Αρχή εξελίξεων στη Γαλλία για την αναδιάταξη του πολιτικού τοπίου
Με τον δεύτερο γύρο των δημοτικών εκλογών της περασμένης Κυριακής έκλεισε ο εκλογικός κύκλος, μιας διαδικασίας δύσκολης, η οποία όμως έστειλε αρκετά μηνύματα σε πολλές κατευθύνσεις. Το πρώτο ήταν η μεγάλη αποχή, 59%. Η αποχή προβληματίζει την κυβέρνηση και την αντιπολίτευση γιατί δεν έχει σχέση μόνο με την υγειονομική κρίση, αλλά και με την αμφισβήτηση των θεσμών σε τέτοιο σημείο που “αγγίζει το όριο της δημοκρατικής νομιμότητας”, όπως ανέφερε ο Πατρίκ Λιαρίκ διευθυντής της “Ουμανιτέ”.
Ωστόσο, δεν μπορεί να αγνοηθούν και τα πολιτικά μηνύματα προς την κυβέρνηση, έτσι όπως εκφράστηκαν με την ψήφο αποδοκιμασίας της, ενώ από την άλλη δίνεται η δυνατότητα να επανεμφανιστούν στην πολιτική σκηνή η αριστερά και η οικολογία. Η χώρα μπήκε σε μια νέα φάση ανατροπής του πολιτικού πλαισίου που διαμορφώθηκε μετά τις κοινοβουλευτικές και προεδρικές εκλογές την άνοιξη του 2017, τότε, όταν ο πρόεδρος Μακρόν επέβαλε με την απόλυτη πλειοψηφία που διέθετε τη δική του ατζέντα. Έχοντας απέναντί του ως βασικό αντίπαλο το κόμμα της ακροδεξιάς Μαρίν Λεπέν. Μέσα σ’ αυτό το πολιτικό πλαίσιο, ο Εμ. Μακρόν εμφανιζόταν –μίντια και δημοσκοπήσεις του έδιναν αέρα– σαν ο κυρίαρχος του πολιτικού παιχνιδιού. Έτσι υπολόγιζε πως μπορούσε να φθάσει μέχρι τις προεδρικές εκλογές το 2022.
Αμφισβητήθηκε το πολιτικό πλαίσιο του 2017
Αυτός ο σχεδιασμός αμφισβητήθηκε ριζικά από το εκλογικό σώμα. Το κόμμα του Μακρόν (LPM) δεν κατάφερε να κερδίσει σχεδόν κανένα μεγάλο δήμο – η εκλογή του πρωθυπουργού Εντ. Φιλίπ δεν ανατρέπει αυτές τις εκτιμήσεις. Η υποψήφιά του στο Παρίσι περιορίστηκε στο 16% και ήλθε τρίτη μετά την σοσιαλίστρια Αν Ινταλγκό υποψήφια της Ενωμένης Αριστεράς (Σ. Κ., Κ. Κ. κ.ά.) που πήρε το 30% στον Α΄ και 50,5% στον Β΄ γύρο με δεύτερη την υποψήφια των συντηρητικών.
Ο Μακρόν δεν κατάφερε να επανεκλέξει δημάρχους στις μεγάλες πόλεις, στα αστικά κέντρα, αλλά και σε μικρότερες κοινότητες οι υποψήφιοί του δεν είχαν καμιά τύχη.
Η συντηρητική δεξιά –όπως και στον Α΄ γύρο– κατάφερε να διατηρήσει τις δυνάμεις της που είχε κερδίσει το 2014 παρά το γεγονός ότι έχασε μερικά από τα κάστρα της (Μασσαλία, Κομπέι – Εσσόν) που πέρασαν στους κομμουνιστές.
Το κόμμα της Λεπέν σε υποχώρηση;
Ο Εθνικός Συναγερμός της Λεπέν είδε να μειώνεται ο αριθμός των εκλεγμένων δημάρχων διατήρησε όμως το Περπινιάν (πάνω από 100.000 κατοίκους).
Το Σοσιαλιστικό Κόμμα διατήρησε τις δυνάμεις του
Το Σοσιαλιστικό Κόμμα, μετά τις ήττες το 2014, διατήρησε στην τοπική αυτοδιοίκηση τις δυνάμεις του σε συνεργασία με τις άλλες δυνάμεις της αριστεράς κυρίως του ΚΚΓ, στο Παρίσι και στη Λιλ, όπου επανεκλέχτηκε το ιστορικό της στέλεχος Μαρτίν Ομπρί, έχοντας αντίπαλους οικολόγους, Μελανσόν κλπ. Στελέχη του Σ.Κ., όμως, συνέχισαν παλιές τακτικές, εκμεταλλεύτηκαν αντιπαραθέσεις σε τοπικό επίπεδο με το ΚΚΓ για να κερδίσουν το δήμο του Σαιν Ντενί, προπύργιο του ΚΚΓ.
Το ΚΚΓ στις κρίσιμες εκλογικές μάχες
Το ΚΚΓ παρουσίασε στον Α΄ γύρο μια δυναμική, κερδίζοντας πάνω από 100 κοινότητες, τον μεγάλο δήμο του Μοντρέ στο Κέντρο (πάνω από 100.000 κατοίκους). Είχε θέσει ένα αρκετά φιλόδοξο στόχο για τον Β΄ γύρο για ένα μεγάλο αριθμό δήμων. Αποδείχθηκε όμως ότι η δυναμική στον Β΄ γύρο δεν ήταν η ίδια όπως στον Α΄. Η μη επίτευξη στόχων του οφείλεται σε πολλούς λόγους, κυρίως όμως στην πολυδιάσπαση των δυνάμεων της αριστεράς (δεν εφαρμόστηκε ότι παραμένει το πρώτο ψηφοδέλτιο στον Β΄ γύρο και τα άλλα αποσύρονται), στις αντιθέσεις και αντιπαραθέσεις των δυνάμεων της αριστεράς. Παρ’ όλα αυτά οι οργανώσεις του ΚΚΓ έδωσαν “τις μάχες κατά της άκρας δεξιάς, της δεξιάς και της συνεργασίας των δυνάμεων του Μακρόν με τη δεξιά” όπως τόνισε ο εθνικός γραμματέας του Φαμπιέν Ρουσέλ. “Το Κ.Κ.Γ. συνέβαλε αποφασιστικά στην ενότητα των δυνάμεων της αριστεράς και της οικολογίας για να αντιμετωπισθούν οι δυνάμεις της δεξιάς και ταυτόχρονα να τεθούν οι βάσεις μιας νέας προοδευτικής πλειοψηφίας στις κοινότητες και τους μεγάλους δήμους” και κατέληξε “εμείς κινητοποιηθήκαμε και μετείχαμε σε πολλά ψηφοδέλτια της αριστεράς και της οικολογίας. Το ΚΚΓ συνέβαλε να εκλεγούν δήμαρχοι στη Λυών, στο Μπορντό, στη Μασσαλία (επικεφαλής από την Κίνηση Πολιτών).
“Ιστορική νίκη” των Οικολόγων
Στην πραγματικότητα, όπως αναφέρθηκε σε συνέντευξή του στην «Ουμανιτέ» ο γραμματέας των οικολόγων (Ε.Ε.L.V.) “στον Β΄ γύρο οι οικολόγοι συνεργαστήκαμε με την αριστερά για να αντιμετωπίσουμε την αντί-κλιματική πολιτική του Μακρόν που συμμάχησε με τη δεξιά. Η συμμαχία αυτή δεν εμπόδισε τη χώρα να στραφεί προς τους οικολόγους”. “Η νίκη των οικολόγων είναι ιστορική και εκφράζει κάτι βαθύτερο, την προσδοκία των Γάλλων για μια κοινωνική και οικολογική αλλαγή”. Μετά την εκλογή των πέντε δημάρχων σε μεγάλες πόλεις μπορούσε να μιλήσει για ιστορική νίκη. Οι οικολόγοι κέρδισαν και άλλους μικρότερους δήμους. Ωστόσο, θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι δυνάμεις τους δεν είναι οριζόντια οι ίδιες. Σε πολλά αστικά κέντρα και σε επαρχιακές πόλεις η παρουσία τους είναι περιορισμένη.
Αυτό δεν μειώνει καθόλου τα καλά αποτελέσματα των οικολόγων. Δεν δικαιολογεί, όμως, όσα άρχισαν να συζητιούνται, με προεξάρχουσα τη «Μοντ» ότι οι οικολόγοι και οι σοσιαλιστές μπορούν πια να προχωρήσουν στην προσπάθεια “της αριστεράς για τη διεκδίκηση της προεδρίας το 2022”. Το ΚΚΓ, “διαβρώνεται και η Ανυπότακτη Γαλλία του Μελανσόν είναι μη αναγνωρίσιμη”. Όσο για τα κοινωνικά κινήματα αυτά δεν υπάρχουν για την εφημερίδα. Μια τέτοια θεώρηση των πραγμάτων οδηγεί στην αναβίωση του παλιού πολιτικού πλαισίου που κατέρρευσε το 2017. Ούτε, βέβαια, η επιδίωξη του Μελανσόν να βρεθεί επικεφαλής της αριστερής αντιπολίτευσης μπορεί να περπατήσει.
Μασσαλία: Η λαϊκή θέληση για αλλαγή
Η εφημερίδα “Μασσαλία” σχολιάζοντας τα αποτελέσματα στην πόλη αναφέρει πως “με την ψήφο ο λαός εξέφρασε, σε εθνικό επίπεδο, τη θέλησή του για αλλαγή. Το κόμμα του προέδρου Μακρόν ηττήθηκε”. “Με βάση τα αποτελέσματα, οι διαχωριστικές γραμμές αριστεράς – δεξιάς επανεμφανίστηκαν” και αυτές δεν μπορεί να τις αγνοεί κανείς στην αριστερά. Να σημειωθεί πως το ψηφοδέλτιο “Άνοιξη της Μασσαλίας” με επικεφαλής τη Μισέλ Ρουμπιρόλα χρεώνεται στους Πολίτες και όχι στους οικολόγους που τη στήριζαν όπως όλη η αριστερά. Είναι άγνωστο όμως αν θα πάρει τη δημαρχία παρά την πλειοψηφία των 42 εδρών και το ποσοστό 38,3%. Η δεξιά με 29 έδρες και 30,75% θεωρεί τον δήμο, το λιμάνι και την πόλη φέουδό της και καλεί τις άλλες δυνάμεις, τους σοσιαλιστές με 8 Δ.Σ., τη Λεπέν με 9 να “διαφυλάξουν την πόλη” …
Η Γαλλία βρίσκεται σε μια καμπή
Παρά τις διαφορετικές εκτιμήσεις υπάρχει μια κοινή διαπίστωση ότι η χώρα βρίσκεται σε “καμπή”. Το αντίπαλο δίδυμο Λεπέν και Μακρόν δεν είναι “αναπόφευκτο”. Η ιδέα αυτή δεν ακουγόταν λίγο πριν, σήμερα όμως συζητιέται και στα ΜΜΕ.
Πώς θα απαντήσει ο πρόεδρος Μακρόν στις νέες προκλήσεις; Ίσως με κάποιον ανασχηματισμό. Στους οικολόγους υπόσχεται ότι θα δεχθεί και μερικές από τις προτάσεις των “150 πολιτών” που έχουν ευρύτατα συζητηθεί, και με κάποια αύξηση της χρηματοδότησης. Με αυτές τις κινήσεις δεν λύνει κανένα πρόβλημα, δεν αντιμετωπίζεται η τριπλή κρίση έτσι όπως ανάγλυφα φάνηκε με τη μεγάλη “αποχή από τις κάλπες” όπως έγραψε η «Μοντ». Η δεύτερη κρίση αφορά τον ίδιο τον “μακρονισμό” που αποδοκιμάστηκε από ψηφοφόρους και η εικόνα του αμφισβητήθηκε από τις αμφίβολες και πρόσκαιρες εκλογικές συμμαχίες που ώθησαν το κόμμα του στη δεξιά. Δηλαδή, πέρα από το “ακραιφνές Κέντρο”.
Η τρίτη κρίση είναι αυτή της κατάρρευσης του Μακρονισμού που μπορεί να οδηγήσει πίσω στο 2017, στον παλιό πολιτικό κόσμο. Συνεπώς, θύμα της είναι ο ίδιος ο Μακρόν. Στη “Νουβέλ Ομπσερβατέρ” ένας άλλος αρθρογράφος θέτει τα ερωτήματα, πώς σε μια περίοδο κρίσης θα απαντήσει – πέρα από τις όποιες πολιτικές κινήσεις – στην επερχόμενη οικονομική κρίση, “το τσουνάμι” που επέρχεται τον Σεπτέμβριο με την παρόξυνση της ανεργίας. “Η υγειονομική κρίση ανακάτεψε πολύ τα χαρτιά” κατά τον αρθρογράφο και έφερε στο τραπέζι των συζητήσεων νέα προβλήματα, όπως αυτά που θέτει η οικολογία. Αυτά τα προβλήματα οδήγησαν στις κάλπες τους πολίτες στη Λυών, στη Μασσαλία να αψηφήσουν τις απειλές και να ψηφίσουν τους Πολίτες σε Κίνηση.
Μπάμπης Κοβάνης
