Ανάμεσα σε «συμπληγάδες» βρέθηκαν χιλιάδες εργαζόμενοι του ιδιωτικού τομέα από τη Δευτέρα 29 Ιουνίου και μετά, τόσο εξαιτίας των πραγματικών προβλημάτων τα οποία παρουσιάστηκαν στην αγορά εργασίας εξαιτίας του κλεισίματος των τραπεζών και της επιβολής πλαφόν στις αναλήψεις (τους περιορισμούς στις κινήσεις κεφαλαίων) όσο, όμως, και λόγω της τρομοκρατίας που επιχειρήθηκε από μια μερίδα εργοδοτών, οι οποίοι άσκησαν ωμές πιέσεις και εκβιασμούς προς τους απασχολουμένούς τους για να ψηφίσουν «ναι» στο δημοψήφισμα.
Τα περιστατικά τα οποία ήρθαν στη δημοσιότητα τις αμέσως προηγούμενες ημέρες επιβεβαιώνουν πλήρως το χαρακτηρισμό της «εργασιακής ζούγκλας» για την ελληνική αγορά εργασίας, με βάση και τα δεδομένα που διαμορφώθηκαν την τελευταία πενταετία ελέω των εξοντωτικών μνημονίων για την πλειονότητα του εργατικού δυναμικού της χώρας. Κυρίως μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, και σε μικρότερο βαθμό μετά από επίσημες καταγγελίες σύμφωνα με τους αρμοδίους, κατεγράφησαν φαινόμενα μη καταβολής δεδουλευμένων, επιβολής υποχρεωτικών αδειών (τόσο κανονικών όσο και άνευ αποδοχών), προσωρινά κλεισίματα επιχειρήσεων και καταστημάτων, ακόμη και προφορικές απειλές από ιδιοκτήτες, μεγαλοστελέχη και προϊσταμένους εταιριών κατά του προσωπικού τους ζητώντας ξεκάθαρα να ψηφίσουν «ναι» στο δημοψήφισμα.
Στάση πληρωμών και υποχρεωτικές άδειες
Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι σε ένα σημαντικό αριθμό επιχειρήσεων οι μισθοί του Ιουνίου δεν καταβλήθηκαν. Ανάμεσα στις εταιρίες που δεν πλήρωσαν τα δεδουλευμένα του αμέσως προηγούμενου μήνα στο προσωπικό τους υπάρχουν και επιχειρήσεις από το χώρο του Τύπο και των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης. Οι περισσότεροι από τους εργοδότες από αυτούς που δεν κατέλαβαν τους μισθούς στους εργαζομένους τους επικαλέστηκαν τα προβλήματα που παρουσιάστηκαν στις συναλλαγές και στην μη αποδοχή των επιταγών από την πλευρά των προμηθευτών τους.
Εκτεταμένο ήταν το φαινόμενο της υποχρεωτικής χορήγησης αδειών. Σε αρκετές περιπτώσεις, εργοδότες επέβαλαν «ετσιθελικά», και παρά το γεγονός ότι δεν προβλέπεται από το νόμο, σε ένα τμήμα -ή ακόμη και στο σύνολο- του προσωπικού τους να προχωρήσει στη λήψη εβδομαδιαίας ή δεκαπενθήμερης άδειας είτε με, είτε άνευ αποδοχών, επειδή όπως υποστήριξαν από τη Δευτέρα είχαν σχεδόν μηδενική δραστηριότητα. Για τον ίδιο λόγο, σε αρκετά εργοτάξια καθώς και σε ορισμένες εμπορικές επιχειρήσεις υπήρξε «παύση εργασιών».
Ενδεικτικά αναφέρεται η καταγγελία του Συνδικάτου Εργατοϋπαλλήλων Τηλεπικοινωνιών – Πληροφορικής (ΣΕΤΗΠ) Αττικής, βάσει της οποίας εργαζόμενοι σε επιχειρήσεις με τηλεφωνικά κέντρα πήραν υποχρεωτικές άδειες. Το φαινόμενο αυτό καταγράφηκε ιδιαίτερα στα τμήματα πωλήσεων και ληξιπρόθεσμων οφειλών, τραβώντας την κανονική άδεια, είτε άδειες άνευ αποδοχών».
Οι περισσότεροι από τους εργοδότες ή τις ιδιοκτησίες επιχειρήσεων στις οποίες κατεγράφησαν, είτε επίσημα είτε μέσω ανεπίσημων καταγγελιών, αυτά τα φαινόμενα, υποστήριξαν ότι η κατάσταση δεν θα ομαλοποιηθεί ούτε την επόμενη εβδομάδα, εάν δεν ανοίξουν οι τράπεζες ξανά και δεν αρθεί άμεσα ο περιορισμός στις κινήσεις κεφαλαίων. Σε αρκετές περιπτώσεις τα προβλήματα ήταν πραγματικά, όπως επισημαίνουν οι αρμόδιοι και υπήρξε προσπάθεια συνεννόησης ανάμεσα στους επιχειρηματίες και το προσωπικό τους για εξεύρεση από κοινού λύσεων. Σε άλλες πάλι, όμως, με βάση καταγγελίες που έφτασαν προς τις αρμόδιες αρχές, κυρίως προφορικά ή με αναφορές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, φαίνεται να υπήρξε και πολιτική σκοπιμότητα με στόχο οι εργαζόμενοι να ψηφίσουν «ναι» στο δημοψήφισμα.
Τι συμβουλεύει το ΣΕΠΕ
«Κάποιοι εργοδότες, προφορικά, προχώρησαν σε απειλές σε βάρος εργαζομένων τους, ότι δεν θα πληρωθούν τους μισθούς τους για παράδειγμα. Πρέπει να σας πω ότι οι περισσότερες καταγγελίες έγιναν είτε σε εμένα προσωπικά, είτε μέσα από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δηλαδή δεν υπήρξε μεγάλος αριθμός επίσημων καταγγελιών στις αρμόδιες υπηρεσίες του ΣΕΠΕ. Από τα όσα καταγράψαμε, διαπιστώσαμε ότι είχαμε λίγα κλεισίματα επιχειρήσεων, δεν είχαμε λοκ – άουτ όπως αναφέρθηκε από ορισμένους δημοσίως και το υπουργείο Εργασίας μαζί με το ΣΕΠΕ παρενέβησαν σε πολλές περιπτώσεις που υπήρχαν καταγγελίες για παραβιάσεις εργασιακών δικαιωμάτων» ανέφερε στην «Εποχή» ο Ειδικός Γραμματέας του Σώματος Επθεώρησης Εργασίας Απόστολος Καψάλης.
Σύμφωνα με τον κ. Καψάλη, τα προβλήματα τα οποία αντιμετώπισε από την Δευτέρα και μετά ένας σημαντικός αριθμός εργαζομένων οφείλονται σε δύο λόγους: πρώτον, σε πραγματικά προβλήματα τα οποία αντιμετώπισαν πολλές επιχειρήσεις (όπως τη μη αποδοχή επιταγών από προμηθευτές και τη δυσκολία που προκλήθηκε με το πλαφόν στις αναλήψεις) και τα οποία αρκετοί επιχειρηματίες σε συνεννόηση με το προσωπικό τους επιχείρησαν να βρουν από κοινού λύσεις, και, δεύτερον, σε μια μερίδα εργοδοτών οι οποίοι για τους δικούς τους λόγους πίεσαν τους εργαζομένους τους να ψηφίσουν «ναι» στο δημοψήφισμα.
«Σε σχέση με ένα πρόβλημα το οποίο διαπιστώσαμε σε αρκετές περιπτώσεις, οι εργαζόμενοι πρέπει να γνωρίζουν ότι κανένας εργοδότης δεν μπορεί να τους επιβάλει να πάρουν άδεια είτε με αποδοχές (κανονική), είτε άνευ αποδοχών», πρόσθεσε ο Ειδικός Γραμματέας του ΣΕΠΕ τονίζοντας ότι «το ΣΕΠΕ παραμένει στο πλευρό του κόσμου της εργασίας αλλά και των εργοδοτών οι οποίοι μέσω της νόμιμης οδού, και με συνεννόηση τόσο με το προσωπικό τους, όσο και μετά, επιχειρούν να βρουν λύσεις».
Νάσος Χατζητσάκος
