Η Θεσσαλονίκη έχει πολλές πλευρές, σύνθετες και αντιφατικές. Πόλη πολυπολιτισμική, με Έλληνες, Εβραίους και Τούρκους, αλλά και άλλες εθνότητες να συμβιώνουν αρμονικά για πολλές δεκαετίες, πόλη της προσφυγιάς και των δημοκρατικών αγώνων. Στα λίγο πάνω από 100 χρόνια από την ένωση με το ελληνικό κράτος, τα χαρακτηριστικά της συνεχώς άλλαζαν. Οι πρόσφυγες της μικρασιατικής καταστροφής, και οι ξεριζωμένοι Πόντιοι, άλλαξαν την εικόνα της πόλης. Οι εργατικοί αγώνες, με τον ματωμένο Μάη του ‘36, τρόμαξαν την αστική τάξη, αναγκάζοντάς την να δείξει το πιο σκληρό της πρόσωπο. Η εξόντωση των 50.000 ελλήνων Εβραίων στα στρατόπεδα θανάτου, είναι μια κρυφή πληγή στη συλλογική συνείδηση της πόλης, που πρόσφατα αναδείχτηκε και τιμήθηκε.
Παρακρατικός πόλος
Αν και είναι σε προνομιακή θέση γεωπολιτικά, ως νοτιοανατολική πύλη της Ευρώπης και φυσική έξοδος των Βαλκανίων στη θάλασσα, αντιμετωπίστηκε με φόβο και καχυποψία από τις συντηρητικές κυβερνήσεις. Έτσι, αντί να γίνει ένας οικονομικός και πολιτιστικός πόλος στην ευρύτερη περιοχή, έγινε η πόλη του παρακράτους και της τρομοκρατίας στην μετεμφυλιακή περίοδο. Με την Καρφίτσα, και την Ασφάλεια να συνεργάζεται με λούμπεν ακροδεξιά στοιχεία, με κορύφωση τη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη το 1963.
Και άλλες δολοφονίες ακολούθησαν την περίοδο της δικτατορίας: του Τσαρουχά, βουλευτή της ΕΔΑ, και του Γιάννη Χαλκίδη του οποίου τη μνήμη τιμήσαμε με την ονοματοδοσία της προέκτασης Κωνσταντινουπόλεως. Οι πιο φανατικοί ασφαλίτες ήταν στη Θεσσαλονίκη και εφάρμοζαν σκληρά βασανιστήρια στα μέλη των αντιχουντικών οργανώσεων.
Μια ανάσα για λίγα χρόνια στη μεταπολίτευση, και δυστυχώς αμέσως μετά, η πόλη για 30 χρόνια παραδόθηκε σε δεξιούς δημάρχους, γύρισε τη πλάτη στην πρόοδο και τη δημοκρατία. Το τρίδυμο μιας φτηνής εθνικοφροσύνης, υποκριτικής θρησκοληψίας και διαφθοράς κυριάρχησε για πολλά χρόνια, ως το 2010, μετατρέποντας τη Θεσσαλονίκη σε μια κλειστή, φοβική πόλη.
Οι ευθύνες τριάντα χρόνων συντήρησης
Και μέχρι σήμερα οι υπόδικοι Ψωμιάδης και Παπαγεωργόπουλος έχουν ακόμα το θράσος να επεμβαίνουν, με τον Ζορό να παροτρύνει σε βία την ώρα της φασιστικής επίθεσης στον Μπουτάρη και τον αποφυλακισθέντα φτερωτό γιατρό, τον προστάτη των κλεφτών, να συνομιλεί με τη δεξιά παράταξη για το μέλλον της πόλης.
Φοβούμενος μην χάσει τους ακροδεξιούς ψηφοφό��ους του, ο κ. Μητσοτάκης επιδεικνύει απαράδεκτη ανοχή σε χρυσαυγίτες και ακροδεξιούς, που έδωσαν τον τόνο στα συλλαλητήρια για το Μακεδονικό, με τα συνθήματα και τους ομιλητές, όπως ο νοσταλγός της χούντας Φραγκούλης. Η αναγόρευση της μιας και μοναδικής άποψης ως πατριωτικής, για το όνομα της γειτονικής χώρας, με την ενοχοποίηση κάθε διαφορετικής άποψης ως προδοτικής, υιοθετείται από τη ΝΔ και τον κ. Καλαφάτη, επικεφαλής της δεξιάς παράταξης στο δήμο Θεσσαλονίκης. Όλα αυτά αποθράσυναν τα κάθε λογής φασιστικά στοιχεία και ήταν πλέον αναπόφευκτο να συμβούν περιστατικά ωμής βίας. Έτσι, είχαμε την άγρια, άνανδρη, φασιστική επίθεση στο δήμαρχο της πόλης .
Ισότιμο προοδευτικό μέτωπο
Η ευθύνη της ΝΔ και του αρχηγού της, αλλά και του κ. Καλαφάτη, είναι πολύ μεγάλη. Έχουν υιοθετήσει ακροδεξιά ατζέντα, τρέμοντας μην χάσουν μερικές ακροδεξιές ψήφους. Μιλούν για τη βία γενικά, αποφεύγοντας να κατονομάσουν το φασισμό, ακόμα και μετά την τρομακτική επίθεση στο δήμαρχο της πόλης.
Καταδικάζοντας —δεν μπορούσε να κάνει κι αλλιώς— την επίθεση στον Μπουτάρη, ο κ. Καλαφάτης μας μιλούσε για την τραγωδία της Μαρφίν και για το πόσο επικίνδυνος είναι ο Ρουβίκωνας και τα χαρτάκια του, αποφεύγοντας να κατονομάσει ως φασίστες τους τραμπούκους που έδερναν έναν ηλικιωμένο άνθρωπο και θεσμό της πόλης, μην έχοντας στο γενικό περί βίας λόγο του καμιά αναφορά στη Χρυσή Αυγή, στη δολοφονία Φύσσα, στην ακροδεξιά βία.
Η Ευρώπη σήμερα δεν κινδυνεύει απο τις Ερυθρές Ταξιαρχίες, αλλά από την άνοδο του νεοναζισμού, και στην ελληνική βουλή δεν έχουμε βουλευτές της « 17 Νοέμβρη», αλλά την εγκληματική οργάνωση της Χρυσής Αυγής. Με τη διολίσθηση της δεξιάς όλο και δεξιότερα είναι απαραίτητο να δημιουργηθεί ένα δημοκρατικό προοδευτικό μέτωπο ανάμεσα στις δυνάμεις που με όλες τις διαφορές και τις αντιθέσεις τους, υπερασπίζουν τη δημοκρατία, και το σεβασμό των διαφορετικών απόψεων. Στη Θεσσαλονίκη είναι ακόμα πιο απαραίτητη η συμπόρευση των δημοκρατικών δυνάμεων γιατί ο φασισμός έχει σηκώσει κεφάλι.
Όμως αυτή η συμπόρευση δεν σημαίνει ταύτιση και υποταγή, αλλά ισότιμη συμμετοχή και διάλογο. Ώστε να μην γυρίσει η Θεσσαλονίκη και χάσει την ευκαιρία να είναι ηγεμονική δύναμη στην περιοχή, οικονομικά, πολιτικά και πολιτιστικά.
Ρία Καλφακάκου
επικεφαλής δημοτικής παράταξης
«Θεσσαλονίκη – Ανοιχτή Πολη»
