Η 28η Απρίλη ορίστηκε από τη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας ως παγκόσμια ημέρα μνήμης των θυμάτων από εργατικά ατυχήματα και επαγγελματικές ασθένειες και φέτος έχει ως θέμα το «Δημιουργούμε όλοι μαζί κουλτούρα πρόληψης για την ΥΑΕ». Η ημέρα αυτή βρήκε φέτος στην κυβέρνηση τον ΣΥΡΙΖΑ και όλοι μας είναι επόμενο να περιμένουμε ένα πραγματικό ενδιαφέρον αντί της υποκριτικής στάσης των προηγούμενων κυβερνήσεων.
Η ΥΑΕ των εργαζομένων όπως και όσων κατοικούν στα όρια μιας επαγγελματικής δραστηριότητας δεν μπορεί να είναι υπόθεση μόνο του επιχειρηματία, αλλά πρέπει να είναι υπόθεση και της ίδιας της κοινωνίας και της κυβέρνησής της. Το σημερινό θεσμικό πλαίσιο έχει ως κεντρικής σημασίας το οικονομικό συμφέρον του εργοδότη να διατηρεί ασφαλείς και υγιείς χώρους εργασίας κάτι όμως που δεν αποδεικνύεται στην πράξη, μια και η απουσία γνώσης και ενδιαφέροντος από τους εργαζόμενους –ιδιαίτερα σε συνθήκες υψηλής ανεργίας–, ο εργοδοτισμός της πλειοψηφίας στα συνδικάτα και η αναιμική παρέμβαση των ελεγκτικών μηχανισμών οδηγούν τον κάθε εργοδότη να μην ενδιαφέρεται για την ουσιαστική κάλυψη των υποχρεώσεών του. Αναγκαία, λοιπόν, μια αναθεώρηση του θεσμικού πλαισίου που βέβαια θα προέλθει ως έργο μιας επιτροπής που θα πρέπει να συγκροτηθεί στο πλαίσιο του υπουργείου Εργασίας και που θα πρέπει να λάβει σοβαρά υπόψη του τις προτάσεις των αρμόδιων φορέων, όπως του ΕΛΙΝΥΑΕ και των συλλογικών φορέων των Γιατρών Εργασίας και των Τεχνικών ασφάλειας.
Ασφαλιστική κάλυψη του επαγγελματικού κινδύνου
Ώριμο αίτημα όλων η καθιέρωση του θεσμού αυτού που υπάρχει στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης και μπορεί να ελαφρύνει οικονομικά τα ασφαλιστικά ταμεία των εργαζομένων. Σήμερα το κάθε εργατικό ατύχημα και η κάθε επαγγελματική ασθένεια καλύπτεται από τις ασφαλιστικές εισφορές των εργαζομένων και τη γενικότερη φορολογία, αντί να καλύπτεται από ένα ταμείο στο οποίο θα εισφέρουν μόνο οι εργοδότες και αυτοί ανάλογα με την επικινδυνότητα των εργασιακών τους χώρων. Η περίθαλψη, η θεραπεία, η έρευνα, η πρόωρη συνταξιοδότηση για τα εργατικά ατυχήματα και τις επαγγελματικές ασθένειες αποτελούν τεράστιο βάρος για τα ταμεία των εργαζομένων που υπολογίζεται στο ύψος των 6,5 δισ. ευρώ και που δεν το σηκώνουν τα αντίστοιχα ταμεία στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες.
Η ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ μπροστά στα συμφέροντα κερδοφορίας των επιχειρηματιών θυσίαζαν την ΥΑΕ των εργαζομένων, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ καλείται να την θέσει σε υψηλή προτεραιότητα προχωρώντας, μεταξύ των άλλων, και στην καθιέρωση της ασφαλιστικής κάλυψης του επαγγελματικού κινδύνου. Για να μην είναι μεγάλο το κόστος για τους επιχειρηματίες, θα μπορούσε να καλύψει το ίδιο το κράτος μέσα από τις αποκεντρωμένες υπηρεσίες του τις ανάγκες γιατρού εργασίας και τεχνικού ασφάλειας δωρεάν. Άλλωστε, η παρουσία τους στους χώρους εργασίας σήμερα είναι κατά κανόνα τυπική αφού έφτασε ο τεχνικός ασφάλειας να πληρώνεται με 30 ευρώ το χρόνο και οι ανάγκες γιατρού εργασίας να καλύπτονται από οποιαδήποτε ειδικότητα.
Η ενεργοποίηση του εργαζόμενου
Βασική παράμετρος για τη δημιουργία υγιών και ασφαλών χώρων εργασίας η ενεργοποίηση του ίδιου του εργαζόμενου. Τεράστιας σημασίας θέμα που απαιτεί μέτρα σε πολλά επίπεδα, όπως στο εκπαιδευτικό σύστημα, στην ενημέρωση όλων μέσα από υποχρεωτική συμμετοχή σε σεμινάρια, τον εμπλουτισμό των προγραμμάτων των ΜΜΕ με θέματα ΥΑΕ και κυρίως με την αλλαγή των συσχετισμών μέσα στα συνδικάτα. Οι σημερινές πλειοψηφίες (ΠΑΣΚΕ/ΔΑΚΕ) των συνδικαλιστικών παρατάξεων έχουν μεγάλες ευθύνες γιατί έγιναν προέκταση του εργοδότη τους και συγκαλύπτουν τις ελλείψεις σε θέματα ΥΑΕ φτάνοντας ακόμα και να κρύβουν εργατικά ατυχήματα. Το ταξικό συνδικαλιστικό κίνημα (ΠΑΜΕ/ΜΕΤΑ) πρέπει να βρει τρόπο κοινής παρέμβασης σε αυτό το τόσο σημαντικό ζήτημα για τους εργαζόμενους.
Ανδρέας Αβραμίδης,
μέλος της ΕΥΑΕ ΔΠΑΝ ΔΕΗ
