ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αλέξανδρος Μπελτές

Του Θάνου Χατζόπουλου

Εντάξει, πέρασε και αυτό. Συγκροτήθηκε ΕΣΡ και χωρίς πρόεδρο τον Βύρωνα Πολύδωρα. Όλοι διακηρύσσουν ότι νίκησαν: ΝΔ, Ποτάμι και Δημοκρατική Συμπαράταξη ισχυρίζονται ότι έσυραν την κυβέρνηση στις επιλογές τους, το Μαξίμου χαιρετίζει την επάνοδο της ΝΔ στη… λογική, ενώ ο Λεβέντης καταγγέλλει ότι οι υπόλοιποι μοίρασαν θέσεις χωρίς να τον ρωτήσουν και το ΚΚΕ -μάλλον από κεκτημένη ταχύτητα- ψήφισε για μια ακόμη φορά «παρών».
Το γεγονός είναι ότι όσον αφορά την περιβόητη «ρύθμιση του άναρχου τηλεοπτικού τοπίου», για να μην αναφέρουμε τη «μάχη κατά της διαπλοκής», το κοντέρ μηδενίστηκε. Τυπικά, όλα ξεκινούν από την αρχή. Θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε αν το νέο όργανο θα «αξιοποιήσει» -όπως προσδοκούν στην κυβέρνηση- τις διατάξεις του νόμου Παππά και θα προχωρήσει γρήγορα στη διεξαγωγή νέου διαγωνισμού ή εάν θα προχωρήσει σε νέα μελέτη για το αριθμό των αδειών, οπότε η σχετική διαδικασία δεν θα πραγματοποιηθεί πριν περάσουν ένα-δύο χρόνια.

Νέοι παίκτες, ανολοκλήρωτοι σχεδιασμοί

Στην πράξη τα πράγματα έχουν γυρίσει ακόμη πιο πίσω. Τα κανάλια που αποκλείστηκαν στη δημοπρασία θα εξακολουθήσουν να εκπέμπουν, ακόμη και το ART του Καρατζαφέρη και το «Ε» του Βρυώνη, αλλά θα πρέπει να βρεθεί φόρμουλα και για τους νεοεισερχόμενους Μαρινάκη και Σαββίδη. Ακόμη και ο Χρ. Καλογρίτσας δύναται να έχει μια δεύτερη ευκαιρία, αν το επιθυμεί ο ίδιος ή εκείνοι που του ζήτησαν εξαρχής να συμμετάσχει. Και μην ξεχνάμε όσους σε όλη αυτήν τη μακρά πορεία είχαν εμφανιστεί να ενδιαφέρονται να ασχοληθούν με τα ΜΜΕ (όπως οι Δ. Γιαννακόπουλος, Δ. Μάρης αλλά και Θ. Φιλιππόπουλος -ο τελευταίος ίσως επανακάμψει με προτάσεις για το Mega).
Δηλαδή, για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, δεν «ξεφορτωθήκαμε» κανέναν από την «παλιά» διαπλοκή, αλλά αντίθετα προστέθηκε σ’ αυτήν ένα νέο στρώμα, το οποίο η κυβέρνηση με τις ενέργειες και το σχεδιασμό της προσκάλεσε να μπει στο παιχνίδι, προσδοκώντας ότι η αλλαγή των ισορροπιών θα δημιουργούσε ευνοϊκότερους ή τουλάχιστον φιλικότερους προς αυτήν συσχετισμούς στην τηλεοπτική ζούγκλα.
Σχεδιασμοί που καθόλου δεν έχουν ενταφιαστεί σε κάποιο συρτάρι του Μαξίμου. Ο πρόεδρος της Βουλής, ο οποίος αναδείχθηκε σε πρόσωπο-κλειδί για τη συγκρότηση του ΕΣΡ, ήταν σαφής. Οι άδειες μπορεί να γίνουν πέντε ή και παραπάνω, αλλά το ενοίκιο παραμένει, όπως και άλλες διατάξεις του νόμου, ενώ πρόσθεσε πως σειρά έχουν τώρα και οι υπόλοιποι διαγωνισμοί για τα περιφερειακά κανάλια και τα ραδιόφωνα.
Από την πλευρά του αναβαθμισμένου, ως προς τις αρμοδιότητες μετά τον ανασχηματισμό, υπουργού Επικρατείας, οι διευκρινίσεις που δόθηκαν μέσω διαρροών μετά τη Διάσκεψη των προέδρων, είναι πως στην περίπτωση που το ΕΣΡ επιλέξει το «αργό» σενάριο ξεκινώντας τη διαδικασία αδειοδότησης από την αρχή, η κυβέρνηση θα προχωρήσει σε νόμο-γέφυρα, που θα προβλέπει προσωρινές άδειες για όλους τους ενδιαφερόμενους.
Σύμφωνα με ορισμένα δημοσιεύματα, οι καναλάρχες δεν έχουν σοβαρές αντιρρήσεις σ’ αυτό το σχέδιο για προσωρινές βεβαιώσεις, αφού δεν υφίσταται πλέον η απειλή του κλεισίματος (θυμάστε την τροπολογία εκείνη, που κατέθεσε κάποια Παρασκευή βράδυ ο Ν. Παππάς για να αποσυρθεί με παρέμβαση Βούτση μετά από λίγες ώρες). Στα δημοσιεύματα αυτά αναφέρεται, επίσης, πως οι καναλάρχες είναι διατεθειμένοι να καταβάλουν «ένα λογικό τίμημα» γι’ αυτές τις βεβαιώσεις, οπότε θα πρέπει να αναμένουμε ένα σκληρό παρασκηνιακό παζάρι πριν συμφωνηθεί το ποσό αυτό. Κάποιοι μιλούν για τρία εκατομμύρια ετησίως, που αν πολλαπλασιαστούν επί έξι ή οκτώ κάνουν σχεδόν όσα κατέβαλλε ως πρώτη δόση στην ακυρωθείσα δημοπρασία ο Ant1.

Ούτε μισό βήμα

Τουλάχιστον όμως έχουμε ΕΣΡ θα αντιτείνει κάποιος. Και εδώ τα πράγματα θα πρέπει να τα δούμε από άλλη σκοπιά. Έχουμε ΕΣΡ, χωρίς όμως κανένα εχέγγυο πως δεν θα λειτουργήσει όπως μέχρι τώρα με τις προηγούμενες συνθέσεις του. Δηλαδή τυπολατρικά, με πολύ αργούς ρυθμούς, με τεράστιες ελλείψεις σε προσωπικό και τεχνική υποδομή. Δηλαδή όλους αυτούς τους παράγοντες, που οδήγησαν σε αποφάσεις όπως για το φιλί του Παπακαλιάτη, τις γκρίζες διαφημίσεις, τα πιστοποιητικά διαφάνειας σε όλους αυτούς που είχαν περισσότερα προβλήματα στο πόθεν έσχες τους από του Καλογρίτσα και τόσα άλλα. Και τότε πρόεδρος ήταν ένας πρώην ανώτερος δικαστικός και αντιπρόεδρος μια δημοσιογράφος με περγαμηνές όχι παρόμοιες, αλλά αντίστοιχου βάρους με αυτές του Ροδόλφου Μορώνη. Δεν υπάρχει κανένας λόγος -αν θέλουμε η κριτική μας να εκκινεί και να καθοδηγείται από τη σκοπιά της αριστεράς, όπως έλεγε και ένας παλιός- να συνεχίσουμε μια συζήτηση για το αν καλώς αποκλείστηκε η Φανή Πετραλιά, ο Λαοκράτης Βάσσης, ο Βασίλης Μουλόπουλος ή ο Βασίλης Κουφόπουλος -και να μετράμε συσχετισμούς με βάση την μέχρι τώρα πολιτεία του Γιώργου Πλειού, του Νίκου Κιάου ή της Πόπης Διαμαντάκου. Παρασκήνιο όσον αφορά τα πρόσωπα, ασφαλώς, υπήρξε.
Το ζήτημα είναι πως το πλαίσιο λειτουργίας αυτής της πολυσυζητημένης Ανεξάρτητης Αρχής, έμπνευση του Ευάγγελου Βενιζέλου θυμίζουμε, όχι μόνο δεν άλλαξε, αλλά ούτε τέθηκε προς συζήτηση τουλάχιστον από τον ΣΥΡΙΖΑ. Το αποδέχθηκε όπως και το τρίτο Μνημόνιο. Υπό το βάρος των συσχετισμών, της μη αναμενόμενης, ίσως, απόφασης του ΣτΕ, υπό καθεστώς εκβιασμού (τον Αύγουστο από τους δανειστές, τώρα από τη ΝΔ σε απόλυτη συνέργεια με τους βαρόνους των ΜΜΕ). Καμία αντίρρηση. Αυτοί οι ετεροκαθορισμοί όντως υπήρξαν και θα συνεχίσουν να υπάρχουν. Το ζήτημα είναι πως οι τακτικισμοί του Ν. Βούτση που οδήγησαν στο επιδιωκόμενο για την κυβέρνηση αποτέλεσμα δεν συνιστούν ούτε μισό βήμα στην κατεύθυνση αλλαγής του μιντιακού τοπίου. Αποσκοπούσαν στο να βρεθεί μια φόρμουλα, για να επιπλεύσει η κυβέρνηση στα κύματα που σήκωσε η ΝΔ. Να γίνει ένα compromis (μια αγαπημένη έκφραση παλιά του Νίκου).

Κερδισμένος;

Από τη θέση του καλώς την έκανε. Όμως δεν βρισκόμαστε στην ίδια θέση. Η αναγόρευση της επιβίωσης πάση θυσία του κυβερνητικού σχήματος, ως μοναδικού οδηγού άσκησης πολιτικής, έχει σοβαρές αθέλητες συνέπειες. Ο Ν. Δένδιας αναγόρευσε τον Πρόεδρο της Βουλής σε αυτόνομο πόλο εξουσίας (απέναντι στον «αναξιόπιστο» υπουργό), κρύβοντας έτσι τον υπονομευτικό ρόλο που έπαιξε όλο αυτό το διάστημα η ΝΔ, ενώ η κυβέρνηση θεωρεί ότι κέρδισε την Φώφη και τον Λοβέρδο, που αποστασιοποιήθηκαν από τον Βενιζέλο, που πλευρίζει τη ΝΔ. Η κυβέρνηση έτσι κι αλλιώς θα υποχρεωθεί να συνομιλήσει με τους υπονομευτές της, που τώρα έχουν βρεθεί σε θέση ισχύος.
Και παρά τα όσα διαπιστώνουν κάποιες δημοσκοπήσεις, δεν νομίζω πως ο ΣΥΡΙΖΑ βγαίνει κερδισμένος. Αν βέβαια μιλάμε από τη σκοπιά της αριστεράς και στην προοπτική της ανατροπής, όπως λέγαμε παλιά, και όχι απλώς για ασκήσεις επί χάρτου και μέτρημα κουκιών στην κάλπη..