απολυτήριο, ολοκλήρωση του νέου ΕΣΥ, οι σύγχρονες Πολεοδομίες και το πλήρες Κτηματολόγιο και ο Εθνικός Ενεργειακός Χάρτης) που «απαιτούν ευρύτερες συναινέσεις», καλώντας την αντιπολίτευση σε «κάποιου είδους συγκλίσεις». Ομοίως αναφέρθηκε ονομαστικά στον κ. Ανδρουλάκη για τις τρεις ανεξάρτητες αρχές που δεν έχουν στελεχωθεί, υπογραμμίζοντας ότι «κάνω κινήσεις καλής θέλησης, αλλά προφανώς δεν αρκεί ένας, θα πρέπει να υπάρχει και μια ανταπόκριση». Ανοίγει, παράλληλα και μια έξοδο κινδύνου –για παν ενδεχόμενο– αυτό της σταθερότητας ή χάος, δείχνοντας από τη μια τα αδιέξοδα του Μακρόν (η κυβέρνηση θα έχει να αντιμετωπίσει την 1η Οκτώβρη πανελλαδική απεργία της ΓΣΕΕ για το 13ωρο) , αλλά και από την άλλη κρούοντας το καμπανάκι του κινδύνου για το που μπορεί να οδηγήσει η οργή. Την οποία, όσο και να μην σχολιάζει, είδε με τις μεγαλειώδεις συγκεντρώσεις για τα Τέμπη, που οργανώθηκαν μόλις σε δύο μέρες και πραγματοποιήθηκαν σε όλη την Ελλάδα την ώρα της ομιλίας του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ. Τη Δευτέρα δε, ξεκινά η Εξεταστική Επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, όπου αναμένεται και εκεί να εξαντληθεί κάθε δυνατότητα συγκάλυψης, όταν λέγεται ότι μέσα στον Σεπτέμβρη θα κατατεθεί και νέα δικογραφία από την ευρωπαϊκή εισαγγελία.
Η κυβέρνηση μπαίνει στο φθινόπωρο στα τυφλά. Το τι έκανε ανυπομονεί να το δει από τις δημοσκοπήσεις, για να προβεί ξανά σε μικρές διορθωτικές κινήσεις. Βέβαια, κινείται σε εξαρχής λάθος κατεύθυνση. Το ότι παίζει μπάλα χωρίς αντιπαλο, την έχει διασώσει έξι χρόνια τώρα. Το πολιτικό σύστημα όμως δεν μπορεί να συνεχίσει έτσι, χωρίς δεύτερο πόλο. Ήδη τα ερωτήματα τίθενται. Η πρόεδρος του Συλλόγου Πληγέντων Δυστυχήματος «Τέμπη 2023», Μαρία Καρυστιανού, τέθηκε ως επιλογή προέδρου ενός κόμματος και έλαβε 25%, εκεί που ο Αλ. Τσίπρας έλαβε 13% και ο Α. Σαμαράς 9%. Η ίδια έχει δηλώσει σε όλους τους τόνους ότι δεν πολιτεύεται, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν θα υποδείκνυε μια διέξοδο, αν χρειαστεί. Διαμορφώνεται ένα αντικυβερνητικό ρεύμα, που ακόμα δεν έχει εκτιμηθεί ως έπρεπε. Και τα υπάρχοντα πολιτικά πρόσωπα δεν φαίνεται να μπορούν να το δεξιωθούν. Αυτό όμως πορεύεται. Προς τα που θα φανεί. Η κυβέρνηση έχει έτοιμο το δίλημμα: σταθερότητα ή χάος.
Στην απέξω
* Στη φυλακή βρίσκονται εδώ και ένα μήνα δύο νέοι που συμμετείχαν εθελοντικά στην κατάσβεση πυρκαγιάς στο Γηροκομείο της Πάτρας, όσο και αν η Πυροσβεστική με δύο εκθέσεις της αποκλείει τον εμπρησμό, και χωρίς κανένα στοιχείο. Αίτημα αποφυλάκισης κατέθεσαν την Πέμπτη οι δικηγόροι του 25χρονου και του 21χρονου, μαζί με 8.700 υπογραφές που στηρίζουν τα παιδιά. Δύο αντίστοιχες υποθέσεις έρχονται πρόχειρα στο μυαλό, ο λεγόμενος Ινδιάνος που προφυλακίστηκε το 2021 για τα γεγονότα στη Νέα Σμύρνη ενώ δεν βρισκόταν καν στο σημείο και ο φοιτητής με τα πράσινα παπούτσια που προφυλακίστηκε για επεισόδια στη Θεσσαλονίκη το 2007 επειδή φορούσε ένα ζευγάρι πράσινα παπούτσια. Και τα δύο άφησαν έκθετο το σύστημα απονομής της Δικαιοσύνης.
* Οι εργαζόμενοι και οι εργαζόμενες στο Κόκκινο και στην Αυγή παραμένουν σε κινητοποιήσεις, καθώς ο εργοδότης και ιδιοκτήτης των μέσων, ο ΣΥΡΙΖΑ χρωστά δεδουλευμένα τριών μηνών και δεν τηρείται συστηματικά καμία δέσμευση. Σε απεργία κατέβηκαν την Πέμπτη, ενώ η Ευγενία Χατζηγεωργίου απηύθυνε σχετικό ερώτημα στον πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ, Σ. Φάμελλο, κατά τη συνέντευξη τύπου της ΔΕΘ, στο οποίο ο πρόεδρος παραδέχτηκε ότι τα κομματικά ΜΜΕ δεν είναι βιώσιμα.
* Ότι θα προχωρήσει στην αναγνώριση του κράτους της Παλαιστίνης δήλωσε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ, προσθέτοντας ότι «το ερώτημα είναι το πότε και το πώς θα γίνει (σ.σ. ποιος θα απαντήσει αν όχι η κυβέρνηση;), καθώς αυτό θα εξαρτηθεί από το πότε κρίνουμε ότι είναι η πιο σωστή στιγμή (σ.σ. χαιρέτα μου τον πλάτανο) ώστε να δώσουμε με τον τρόπο μας (!) περαιτέρω ώθηση στην τελική λύση, τη λύση των δύο κρατών». Εν τω μεταξύ, ο κόσμος έχει πάρει την κατάσταση στα χέρια του. Επιβάλλει κυρώσεις στο κράτος του Ισραήλ μέσω του τουρισμού και ετοιμάζεται την Κυριακή ή τη Δευτέρα να αποχαιρετίσει το πλοίο της ελληνικής αποστολής Οξυγόνο που θα ενταχθεί στον διεθνή στόλο Global Sumud Flotilla, για να σπάσει τον αποκλεισμό της Γάζας. Όλα τα μάτια στον στόλο, όλα τα μάτια στη Γάζα. Λευτεριά στην Παλαιστίνη.
