Η παραίτηση του υπουργού Οικονομικών Γιάνη Βαρουφάκη έφερε στο προσκήνιο τη σύγκρουση ανάμεσα σε δύο αντιθετικούς κώδικες οικονομικού λόγου και δύο αντιθετικούς κώδικες δημοκρατικής, πολιτισμικής συμπεριφοράς. Δεν είμαι οικονομολόγος, αλλά, όπως όλοι και όλες γνωρίζουμε, τα οικονομικά δεν είναι μια θετική επιστήμη. Βασίζεται σε υποθετικά μοντέλα, τα οποία μπορεί να διαψευστούν ή να επαληθευτούν. Ο Γιάνης Βαρουφάκης λοιδορήθηκε εξ αρχής όσο λίγοι, γιατί έβαλε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων την έννοια της «δημιουργικής ασάφειας». Μια έννοια με πολλές παραμέτρους, στην οποία, όπως εγώ την ερμηνεύω με ψυχαναλυτικούς όρους, συγκαταλέγεται και η επικράτηση του ενστίκτου της ζωής απέναντι στο ένστικτο του θανάτου: της δημιουργικότητας απέναντι στην καθηλωτική μελαγχολία.
Είναι αυτό που είναι
Στην πρόταση αυτή οι τεχνοκράτες των Βρυξελλών αντέτειναν αυτό που στην παιδαγωγική επιστήμη ονομάζεται «αποστήθιση». Η αποστήθιση είναι μια μορφή μάθησης, που αντιμετωπίζει το όποιο κείμενο ως μια «αντικειμενική», κλειστή οντότητα, η οποία δεν επιδέχεται ερμηνείας. «Είναι αυτό που είναι». Έτσι, ο υπουργός Οικονομικών κλήθηκε να σταματήσει τις «αερολογίες», να δεχτεί αδιαμαρτύρητα το «πρόγραμμα» διάσωσης της Ελλάδας, που είχαν συντάξει οι τεχνοκράτες, να το «αποστηθίσει» και να το εφαρμόσει παρευθύς! Γιατί, κατά την αντίληψή τους, υπάρχουν οικονομικά μοντέλα, τα οποία έχουν την ικανότητα να λειτουργούν εσχατολογικά, ως μοίρα! «Εφαρμόστε το, αλλιώς χάνεστε στην οικονομική κόλαση!».
Και όλη αυτή η πεισματική επιμονή, παρά το γεγονός ότι το ΔΝΤ «ερμήνευε» διαφορετικά το ελληνικό «κείμενο», ερχόμενο σε αντίθεση με το γερμανικό μοντέλο επιβολής της «λιτότητας» ( και όχι μόνο), ως μόνου μέσου επίλυσης του δημόσιου χρέους της Ελλάδας. Ένα μοντέλο που αποδεδειγμένα οδήγησε στο αδιέξοδο σπιράλ της ύφεσης, διογκώνοντας αντί να μειώνει το χρέος.
Είναι πλέον γνωστό το πώς επιστρατεύτηκαν όλα τα θεμιτά και αθέμιτα επικοινωνιακά μέσα, προκειμένου να αποδομηθεί η προσωπικότητα του Γιάνη Βαρουφάκη. Μια εκστρατεία που δεν σεβάστηκε ούτε την εκτίμηση που χαίρει στη διεθνή, επιστημονική κοινότητα το ερευνητικό του έργο, ούτε την κοινωνική συμπεριφορά του – υπόδειγμα δημοκρατίας και πολιτισμού- που, πλέον, στην τυποποιημένη, εκχυδαϊσμένη Ευρώπη, συναντάμε μόνο στις νησίδες των πανεπιστημίων. Τα οποία πανεπιστήμια και οι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι, επίσης, λοιδορούνται από δημοσιογραφίσκους – λακέδες και πολιτικούς, που τίμησαν διαχρονικά την κουλτούρα των σκυλάδικων!
Δείγμα ήθους η παραίτησή του
Ο ορισμός της Ελευθερίας από τον Τ.Σ.Μιλλ συνοψίζεται στην έξης ρήση: Είσαι ελεύθερος να πράξεις ό,τι θέλεις, εφόσον η πράξη σου δεν βλάπτει τον άλλο. Το γεγονός ότι ο Τσίπρας δεν φοράει ποτέ γραβάτα, ότι ο Βαρουφάκης επιλέγει τον ενδυματολογικό κώδικα που του γουστάρει και ότι προσέρχονται στο Γιούρογκρουπ, Βαρουφάκης και Τσακαλώτος, έχοντας και οι δύο στην πλάτη τα σακίδιά τους, δεν βλάπτει απολύτως κανέναν. Απλώς «προσβάλλει» τον υποκριτικό κώδικα της «αστικής» ευπρέπειας! Ο σοφός λαός λέει: «Τα ρούχα δεν κάνουν τον παπά!»
Ο Γιάνης Βαρουφάκης δεν είναι πολιτικός. Δεν θήτευσε ποτέ στην πολιτική και κομματική «κουζίνα». Φαντάζομαι την έκπληξή του, όταν για πρώτη φορά συμμετείχε στην ΚΕ του ΣΥΡΙΖΑ! Πραγματικά, είναι θέμα για μονόπρακτο! Ο Γιάνης είναι ένας υπεύθυνος πανεπιστημιακός δάσκαλος. Έχει μάθει να λειτουργεί σε γενικές συνελεύσεις που διαθέτουν ημερήσια διάταξη και αρχίζουν και λήγουν στην τάδε προκαθορισμένη ώρα. Επίσης, τον διακατέχει η έγνοια της σωστής μετάδοσης γνώσης. Γι αυτό, όταν του υποβάλλουν οι δημοσιογράφοι μιαν ερώτηση, αισθάνεται υποχρεωμένος να δώσει μια σαφή, εκτενή απάντηση. Για να καταλάβει ο ακροατής του, ίσως και να μάθει κάτι περισσότερο. ¨Όχι να «ξεφύγει», όπως έχουν διδαχθεί από τους επικοινωνιολόγους να κάνουν οι πολιτικοί, να τη βγάζουν «καθαρή» με μιαν αφ’ υψηλού, σύντομη, «σιβυλλική» απάντηση.
Αυτές τις αρετές πλήρωσε ο Βαρουφάκης. Μετά το απροσδόκητο «συμβάν» της 5ης Ιουλίου, που διέρρηξε το λήθαργο του ιστορικού χρόνου και μετέβαλε τη φοβισμένη αγέλη σε έλλογο, ενθουσιώδες πλήθος, μετά το θρίαμβο του ΟΧΙ που όλοι και όλες γιορτάσαμε, θα πρέπει να μην αγνοήσουμε τη μεγάλη συμβολή του Γιάνη στο αποτέλεσμα αυτό. Η παραίτησή του από τη θέση του υπουργού Οικονομικών αμέσως μετά τη νίκη, είναι ένα ακόμη δείγμα του ήθους του ανδρός. Ναι, υπάρχουν ακόμα ανάμεσά μας τέτοια ελεύθερα πνεύματα, τέτοιοι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι, που με τη συμπεριφορά τους διδάσκουν την πραγματική έννοια της Δημοκρατίας: Είμαι ελεύθερος στον ιδιωτικό μου βίο να σκέφτομαι και να ζω όπως θέλω, σεβόμενος την ελευθερία του άλλου, και στο δημόσιο βίο μου να πράττω πάντοτε με στόχο το γενικό καλό.
Στην αντίπερα όχθη, η κομπλεξική νυφίτσα, ο Ντάισενμπλουμ!
Τζίνα Πολίτη
