Συνέντευξη με τον Μάικλ Κάλντερμπανκ, συνεκδότη του αριστερού βρετανικού περιοδικού “Red Pepper”
Τη συνέντευξη πήρε ο Δημήτρης Γκιβίσης
Πώς εξελίσσεται η διαδικασία για την εκλογή του νέου ηγέτη του Εργατικού Κόμματος;
Οι βουλευτές και οι ευρωβουλευτές είπαν ποιους υποψήφιους προτείνουν και τώρα αναμένονται οι προτάσεις των συνδικάτων και των εκπροσώπων από τις περιφέρειες. Με τον τρόπο αυτό θα καθοριστεί ποιοι υποψήφιοι θα είναι στο ψηφοδέλτιο. Η τελική επιλογή θα γίνει από την ψηφοφορία των μελών που θα αρχίσει στις 21 Φεβρουαρίου και ο νέος ηγέτης, καθώς και ο αναπληρωτής, θα ανακοινωθούν στο έκτακτο συνέδριο στις 4 Απριλίου.
Μετά την ανακοίνωση που έκανε την Τρίτη η Τζες Φίλιπς ότι παραιτείται από τη διεκδίκηση της ηγεσίας, γιατί δεν κατάφερε να ενώσει το κόμμα, οι υποψήφιοι/ες έμειναν τέσσερις. Ποια είναι τα ιδεολογικά χαρακτηριστικά της μάχης που δίνουν και ποιες οι διαφορές τους;
Η μόνη πραγματικά αριστερή υποψήφια είναι η Ρεμπέκα Λονγκ-Μπέιλι, η οποία ουσιαστικά θα βασιστεί στην ηγεσία του Τζέρεμι Κόρμπιν και θα κρατήσει τις πιο ριζοσπαστικές πτυχές του προγράμματός του. Μέχρι σήμερα έχει δεχτεί κάποια κριτική επειδή είπε ότι οι Εργατικοί πρέπει να απευθύνουν έκκληση για έναν «προοδευτικό πατριωτισμό», καθώς και για το ότι δεν ήταν πολύ σθεναρή απέναντι στη δεξιά για την υπεράσπιση του δικαιώματός της να επικρίνει το Ισραήλ. Να προσθέσω ότι η Λονγκ-Μπέιλι είναι η επιλογή του Momentum, της αριστερής οργάνωσης που δημιουργήθηκε για να στηρίξει τον Κόρμπιν. Μια άλλη υποψηφιότητα είναι του Κιρ Στάρμερ, ο οποίος ήταν ο εκπρόσωπος του κόμματος για το Brexit μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα του 2016 όπου παραιτήθηκε για να στηρίξει τον δεξιό υποψήφιο Όουεν Σμιθ, και ο κύριος αρχιτέκτονας της ιδέας ότι το Εργατικό Κόμμα θα πρέπει να στηρίξει ένα δεύτερο δημοψήφισμα για το «Remaining in EU» (Παραμονή στην Ευρωπαϊκή Ένωση). Αυτή η ιδέα ήταν δημοφιλής στα μέλη του κόμματος, αλλά είχε καταστροφικές συνέπειες στην εκλογική παρουσία των Εργατικών. Υποψήφια είναι επίσης η Λίζα Νάντι, άλλη μια βουλευτής που είχε παραιτηθεί για να στηρίξει το κοινοβουλευτικό πραξικόπημα απέναντι στην ηγεσία του Κόρμπιν. Ισχυρίζεται ότι είναι η εκπρόσωπος της παραδοσιακής εργατικής τάξης των βόρειων περιοχών που απέρριψε το Εργατικό Κόμμα στις τελευταίες εκλογές (σε αντίθεση με το πιο κοσμοπολίτικο εκλογικό σώμα στις πόλεις), και έχει δεχτεί έντονη κριτική επειδή λέει ότι οι Εργατικοί πρέπει να δουν το παράδειγμα της Καταλονίας για την αντιμετώπιση της αντιπολίτευσης των εθνικιστών στην Σκωτία. Τέλος, είναι η Έμιλυ Θόρνμπερι (σημ: πρώην σκιώδης Υπουργός Εξωτερικών του Κόρμπιν), που δεν είναι πιθανόν να κερδίσει, και κατηγορείται για σνομπ και ελιτίστικη στάση απέναντι στη βάση του Εργατικού Κόμματος, επειδή έχει αποκαλέσει λιγότερο έξυπνους αυτούς που θέλουν το Brexit.
Ποιος/α θεωρείς ότι μπορεί να εξασφαλίσει τη συνέχεια της αριστερής πολιτικής του Κόρμπιν;
Δεν είναι σαφές ότι κάποιος/α από τους/τις υποψηφίους/ες θα είναι σε θέση να εξασφαλίσει την ατζέντα του Κόρμπιν, καθώς η πίεση από τη δεξιά πτέρυγα των βουλευτών του Εργατικού Κόμματος και από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης είναι πολύ έντονη. Η Ρεμπέκα Λονγκ-Μπέιλι είναι η μόνη που έχει δηλώσει ότι προτίθεται να βασιστεί στην κληρονομιά του Κόρμπιν και ότι δεν θα δώσει προτεραιότητα στην ενότητα του κόμματος, δηλαδή δεν θα κάνει συμφωνία με τους νεοφιλελεύθερους.
Πώς ερμηνεύεις το δημοσκοπικό προβάδισμα που έχει ο Κιρ Στάρμερ;
Ο Στάρμερ θεωρείται πιο έμπειρος, πιο «πρωθυπουργική φιγούρα» από τους άλλους, ένας ισχυρός ηγέτης, και ως εκ τούτου πιο εκλέξιμος. Ως πρώην δικηγόρος, πολλοί πιστεύουν ότι θα είναι περισσότερο αποτελεσματικός για να εκθέσει τους προφανείς περιορισμούς του Μπόρις Τζόνσον σε μια συζήτηση. Θεωρείται επίσης ως αξιόπιστος, με την έννοια ότι θεωρείται ισχυρός για την εθνική άμυνα και την υποστήριξη του στρατού. Είναι λιγότερο πιθανό να δεχτεί την έντονη κριτική των ΜΜΕ από την οποία υπέφερε ο Κόρμπιν, και φαίνεται πιο ικανός να ενοποιήσει το κόμμα. Επίσης, είναι επικριτικός με το Brexit, κάτι το οποίο ακούγεται καλά σε ένα εσωτερικό ακροατήριο των μελών του Εργατικού Κόμματος, συμπεριλαμβανομένων των νέων που είχαν υποστηρίξει τον Κόρμπιν, αν και δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι αυτό θα τον βοηθήσει να κερδίσει τις έδρες που χάθηκαν στις εκλογές του 2019.
Κατά πόσο μπορεί μια νέα ηγεσία να επιλύσει την πολιτική κρίση που αντιμετωπίζει σήμερα το Εργατικό Κόμμα; Και πώς μπορούν οι Εργατικοί να ξανασυνδεθούν με την εργατική τάξη;
Νομίζω ότι ο δρόμος που ανοίγεται μπροστά μπορεί να αποδειχθεί πολύ δύσκολος για τους Εργατικούς. Το κόμμα δεν έχει επαφή με πολλές κοινότητες της εργατικής τάξης, και έχει απομακρυνθεί από την εκλογική του βάση. Αυτό είναι εν μέρει θέμα πολιτισμού, και όχι μόνο οικονομίας, με τις πρώην βιομηχανικές κοινότητες της εργατικής τάξης να αισθάνονται αποξενωμένες από τις αξίες και τις προτεραιότητες του Εργατικού Κόμματος, που τις θεωρούν ως μιας μητροπολιτικής φιλελεύθερης ελίτ. Αν το Εργατικό Κόμμα δεν προσφέρει μια ριζοσπαστική εναλλακτική λύση, τότε θα αφήσουμε ένα κενό για να αναπτυχθούν τα κόμματα της λαϊκίστικης ακροδεξιάς. Ταυτόχρονα, θα ήταν εντελώς λάθος να υιοθετήσουμε την αντιμεταναστευτική ρητορική της ακροδεξιάς και να εγκαταλείψουμε τους υποστηρικτές μας στις μεγάλες πόλεις, στους οποίους περιλαμβάνονται μεγάλες μαύρες και μειονοτικές εθνοτικές κοινότητες. Θα είναι καταστροφικό αν θεωρηθεί ότι η νέα ηγεσία θέλει να αποτύχει η Βρετανία έξω από την Ευρωπαϊκή Ένωση, και κάνει εκστρατεία για την επανένωσή της με αυτήν. Αυτό θα αυξήσει την ιδέα ότι οι Εργατικοί αρνούνται να ακούσουν τη φωνή των ψηφοφόρων. Θα πρέπει να αναπτύξουμε ένα ριζοσπαστικό εναλλακτικό όραμα από το Brexit και τη νεοφιλελεύθερη ατζέντα της απορρύθμισης που επιδιώκουν οι Συντηρητικοί. Πρέπει να επωφεληθούμε από το γεγονός ότι δεν δεσμευόμαστε πλέον από τους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις και από τον νόμο περί ανταγωνισμού, και να αναπτύξουμε ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα σχεδιαζόμενων δημόσιων επενδύσεων σε εθνική κλίμακα. Αυτό μπορεί να συνεπάγεται και την εισαγωγή κεφαλαιακών ελέγχων, για να εμποδιστούν οι μέτοχοι να πάνε σε πιο προσοδοφόρες αγορές του εξωτερικού. Δεν είναι ένα όραμα του «σοσιαλισμού σε μια χώρα» αυτό που λέω, αντίθετα, πρέπει να οικοδομήσουμε συμμαχίες με τις δυνάμεις της εργατικής τάξης σε όλη την Ευρώπη και να ενισχύσουμε την πρακτική αλληλεγγύη για να αντισταθούμε σε περαιτέρω νεοφιλελεύθερες επιθέσεις. Πρέπει να επιστρέψουμε σε μια παράδοση που οι Εργατικοί θα είναι ένα οργανωτικό μέσο για τις τοπικές κοινότητες και θα θεωρούνται ως η έκφραση της αυτοοργάνωσης της εργατικής τάξης, και όχι ως η επαγγελματική πολιτική των ελίτ που θεωρούν τους λαούς δεδομένους. Συγχρόνως, τα στελέχη των Εργατικών θα πρέπει να είναι πολύ πιο τολμηρά όταν βρίσκονται στις τοπικές ενώσεις και στα σωματεία, και να οργανώσουν την αντίσταση απέναντι στις περικοπές που προωθεί η κυβέρνηση των Συντηρητικών. Είναι σημαντικό επίσης να αποκαταστήσουμε τα πλήρη δημοκρατικά δικαιώματα των μελών του κόμματος και οι βουλευτές να λογοδοτούν στα μέλη, μεταβαίνοντας σε πιο «ανοιχτές επιλογές» από το να ψηφίζουν τα μέλη απλώς για να συνεχίσει ο υφιστάμενος βουλευτής. Μόνο η αλλαγή του ηγέτη δεν αρκεί, ακόμη και αν είναι η Ρεμπέκα Λονγκ-Μπέιλι αυτή που θα διαδεχθεί τον Τζέρεμι Κόρμπιν. Πρέπει να μεταμορφώσουμε το κόμμα σε θεμελιώδες επίπεδο, ώστε να εκπροσωπούμε πλήρως τις κοινότητες της εργατικής τάξης σε ολόκληρη τη χώρα.
