του Γιάν­νη-Ορέ­στη Πα­πα­δη­μη­τρίου

Πε­ρισ­σό­τε­ρο ως ευ­γε­νής κί­νη­ση αλ­λη­λεγ­γύης και λι­γό­τε­ρο ως πραγ­μα­τι­κή ελ­πί­δα διε­ξό­δου α­πό τον φαύ­λο κύ­κλο της ελ­λη­νι­κής κρί­σης χρέ­ους έ­γι­νε δε­κτή η κί­νη­ση του Βρε­τά­νου Τομ Φί­νεϊ να ξε­κι­νή­σει έ­ρα­νο για την α­πο­πλη­ρω­μή της ελ­λη­νι­κής δό­σης στο Διε­θνές Νο­μι­σμα­τι­κό Τα­μείο. Ο 29χρο­νος πρώην μαρ­κε­τί­στας και νυν πω­λη­τής πα­που­τσιών, α­ξιο­ποιώ­ντας την πλατ­φόρ­μα πλη­θο­πο­ρι­σμού (crowdfunding) Indiegogo, α­πευ­θυ­νό­με­νος στους χρή­στες ί­ντερ­νετ διε­θνώς, ε­πι­χεί­ρη­σε να συ­γκε­ντρώ­σει μέ­σω ει­σφο­ρών το πο­σό του 1,6 δισ. που α­παι­τεί­το απ’ την ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά να κα­τα­βλη­θεί προ­κει­μέ­νου να α­πο­φευ­χθεί η κή­ρυ­ξη χρε­ο­κο­πίας.
Σύμ­φω­να με τους υ­πο­λο­γι­σμούς του Φί­νεϊ, η α­πο­πλη­ρω­μή του χρέ­ους α­παι­τού­σε 3,19 ευ­ρώ α­πό κά­θε ευ­ρω­παίο πο­λί­τη, ε­νώ, ως εί­θι­σται στις δια­δι­κα­σίες πλη­θο­πο­ρι­σμού, α­νά­λο­γα με το πο­σό που κα­τέ­βα­λε ο χρή­στης, έ­παιρ­νε και τα α­νά­λο­γα «μπό­νους»: καρτ πο­στάλ με τον Αλέ­ξη Τσί­πρα στα 3 ευ­ρώ, φέ­τα και χω­ριά­τι­κη σα­λά­τα στα 6 ευ­ρώ, κα­λά­θι α­γα­θών στα 160 ευ­ρώ και δια­κο­πές στην Ελλά­δα για δύο με 5.000 ευ­ρώ. Στην αρ­χή, αν κά­ποιος δω­ρη­τής α­πο­φά­σι­ζε να κα­τα­θέ­σει το σύ­νο­λο των 1,6 δισ., προ­βλε­πό­ταν η ε­ξα­γο­ρά ε­νός ελ­λη­νι­κού νη­σιού, πρό­τα­ση την ο­ποία ο Φί­νεϊ α­να­γκά­στη­κε να α­πο­σύ­ρει, κα­θώς το indiegogo τον ε­νη­μέ­ρω­σε πως κά­τι τέ­τοιο δεν μπο­ρεί να υ­λο­ποιη­θεί, χω­ρίς την έ­γκρι­ση της ελ­λη­νι­κής κυ­βέρ­νη­σης.

Επί­λυ­ση της κρί­σης με αλ­λη­λεγ­γύη

Την Τε­τάρ­τη το α­πό­γευ­μα, με την πλη­ρω­μή της δό­σης να εί­ναι πια λη­ξι­πρό­θε­σμη, η κα­μπά­νια συ­νε­χί­ζει κα­νο­νι­κά, η συμ­με­το­χή έ­χει «ρί­ξει» ε­πα­νει­λημ­μέ­να τον δια­κο­μι­στή του Indiegogo και το συ­γκε­ντρω­μέ­νο πο­σό α­νέρ­χε­ται στα 820.000 €, που α­πέ­χει πα­ρα­σάγ­γας α­πό τις χρη­μα­το­δο­τι­κές α­νά­γκες της Ελλά­δας, αλ­λά μαρ­τυ­ρά μια ι­διαί­τε­ρα υ­ψη­λή διά­θε­ση ε­πί­λυ­σης της ελ­λη­νι­κής κρί­σης χρέ­ους με αλ­λη­λέγ­γυο τρό­πο. Στους δη­μο­σιο­γρα­φι­κούς κύ­κλους φη­μο­λο­γεί­ται πως ο πρω­θυ­πουρ­γός τη­λε­φώ­νη­σε στον Φί­νεϊ προ­κει­μέ­νου να τον ευ­χα­ρι­στή­σει προ­σω­πι­κά για την προ­σπά­θειά του, ι­σχυ­ρι­σμός που μέ­χρι στιγ­μής δεν έ­χει ε­πι­βε­βαιω­θεί α­πό το Μα­ξί­μου ού­τε τον 29χρο­νο.
Ακό­μα κι αν το εν­δε­χό­με­νο πα­ρά­τα­σης ε­πι­βε­βαιω­θεί, εμ­φα­νί­ζο­νται τε­χνι­κές δυ­σκο­λίες στην α­πό­δο­ση του συ­γκε­ντρω­μέ­νου α­πό τον Φί­νεϊ πο­σού στο Διε­θνές Νο­μι­σμα­τι­κό Τα­μείο. Η προ­σπά­θεια ό­μως ή­ταν ε­ξαρ­χής διε­ρευ­νη­τι­κή και τα χρή­μα­τα – σύμ­φω­να με τον κα­νο­νι­σμό του Indiegogo και κα­θώς ο δη­μιουρ­γός την έ­στη­σε ως fixed funding που δεν α­φή­νει πε­ρι­θώ­ρια α­το­μι­κού κέρ­δους για τον ί­διο – θα ε­πι­στρα­φούν στους συμ­με­τέ­χο­ντες αυ­τό­μα­τα.
Η κί­νη­ση του Φί­νεϊ εί­ναι α­μι­γώς πο­λι­τι­κή· εί­ναι α­μι­γώς πο­λι­τι­κή, α­κρι­βώς ε­πει­δή εί­ναι συμ­βο­λι­κή. Βο­λι­δο­σκο­πεί τις κοι­νω­νι­κές προ­θέ­σεις των ευ­ρω­παίων πο­λι­τών α­πέ­να­ντι στην Ελλά­δα, την α­ρι­στε­ρή κυ­βέρ­νη­ση και τις εκ­κλή­σεις για άρ­ση της ε­ξο­ντω­τι­κής λι­τό­τη­τας, με α­πο­τέ­λε­σμα που α­ντι­βαί­νει τη δια­κρα­τι­κή α­ντα­γω­νι­στι­κή προ­σέγ­γι­ση υ­πό το πρί­σμα της ο­ποίας τί­θε­ται το ελ­λη­νι­κό ζή­τη­μα στους ευ­ρω­παϊκούς θε­σμούς (το δόγ­μα «στη Βουλ­γα­ρία ο μι­σθός εί­ναι 180 ευ­ρώ»). Η διά­στα­ση αυ­τή, που συ­μπυ­κνώ­νει την κοι­νω­νι­κή δυ­σα­ρέ­σκεια με το δόγ­μα της λι­τό­τη­τας στον ευ­ρω­παϊκό χώ­ρο, ήρ­θε στο φως με την κί­νη­ση του Φί­νεϊ, κα­θώς αυ­τή συ­νι­στού­σε μια κί­νη­ση αλ­λη­λεγ­γύης πο­λύ πιο πει­στι­κή α­πό τις πε­ρι­στα­σια­κές φι­λι­κές δια­θέ­σεις στο στρα­τό­πε­δο των ε­ταί­ρων το τε­λευ­ταίο ε­ξά­μη­νο.

Και οι Anonymous λέ­νε «ό­χι»

Δεν ή­ταν ό­μως μό­νο ο πα­ρα­πά­νω πλη­θο­πο­ρι­σμός που έ­θε­σε το ί­ντερ­νετ στο πλευ­ρό του μπλοκ της α­ντι-λι­τό­τη­τας. Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κή ή­ταν η α­να­κοί­νω­ση των Anonymous με την ο­ποία ε­παι­νού­σαν τις α­με­σο­δη­μο­κρα­τι­κές πτυ­χές της δια­δι­κα­σίας του δη­μο­ψη­φί­σμα­τος και κα­λού­σαν υ­πέρ του «Όχι», ε­νώ ό­λες τις η­μέ­ρες που α­κο­λού­θη­σαν το δη­μο­ψή­φι­σμα, τα κοι­νω­νι­κά δί­κτυα έ­παι­ξαν κα­θο­ρι­στι­κό ρό­λο τό­σο στην υ­πο­νό­μευ­ση της τρο­μο­κρα­τι­κής προ­πα­γάν­δας στην ο­ποία ε­πι­δό­θη­καν τα κυ­ρίαρ­χα ΜΜΕ, ό­σο και στην α­πο­κά­λυ­ψη των ι­διαί­τε­ρων οι­κο­νο­μι­κο­πο­λι­τι­κών πτυ­χών της ελ­λη­νι­κής κρί­σης χρέ­ους. Από την α­ναγ­γε­λία του δη­μο­ψη­φί­σμα­τος, στο ί­ντερ­νετ λαμ­βά­νει χώ­ρα έ­νας ο­ξύς α­ντα­γω­νι­σμός α­να­λύ­σεων, α­πό­ψεων και ει­δή­σεων που α­πο­κα­λύ­πτει τη δυ­να­μι­κή, το εύ­ρος και την α­πο­φα­σι­στι­κό­τη­τα των δύο τα­ξι­κών και ι­δε­ο­λο­γι­κών μπλοκ.

Τι­τι­βί­σμα­τα και πο­στα­ρί­σμα­τα

Με τον πο­λι­τι­κό χρό­νο να έ­χει συ­μπυ­κνω­θεί α­σφυ­κτι­κά, οι πα­ρεμ­βά­σεις του Δρα­γα­σά­κη, του Βα­ρου­φά­κη, του πρω­θυ­πουρ­γού, του προέ­δρου της Κο­μι­σιόν και ό­λων των ε­μπλε­κό­με­νων στη δια­πραγ­μά­τευ­ση προ­σώ­πων στα κοι­νω­νι­κά δί­κτυα, δια­λύουν κά­θε τά­ση ο­μα­λο­ποίη­σης της κα­τά­στα­σης. Τα τουίτ των πο­λι­τών βρί­σκουν θέ­ση στα διε­θνή μέ­σα ως μαρ­τυ­ρίες μιας τε­τα­μέ­νης κα­τα­στά­σης, ως α­ντα­πο­κρί­σεις α­πό το μέ­τω­πο της κο­ρύ­φω­σης ε­νός χρη­μα­το­πι­στω­τι­κού πο­λέ­μου. Οι «Μέ­νου­με Ευ­ρώ­πη» συ­γκα­λού­νται μέ­σω facebook, πο­ντά­ρο­ντας στη δια­με­σο­λά­βη­ση που φιλ­τρά­ρει κα­τά το δο­κούν την πλη­ρο­φο­ρία και το συ­ναί­σθη­μα, ε­νώ το «Όχι» συ­σπει­ρώ­νε­ται στην πλατ­φόρ­μα του oxi2015.gr, ό­που οι χρή­στες κα­λού­νται να ε­πε­ξη­γή­σουν την ε­πι­λο­γή τους – έ­να ζω­ντα­νό μαρ­τυ­ρο­λό­γιο για τα χρό­νια της κρί­σης.
Εί­ναι λο­γι­κό το πε­δίο του ί­ντερ­νετ να με­τα­τρέ­πε­ται σε θέ­α­τρο της σύ­γκρου­σης, κα­θώς αυ­τή λαμ­βά­νει τον χα­ρα­κτή­ρα ση­μειο­λο­γι­κού πο­λέ­μου απ’ την Και­σα­ρια­νή ως τις Βρυ­ξέλ­λες. Η κρυ­πτι­κή τε­χνο­κρα­τι­κή γλώσ­σα της ι­δε­ο­λο­γι­κής κυ­ριαρ­χίας των με­τα-ι­δε­ο­λό­γων με­τέ­θε­σε το παι­χνί­δι στους συμ­βο­λι­κούς α­ντα­γω­νι­σμούς. Η ε­πι­βο­λή της συμ­φω­νίας και το δη­μο­ψή­φι­σμα, η νί­κη ή η τα­πεί­νω­ση του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ, η α­ξιο­πρέ­πεια ή η ε­ξό­ντω­ση της ευ­ρω­παϊκής ερ­γα­τι­κής τά­ξης έ­χουν πια γί­νει ση­μαίες κα­τά­κτη­σης του ε­δά­φους. Ενός ε­δά­φους, κά­τω απ’ την ε­πι­φά­νεια του ο­ποίου μαί­νε­ται έ­νας α­χα­λί­νω­τος τα­ξι­κός πό­λε­μος.
•