Φωτογραφία: Lara Jameson / Pexels
Οικονομικός εκβιασμός των ψηφοφόρων στις αυριανές βουλευτικές (γενικές) εκλογές στην Αργεντινή υπέρ του Μιλέι από τον Τραμπ[1] απειλή στρατιωτικής εισβολής των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα για ανατροπή του καθεστώτος του Ν. Μαδούρο και δολοφονικά ρεσάλτα σε νησιά της Καραϊβικής[2]. Τιμωρητικοί δασμοί (50%) του Τραμπ στον «κομμουνιστή» Λούλα στη Βραζιλία και άμεση διακοπή κάθε υπαρκτής χρηματοδότησης των ΗΠΑ στο «ναρκοηγέτη» Γκ. Πέτρο. Το Περού, το τελευταίο 2μηνο, συγκλονίζεται από μαζικές διαδηλώσεις που καλεί η νεολαιίστικη συλλογικότητα Γενιά Ζ (γέννηση 1997-2012). Στις διεκδικήσεις τους συναρθρώνονται οι πολλαπλές κρίσεις που βιώνει η χώρα: οικονομική (φτώχεια, μεγάλες ανισότητες), κοινωνική (εργασιακή ανασφάλεια και αυξανόμενη δράση του οργανωμένου εγκλήματος) και πολιτικής εκπροσώπησης. Η αποπομπή της παράνομης ουσιαστικά προέδρου (10/10/2025) και η ανάληψη της προεδρίας μέχρι το 2026 από τον δεξιό πρόεδρο της Βουλής, δεν εμπόδισε τη πραγματοποίηση της μεγαλύτερης μέχρι σήμερα διαδήλωσης στη Λίμα, που ξεκίνησε ειρηνικά και τελείωσε με έναν διαδηλωτή νεκρό από σφαίρα αστυνομικού και 113 τραυματίες. Στη Βολιβία, στον β΄ γύρο των προεδρικών εκλογών (19/10/2025), η νικήτρια Δεξιά επανέρχεται στη διακυβέρνηση της χώρας μετά από είκοσι χρόνια. Το τριχοτομημένο πλέον Κίνημα Προς τον Σοσιαλισμό (MAS) κατέγραψε και τυπικά τη διάλυσή του, συνέπεια των αυτοκαταστροφικών του εσωτερικών εξελίξεων των τελευταίων χρόνων[3]. Με ανησυχία αναμένονται οι προεδρικές εκλογές στη Χιλή (27 Νοεμβρίου), αφού μέχρι σήμερα, ο ακροδεξιός υποψήφιος προηγείται, σταθερά και με διαφορά, της κομμουνίστριας υποψήφιας της Αριστεράς – Κεντροαριστεράς.
Γενικές εκλογές στην Αργεντινή
Αύριο, Κυριακή 26 Οκτωβρίου, διεξάγονται οι ενδιάμεσες γενικές εκλογές στην Αργεντινή, όπου θα ανανεωθούν 127 βουλευτικές έδρες από τις 257 και 24 έδρες στη Γερουσία από τις 72 (εκλογικό σύστημα ΗΠΑ, με ορισμένες αλλαγές, π.χ. μπόνους 2 εδρών στο πρώτο σε ψήφους κόμμα). Κρίσιμες εκλογές όπου θα καταγραφεί αν η μεγάλη νίκη του κιρσνερισμού στο Μπουένος Άιρες (7/9/25) ήταν συγκυριακή ή/και τοπικού χαρακτήρα, ενώ θεωρούνται σοβαρή ένδειξη για τα αποτελέσματα των προεδρικών εκλογών το 2027.
«Θα βάλουμε το τελευταίο καρφί στο φέρετρο του κιρσνερισμού. Κιρσνερισμός ποτέ ξανά», έλεγε και πίστευε ο Μιλέι κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του για τις επαρχιακές εκλογές στο Μπουένος Άιρες. Άργησε αρκετά να συνειδητοποιήσει τη βαριά ήττα του και το σπουδαιότερο, ο κιρσνερισμός όχι μόνο δεν είναι νεκρός, αλλά φαίνεται να είναι αναζωογονημένος και ετοιμοπόλεμος.
Μέσα σε μόλις δύο μήνες, η οικονομική κατάσταση έχει επιδεινωθεί και οι οικονομικές προσδοκίες έχουν μειωθεί σχεδόν 20 μονάδες. Η φτώχεια και οι ανισότητες όλο και διευρύνονται, το δημόσιο και ιδιωτικό χρέος έχει εκτοξευθεί στα ύψη, ο πληθωρισμός παραμένει σε υψηλά επίπεδα, ενώ η ισοτιμία του εθνικού νομίσματος με το δολάριο δεν είναι πλέον διαχειρίσιμη. Ουσιαστικά, η χώρα βρίσκεται στα πρόθυρα χρεοκοπίας. Όπως δήλωσε η Κρ. Κίρσνερ, «…είναι η εικόνα μιας χώρας που ζει ανάποδα, όπου ο λαός χρεώνεται για να φάει, ενώ μια φούχτα ανθρώπων πλουτίζει με τη φυγή δολαρίων στο εξωτερικό» και πρόσθεσε ότι «πάνω από τις μισές οικογένειες δαπανούν το 40%-60% του εισοδήματός τους για να ξεπληρώσουν τα δάνειά τους». Θυμό και απογοήτευση αισθάνεται η πλειοψηφία των πολιτών, σύμφωνα με έρευνες/δημοσκοπήσεις.
Παράλληλα, η διαφθορά διευρύνεται, και σε σκάνδαλα που βγαίνουν στην επιφάνεια εμπλέκεται ο ίδιος ο πρόεδρος, η αδελφή του Καρίνα, σημαντικό στέλεχος της κυβέρνησης και του κόμματος, και ανώτερα στελέχη «της καλύτερης κυβέρνησης στην ιστορία της ανθρωπότητας», όπως λέει ο Χ. Μιλέι. Δύο από αυτά εκδικάζονται, αν και με ρυθμούς χελώνας: η υπόθεση ενός κρυπτονομίσματος ($Libra) που εκτοξεύτηκε λόγω της σχεδόν ανοικτής προώθησης του Μιλέι και αποδείχθηκε απάτη, και αυτή της δωροδοκίας της Καρίνας Μιλέι.
Πολλά τα μέτωπα…
Καταρχάς, το διοικητικό σύστημα της χώρας ακολουθεί αυτό των ΗΠΑ και της Ισπανίας. Η Αργεντινή έχει 24 επαρχίες (περιφέρειες) και η κάθε μία εκλέγει την κυβέρνησή της και τον κυβερνήτη της. Αυτήν την περίοδο, και οι 24 κυβερνήτεςβρίσκονται σε σύγκρουση με τον Μιλέι για κεφάλαια που διεκδικούν ότι είναι δικά τους και η κυβέρνηση τα παρακρατεί στο όνομα του δημοσιονομικού πλεονάσματος (έχει ψηφιστεί νόμος για ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς – αποτελεσμάτων και μηδενικό έλλειμμα). Όμως πρόσφατα, η Βουλή και η Γερουσία υπερψήφισαν με μεγάλη πλειοψηφία την απόδοση των κεφαλαίων στους κυβερνήτες, μη αποδεχόμενοι έμμεσα τη λογική του ισχύοντος νόμου. Ο πρόεδρος, κάνοντας κατάχρηση του δικαιώματός του να θέτει βέτο, έθεσε για μια ακόμα φορά βέτο και η σύγκρουση συνεχίζεται.
Ένα άλλο μέτωπο που έχει να αντιμετωπίσει ο Μιλέι (και όχι μόνο αυτός) είναι η συνεχιζόμενη πολιτική υφαρπαγής γης των ιθαγενών λαών για εξορυκτικές ή άλλες δραστηριότητες που κάθε φορά «συνοδεύεται» από την εκδίωξή τους από αυτήν. Αυτήν την περίοδο, κοινότητες των ιθαγενών Μαπούτσε, σε πολλές περιοχές της χώρας, έχουν εξεγερθεί και καταγγέλλουν την κυβέρνηση ότι επιδιώκει την υφαρπαγή, για μια ακόμα φορά, της προγονικής γης τους για να εγκατασταθούν εξορυκτικές διεθνείς επιχειρήσεις. Καταγγέλλουν επίσης ότι η κυβέρνηση, στο πλαίσιο της κρατικής βίας που ασκείται κατά των ιθαγενών λαών, φέρεται να χρησιμοποιεί τον προπαγανδιστικό μηχανισμό του υπουργείου Ασφαλείας για να παρουσιάσει την αντίσταση ιθαγενών λαών σαν τρομοκρατική απειλή για τη χώρα.
Η μη αναμενόμενη βαριά ήττα στις εκλογές του Μπουένος Άιρες, τα σκάνδαλα που βγαίνουν στη δημοσιότητα, η συνεχής πτώση της δημοφιλίας του Μιλέι, η μη αναστρέψιμη κατηφόρα της οικονομίας και τόσα άλλα, έχουν δημιουργήσει εκνευρισμό και διενέξεις τόσο στην κυβέρνηση, όσο και στο κόμμα. Αυτό που αναστατώνει τον Μιλέι και ενδεχομένως τον θυμώνει, είναι η ουσιαστική αποστασιοποίηση συνεργαζόμενων κομμάτων, που τον στήριζαν στη Βουλή και τη Γερουσία και μπορούσε να νομοθετεί. Το τελευταίο διάστημα, πριν από τις εκλογές του Μπουένος Άιρες, δεν τον στηρίζουν, αλλά στηρίζουν προτάσεις των περονιστών-κιρσνεριστών. Δεν έχει καταλάβει φαίνεται την απαξιωτική συμπεριφορά που επέδειξε απέναντί τους.
Οι δημοσκοπήσεις, αν και μετά το φιάσκο στην επαρχία της πρωτεύουσας δύσκολα τις εμπιστεύεσαι, δείχνουν αμφίρροπο αποτέλεσμα και μικρή διαφορά.
Σημειώσεις:
1. Ο Τραμπ υποσχέθηκε οικονομική βοήθεια 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων στην Αργεντινή, αλλά μόνο αν οι ψηφοφόροι στις επερχόμενες εκλογές στη χώρα ενισχύσουν τον ομοϊδεάτη του Χαβιέ Μιλέι. «Αν ο Μιλέι χάσει, δεν πρόκειται να είμαστε γενναιόδωροι με την Αργεντινή».
2. Βενεζουέλα: αυτήν τη βδομάδα δεν υπήρξαν ιδιαίτερα νέες εξελίξεις. Για την επικίνδυνη κατάσταση που έχει δημιουργηθεί: Η Εποχή, 18-19 Οκτωβρίου και 13-14 Σεπτεμβρίου 2025.
3. Βολιβία: Η Εποχή, 6-7 Σεπτεμβρίου 2025
