26η ΜΕΡΑ ΑΠΕΡΓΙΑΣ ΠΕΙΝΑΣ
Κοινές θέσεις, διαφορετικά χρονοδιαγράμματα
Όταν η «αλληλεγγύη» ξεμακραίνει 
Ο 21ος αιώνας βρήκε την Ελλάδα –ακριβέστερα την ελληνική κυβέρνηση- έτοιμη να εναρμονιστεί με το δόγμα μηδενικής ανοχής που είχε επιβληθεί στις ΗΠΑ και εξαπλωνόταν στην Ευρώπη, φέρνοντας προς ψήφιση τον πρώτο τρομονόμο το 2001. Τότε, δειλά-δειλά άρχισε να διαμορφώνεται ένα κίνημα αντίστασης στην ποινικοποίηση των ιδεών και στη θεσμοθέτηση των ειδικών καθεστώτων. Το κίνημα εκφράστηκε και στη βουλή δια των κοινοβουλευτικών κομμάτων της αριστεράς (Συνασπισμός και ΚΚΕ), αλλά και στους δρόμους με τη διοργάνωση διαδηλώσεων και δράσεων από συλλογικότητες, ομάδες υπεράσπισης δικαιωμάτων και πολιτικούς χώρους.
Το καλοκαίρι του 2002, η «εξάρθρωση της εγχώριας τρομοκρατίας» ήταν η κουρτίνα πίσω από την οποία κρυβόταν το κυνήγι μαγισσών που είχε εξαπολύσει η κυβέρνηση. Αθρόες συλλήψεις, βασανισμοί κρατουμένων, κανιβαλισμός. Εκείνες τις μέρες πήραν θέση όλα τα ιδεολογικά ρεύματα: αριστεροί, κομμουνιστές, ανανεωτές, διεθνιστές, αντιεξουσιαστές, αναρχικοί, δικαιωματικοί… Ο καθένας, από το δικό του μετερίζι, πάλευε ενάντια στην τρομοϋστερία και όλοι μαζί συναντιόντουσαν στο δρόμο, εκεί που πάντα οι διαφορές γεφυρώνονται και οι φωνές όλων ενώνονται πάνω στο αίτημα του κινήματος που αναπτύσσεται. Ακολούθησαν δύο ακόμη τρομονόμοι, ο κουκουλονόμος, οι φυλακές τύπου Γ, όπως και η ψήφιση δεκάδων ειδικών διατάξεων και κάθε φορά που συλλαμβάνεται ένα φερόμενο ως μέλος κάποιας –ακόμα και ανύπαρκτης- «τρομοκρατικής οργάνωσης», η τρομοϋστερία κλιμακώνεται, δράττοντας την ευκαιρία για καταστρατήγηση των πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων. Δεκατέσσερα χρόνια έχουν περάσει και τα αιτήματα του κινήματος παραμένουν ίδια: κατάργηση των τρομονόμων και των ειδικών καθεστώτων.
Ο ρόλος του κινήματος
Το 2015 ξεκίνησε με την εκλογική μάχη να είναι στο ζενίθ. Ο ΣΥΡΙΖΑ εκλέγεται πρώτο κόμμα και σχηματίζει, μαζί με τους ΑΝΕΛ, κυβέρνηση. Τώρα, περισσότερο από ποτέ, είναι η ευκαιρία για τη ριζοσπαστική αριστερά να αποδείξει τη συνέπεια στις ιδέες της και να ικανοποιήσει τα αιτήματα των κινημάτων, που στήριξε όλα τα προηγούμενα χρόνια. Ο υπουργός Δικαιοσύνης, Ν. Παρασκευόπουλος, στις προγραμματικές του δηλώσεις ανακοίνωσε τις άμεσες νομοθετικές πρωτοβουλίες: κατάργηση φυλακών ανηλίκων, αποσυμφόρηση φυλακών χωρίς διακρίσεις ούτε εξαιρέσεις, ριζικές αλλαγές στο ποινικό δίκαιο και τον σωφρονιστικό κώδικα. Παράλληλα, έδωσε το στίγμα για την πολιτική που θα ακολουθηθεί σε βάθος τετραετίας.
Προτού κατατεθεί το πρώτο νομοσχέδιο του υπουργείου, δεκάδες πολιτικοί κρατούμενοι ανακοίνωσαν πως ξεκινούν στις 2 Μαρτίου απεργία πείνας με αιτήματα την κατάργηση των τρομονόμων, του κουκουλονόμου, των φυλακών τύπου Γ, τον περιορισμό της λήψης και χρήσης DNA, την απελευθέρωση του Σάββα Ξηρού, όπως και συγγενών μελών της Συνωμοσίας Πυρήνων της Φωτιάς (ΣΠΦ).
Ένα κίνημα αλληλεγγύης ορθώθηκε στο πλευρό των απεργών πείνας. Στο πλαίσιο των δράσεων αλληλεγγύης, όπως κάθε φορά, πραγματοποιήθηκαν διαδηλώσεις, καταλήψεις, μικροφωνικές, αναρτήσεις πανό. Μία από τις πρώτες κινητοποιήσεις που κέντρισαν το δημοσιογραφικό ενδιαφέρον, δίνοντας έτσι δημοσιότητα στην απεργία πείνας, ήταν η κατάληψη των κεντρικών γραφείων του ΣΥΡΙΖΑ, όπως και περιφερειακών (Χανιά, Ρέθυμνο). Αντίστοιχες προσπάθειες είχαν γίνει και στο παρελθόν, σε γραφεία άλλων κομμάτων, οι οποίες αντιμετωπίστηκαν με συλλήψεις και καταστολή, μέσο που χρησιμοποιούσαν σε κάθε περίπτωση οι προηγούμενες κυβερνήσεις. Η κατάληψη στα γραφεία του ΣΥΡΙΖΑ έληξε ύστερα από αρκετές ώρες, καθώς, σε αντίθεση με τις προηγούμενες κυβερνήσεις, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν διανοήθηκε να χρησιμοποιήσει κατασταλτικά μέτρα. Αντίθετα, στήριξε δημόσια το δίκαιο των αιτημάτων και μπήκε σε διάλογο για την ομαλή λήξη των καταλήψεων.
Ερωτηματικά ως προς τον σκοπό
Ακολούθησαν και άλλες κινητοποιήσεις. Ανάμεσά τους ορισμένες που μόνο ερωτηματικά δημιουργούν για την αποτελεσματικότητά τους. Την Παρασκευή 13 Μαρτίου, η Νομική καταλήφθηκε από αλληλέγγυους στην απεργία πείνας, ορισμένοι εκ των οποίων επέλεξαν να βανδαλίσουν το χώρο, να τραμπουκίσουν φοιτητές και εργαζόμενους και να κάψουν βιβλία. Η κατάληψη διήρκησε πέντε μέρες, αμαυρώνοντας το άσυλο και υπονομεύοντας τα αιτήματα των απεργών. Η κατάληψη έληξε, κατόπιν παρέμβασης των φοιτητικών συλλόγων, οι οποίοι απέτρεψαν οποιαδήποτε αστυνομική επέμβαση. Άλλοι «αλληλέγγυοι», μετά την ολοκλήρωση της μαζικής πορείας την Τρίτη 17 Μαρτίου, κατευθύνθηκαν στο Πολυτεχνείο, όπου σταμάτησαν διερχόμενο τρόλεϊ και αφού το εκκένωσαν, το έσπασαν, αντιμετωπίζοντας τα μέσα μαζικής μεταφοράς ως ταξικό εχθρό.
Την Δευτέρα 22 Μαρτίου πραγματοποιήθηκε κατάληψη στο ραδιοσταθμό «Στο Κόκκινο». Είχαν προηγηθεί και άλλες καταλήψεις σε ραδιοφωνικά ή τηλεοπτικά μέσα, ο χαρακτήρας των οποίων ήταν συμβολικός, προκειμένου να μεταδοθεί το μήνυμα των απεργών πείνας. Όπως αποδείχτηκε στόχος των καταληψιών του Κόκκινου κάθε άλλο παρά συμβολικός ήταν, αφού όπως δήλωσαν ήθελαν «να πάρουν το μέσο στα χέρια τους και να κάνουν την αντιπληροφόρηση όπλο». Ύστερα από 24 ώρες συνεχούς μετάδοσης το Κόκκινο παρέκαμψε το σήμα και διέκοψε τη μετάδοση του προγράμματος της κατάληψης. Η κατάληψη αυτή, ήταν ξεκάθαρο πλέον, δεν είχε μόνο στόχο τη μετάδοση των αιτημάτων των απεργών πείνας, αλλά την αποκλειστική μετάδοση των ιδεών όσων συμμετέχουν σε αυτή, αφού η θεματολογία διευρύνθηκε φτάνοντας ως και τη διαχείριση του χρέους της χώρας. Η φίμωση των απεργών πείνας, μετατράπηκε σε φίμωση του ραδιοφώνου, ενός ραδιοφώνου που πάντα ήταν στο πλευρό των κινημάτων, μεταδίδοντας όσα οι άλλοι δεν έβλεπαν ή δεν ήθελαν να δουν. Και η συζήτηση μετατοπίστηκε. Από το ζητούμενο, την ικανοποίηση των αιτημάτων των απεργών, στην απελευθέρωση του Κόκκινου. Και είναι λες και προ(σ)καλούν τον ΣΥΡΙΖΑ να χρησιμοποιήσει δυνάμεις καταστολής, λες και θέλουν με αυτό τον τρόπο να (απο)δείξουν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ, ως κυβερνητικό πλέον κόμμα, νομοτελειακά πέρασε στην αντίπερα όχθη.
Η απεργία στο προσκήνιο
Το υπουργείο Δικαιοσύνης εξέδωσε την πρώτη ανακοίνωση για την απεργία πείνας είκοσι μέρες μετά την έναρξή της, στην οποία, μεταξύ άλλων, ανακοινώνεται πως κάποια αιτήματα ικανοποιούνται, ενώ τα υπόλοιπα θα εξεταστούν, καλώντας ταυτόχρονα τους απεργούς να διακόψουν την απεργία πείνας. Η απεργία πείνας συνεχίζεται για 26η μέρα, ύστερα από ανακοινώσεις των απεργών ότι η ικανοποίηση των δύο αιτημάτων -γνωστό και πριν την έναρξη της απεργίας ότι θα ικανοποιηθούν- δεν επαρκεί για τη διακοπή της. Διεκδικούν το σύνολο των αιτημάτων, παρότι ήδη οι ισορροπίες για την υπερψήφιση του νόμου είναι λεπτές. Η υγεία των απεργών βρίσκεται πλέον σε κίνδυνο, με πολλούς να νοσηλεύονται σε νοσοκομεία, όπου ορισμένοι γιατροί, παρά τις σαφείς εντολές του υπουργείου Δικαιοσύνης, παραβιάζουν κάθε κώδικα δεοντολογίας επιτρέποντας να τους εξετάζουν σιδεροδέσμιους ή αφήνοντας τη φρουρά να ελέγχει ποιος περνά, πώς θα εξεταστούν, αν θα τους δοθεί νερό από συγγενείς.
Η απεργία πείνας έχει επισκιαστεί από τους βανδαλισμούς γραφείων του ΣΥΡΙΖΑ και τις καταλήψεις ραδιοφωνικών σταθμών του. Η απαίτηση της άμεσης ικανοποίησης του συνόλου των αιτημάτων δεν αφήνει πολλά περιθώρια. Το υπουργείο οφείλει σαφώς να δεσμευτεί ως προς το χρονοδιάγραμμα των νομοθετικών πρωτοβουλιών, όμως και ορισμένοι «αλληλέγγυοι» οφείλουν να επαναπροσδιορίσουν τους στόχους τους.
Ιωάννα Διαλεισμά
Επί του πιεστηρίου
Ο Δημήτρης Κουφοντίνας ανακοίνωσε την Παρασκευή πως σταματά την απεργία πείνας. Ακολουθεί ολόκληρη η δήλωσή του: «Μετά την κατάθεση στη Βουλή του νομοσχεδίου του υπουργείου Δικαιοσύνης, το οποίο ικανοποιεί τα βασικά αιτήματά μας, διακόπτω την από 2 Μαρτίου απεργία πείνας. Ο αγώνας συνεχίζεται».
Εν τω μεταξύ, την Τρίτη αναμένεται η απόφαση για την αποφυλάκιση ή μη συγγενών μελών της ΣΠΦ. Θυμίζουμε ότι δέκα μέλη έχουν ξεκινήσει απεργία πείνας από τις 2 Μαρτίου με αίτημα την αποφυλάκιση της μητέρας των Χρήστου και Γεράσιμου Τσάκαλου και της συντρόφου του Γεράσιμου Τσάκαλου, ενώ ο εισαγγελέας έχει εισηγηθεί την υπό όρους αποφυλάκιση και των δύο γυναικών.
