ΕΚΛΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΓΕΡΜΑΝΙΑ
Η ώρα του ντιμπέιτ
Η Ανγκέλα Μέρκελ δέχτηκε να μονομαχήσει τελικά με τον Μάρτιν Σουλτς στο τηλεοπτικό στούντιο, αλλά με όρους «ηγεμόνα»
Του Δημήτρη Σμυρναίου
Έτσι κι αλλιώς αυτοί που κυβερνούν δεν «πετούν και τη σκούφια τους» για τα τηλεοπτικά ντιμπέιτ, πριν τις εκλογές. Ειδικά όταν βρίσκονται πάνω από 15 μονάδες μπροστά σε όλες τις δημοσκοπήσεις, όπως συμβαίνει στην περίπτωση της Ανγκέλα Μέρκελ. Η γερμανίδα καγκελάριος προσπάθησε να αποφύγει, λοιπόν, αυτή την αντιπαράθεση αρνούμενη τους όρους που πρότειναν τα τέσσερα συμμετέχοντα κανάλια για μια πιο «αυθόρμητη» και χαλαρή συζήτηση. Επέμεινε στα παλιότερα και πιο συντηρητικά μοντέλα. Αλλά προς έκπληξή της οι δημοσιογράφοι των δύο δημόσιων και δύο ιδιωτικών σταθμών έκαναν δεκτό το αίτημα της. Έτσι, λοιπόν, σήμερα το βράδυ 3 Σεπτεμβρίου, ακριβώς τρεις εβδομάδες πριν από την ημέρα των εθνικών εκλογών, οι δύο βασικοί αντίπαλοι θα διασταυρώσουν τα ξίφη τους για περίπου 90 λεπτά, έχοντας απέναντί τους τέσσερις δημοσιογράφους και ένα κοινό που υπολογίζεται ότι θα ξεπεράσει τα 15 εκατομμύρια.
Άνοστος προεκλογικός αγώνας
Αλλά επειδή το πλαίσιο είναι αυστηρά προκαθορισμένο, κανείς δεν περιμένει ότι αυτή η μάχη θα μπορέσει να προκαλέσει τη μεγάλη ανατροπή. Άλλωστε και στο παρελθόν η κυρία Μέρκελ δεν είχε ποτέ κερδίσει τις εντυπώσεις σε τέτοιες «κόντρες», κέρδισε όμως τρεις διαδοχικές φορές τις εκλογές. Ο σοσιαλδημοκράτης υποψήφιος Μάρτιν Σουλτς μάταια προσπαθεί να ανεβάσει λίγο την ένταση της αντιπαράθεσης, επιχειρώντας να βάλει κάποια καινούρια θέματα στην ατζέντα. Στο στρατόπεδό του επιμένουν ότι οι συγκεντρώσεις του SPD «έχουν κόσμο» αλλά και ένα αισιόδοξο κλίμα, το οποίο μέχρι στιγμής έχει αποτυπωθεί σε καμιά σφυγμομέτρηση των διαθέσεων των γερμανών ψηφοφόρων.
Η Ανγκέλα Μέρκελ προσπαθεί να κρατήσει χαμηλά τους τόνους, να μην φοβίσει παραδοσιακούς ψηφοφόρους, να τους «υπνωτίσει» όπως έγραψε ο Γιάκομπ Αουγκστάιν εκδότης της εβδομαδιαίας εφημερίδας «der Freitag». Η συνταγή αυτή δείχνει να έχει επιτυχία, αλλά από τη μια κάνει αυτό τον προεκλογικό αγώνα να φαντάζει αρκετά άνοστος. Και, από την άλλη, δεν μοιάζει ικανή να οδηγήσει σε επιστροφή συντηρητικών ψηφοφόρων από τα δίχτυα της ξενοφοβικής και εθνικολαϊκιστικής «Εναλλακτικής για τη Γερμανία» (AfD). Είναι, λοιπόν, ένα ερώτημα αν οι Χριστιανοδημοκράτες θα μπορέσουν να ξεπεράσουν το κατώφλι του 40% και να ηγηθούν με αρκετή αυτοπεποίθηση της επόμενης κυβέρνησης συνασπισμού, όποιοι και αν είναι οι συνεργάτες τους.
Συντηρητική στροφή
Με βάση πάντως τα σημερινά δεδομένα είναι ξεκάθαρη μια συντηρητική στροφή της κοινωνίας με την «Εναλλακτική για τη Γερμανία» να κινείται στο 10% και τους (νέο)Φιλελεύθερους του FDP να επιστρέφουν, όπως όλα δείχνουν στη βουλή.
Αυτή η συντηρητική στροφή δεν μπορεί παρά να επηρεάσει τις εξελίξεις των επόμενων ετών σε ότι αφορά θέματα, όπως ο ρόλος της Γερμανίας στην Ευρωζώνη, η συζήτηση για την Ευρώπη των δύο ταχυτήτων, αλλά και εσωτερικά ζητήματα, όπως η κατάσταση στο χώρο της αγοράς εργασίας, όπου γίνεται λόγος για την ανάγκη ριζικών μεταρρυθμίσεων το επόμενο διάστημα και η περαιτέρω στρατιωτικοποίηση μιας χώρας που κουβαλά ένα τεράστιο βάρος ιστορικών ευθυνών.
Το ντιμπέιτ των μικρών
Για πολλούς πάντως περισσότερο ενδιαφέρον είχε το ντιμπέιτ των μικρών, που έγινε την περασμένη Παρασκευή και όπου σε μεγάλο βαθμό κυριάρχησε το ζήτημα της πολιτικής ασύλου. Πράσινοι, Η Αριστερά, το FDP και η AfD διασταύρωσαν τα ξίφη τους και εκεί φάνηκαν και οι τεράστιες ιδεολογικές διαφορές, που μάταια θα αναζητούν κάποιοι και στο σημερινό ντιμπέιτ των δύο -ας μην το ξεχνάμε- συγκυβερνώντων Χριστιανοδημοκρατών και Σοσιαλδημοκρατών.
Και ενώ Πράσινοι και Αριστερά μίλησαν για την ανάγκη να παραμείνουν ανοικτά τα σύνορα και να σταματήσουν οι απελάσεις σε χώρες όπως το Αφγανιστάν, οι εκπρόσωποι της Κεντροδεξιάς και Άκρας Δεξιάς ουσιαστικά ζήτησαν να υψώσει νέα τείχη η Γερμανία προχωρώντας σε μια πολιτική αρνητικών δεικτών μετανάστευσης. Μια πρόταση που φαίνεται να τυγχάνει αποδοχής από την πλειοψηφία της χώρας, αφού κατευνάζει τα συναισθήματα του φόβου και της ανασφάλειας σε μια χώρα που κατορθώνει να κρύβει τα δικά της εσωτερικά προβλήματα, επειδή ακριβώς δεν είναι τόσο έντονα όσο εκείνα των γειτόνων της.
Ουσιαστικά αυτό είναι το μόνο, που έχει αλλάξει τα τέσσερα τελευταία χρόνια. Η κοινωνία μοιάζει να έχει γίνει ακόμα πιο φοβική, πιο συντηρητική και αυτό δεν είναι άσχετο και με την πολιτική της Ανγκέλα Μέρκελ και του δεξιού χεριού της του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Η εμμονή στην πολιτική της λιτότητας, η έλλειψη ενός πραγματικού σχεδίου για το μέλλον της Ευρώπης, η διατήρηση της πολιτικής της ηγεμονίας βασισμένη απλά στην προσωπική της εικόνα και σε απλοϊκά στοιχεία του χαρακτήρα της, αφήνουν πολλά ερωτηματικά τόσο για την επόμενη μέρα των εκλογών όσο και για την «Μετά-Μέρκελ» εποχή που αναπόφευκτα θα ξημερώσει κάποτε. Προς το παρόν, όλοι ετοιμάζονται για την επόμενη τετραετία της «μητερούλας» και μόνο ορισμένοι «γραφικοί» αναρωτιούνται αν τελικά τα μεγάλα ζητήματα, που αποφεύγει να δει κατάματα η πολιτική «ελίτ» στη Γερμανία θα μπουν ποτέ στην ημερήσια διάταξη της πολιτικής ζωής. Κάτι που δεν πρόκειται να συμβεί πάντως στη σημερινή «τηλεμαχία».
