Πίτερ Τεμπλ “Αλήθεια” (μτφ. Γιώργος Μπέτσος, εκδ. Τόπος, 2014)
Ο επιθεωρητής Στίβεν Βιλάνι είναι επικεφαλής του Τμήματος Ανθρωποκτονιών στην Πολιτεία της Βικτόρια. Στη θέση αυτή, η επαφή του με τη σκοτεινή πλευρά της πόλης δεν είναι σπάνια. Τα αμέτρητα πτώματα που έχει δει στη ζωή του και στην «καριέρα» του τον καταδιώκουν ακατάπαυστα. Έτσι, η ανακάλυψη του πτώματος μιας νέας κοπέλας στη μπανιέρα ενός διαμερίσματος θα μπορούσε να είναι απλώς άλλη μία υπόθεση. Ωστόσο, υπάρχει μια μικρή λεπτομέρεια: το διαμέρισμα αυτό ανήκει σε ένα πολυτελές συγκρότημα, μια μεγάλη επένδυση όπου παίζονται πολλά συμφέροντα και… «δεν θέλουμε ένα περιστατικό με μια καριολίτσα να αμαυρώσει ένα έργο εκατομμυρίων δολαρίων, που είναι αιχμή του δόρατος για την πολεοδομία μας και ανεκτίμητο στολίδι για την περιοχή». Η ανακάλυψη, αργότερα, τριών άλλων πτωμάτων, δύο από τα οποία έχουν βασανιστεί με τον πιο βάρβαρο τρόπο, προσθέτει κι άλλες σκοτούρες στο κεφάλι του Βιλάνι.
Ο Βιλάνι διασχίζει μια πόλη και μια χώρα που μοιάζει να αποσυντίθεται. Βία, ναρκωτικά («ένας ντίλερ μπορούσε να γίνει πλούσιος προμηθεύοντας απλώς ένα ιδιωτικό σχολείο»), ευυπόληπτοι ναρκέμποροι, δημοσιογραφία και πολιτική βυθισμένες στη σήψη, διαπλοκή, διαφθορά, συγκαλύψεις, εξαγορές, απειλές. Και μια πόλη «απόκοσμη», γεμάτη από χαμένους ανθρώπους, άστεγους, μεθυσμένους, εξαρτημένους.
Μέσα σε αυτή τη μαύρη πλευρά της πόλης και της χώρας του, ο Βιλάνι ζει και το προσωπικό του δράμα, το οποίο οδεύει προς μια τραγική κατάληξη που, σε τελική ανάλυση, θα δείξει τη ματαιότητα της δουλειάς του. Και, βέβαια, δεν θα μπορούσε να μην έχει και ο ίδιος στίγματα στο παρελθόν του, που θα στραφούν εναντίον του την κατάλληλη στιγμή.
Και, στο φόντο, τα ραδιόφωνα περιγράφουν τις μεγάλες πυρκαγιές που έκαιγαν τεράστιες εκτάσεις της Αυστραλίας εκείνο το ασφυκτικό καλοκαίρι.
Ο Τεμπλ είναι από τους συγγραφείς που χρησιμοποιούν το όχημα της αστυνομικής πλοκής για να μιλήσουν για πράγματα που υπερβαίνουν το πλαίσιο της αναζήτησης κάποιου ενόχου. Η Μελβούρνη του Τεμπλ είναι μια πόλη σκοτεινή και άγρια, κυρίως όμως διεφθαρμένη, όπου υπουργοί και εργολάβοι πρωταγωνιστούν σε ένα παιχνίδι διαπλοκής στο οποίο η ζωή των «ανώνυμων» πιονιών δεν έχει την παραμικρή αξία.
Μέσα σε αυτόν τον απειλητικό κόσμο, ο επιθεωρητής Βιλάνι δεν είναι ο κλασικός «καλός»: καταδιώκεται και ο ίδιος από τις ενοχές του για τις κηλίδες που στιγματίζουν το παρελθόν και το παρόν του, τόσο στη δουλειά όσο και στην προσωπική του ζωή. Είναι προφανές ότι, όσα εγκλήματα και αν διαλευκανθούν, λίγα μπορούν να αλλάξουν πραγματικά. Και, από την άλλη, μια κατεστραμμένη ζωή δεν φτιάχνει εύκολα. Ο Βιλάνι, «ένα αγροτόπαιδο που είχε έρθει στην πόλη», το ξέρει: «Τα έκανα σκατά. Δεν μπορώ να κάνω τίποτα για να φτιάξω την κατάσταση. Ούτε αυτή ούτε καμία άλλη». Η ιστορία λοιπόν απλώς πορεύεται προς την αμφίβολη κάθαρση του τέλους παίρνοντας ελεγειακά χαρακτηριστικά που κορυφώνονται στη δραματική έκβαση της προσωπικής περιπέτειας του Βιλάνι.
Σε παλιότερη συνέντευξή του, ο Τεμπλ λέει για τον Βιλάνι ότι ήθελε να τον κάνει «να δει τη διαφθορά, να δει τι κάνει η εξουσία». Μπροστά σε αυτό, ο Βιλάνι αντιλαμβάνεται τα περιορισμένα όρια που έχει, ωστόσο αποφασίζει να παρακούσει τις διαταγές, να παραβλέψει τις απειλές και τις σκευωρίες, να αγνοήσει τις προσπάθειες εξαγοράς. Επιλέγει έναν προσωπικό δρόμο σύγκρουσης, παρόλο που ξέρει ότι η όποια νίκη δεν μπορεί παρά να είναι μισή.
Ο, γεννημένος στη Νότια Αφρική το 1946, Πίτερ Τεμπλ θεωρείται από τους καλύτερους συγγραφείς της Αυστραλίας. Τα βιβλία του έχουν βραβευτεί πολλές φορές, ενώ η Αλήθεια έγινε το πρώτο αστυνομικό μυθιστόρημα που πήρε το βραβείο Miles Franklin, το σημαντικότερο ίσως λογοτεχνικό βραβείο της χώρας.
