Κατ’ αρχάς, να ευχηθούμε καλή εκλογική χρονιά. Το 2023 να είναι μια χρονιά που θα ανατρέψει την κατά τον Κ. Μητσοτάκη «ίσως καλύτερη κυβέρνηση της μεταπολίτευσης» (!) και μια χρονιά που θα επαναδιεκδικηθούν τα κεκτημένα-χαμένα δικαιώματα και όσα ακόμα δεν έχουμε κατακτήσει. Οι δρόμοι να είναι ανοιχτοί να μας υποδεχτούν. Κατόπιν, να αναλογιστούμε, έστω και στιγμιαία, τι χρονιά έρχεται μπροστά μας.
Τα ινία και το τιμόνι
Αν για όλους το 2022 ήταν ομολογουμένως μία δύσκολη χρονιά –πανδημία, ακραία καιρικά φαινόμενα, πόλεμος σε ευρωπαϊκό έδαφος, ενεργειακή κρίση, πληθωρισμός, σκάνδαλα διαφθοράς και διαπλοκής, σκάνδαλο υποκλοπών- για την κυβέρνηση ήταν μια χρονιά που κατάφερε να βγάλει σχεδόν αλώβητη, αποφεύγοντας τις πρόωρες εκλογές. Απέδειξε έτσι ότι είναι εξαιρετικά ικανή να ξεπερνά σκόπελους, για τη δική της διάσωση όχι της χώρας ούτε της κοινωνίας. Η Ελλάδα το 2022 αναδείχθηκε πρωταθλήτρια στην ακρίβεια στην ενέργεια (σύμφωνα με την ΡΑΕ έχει την πιο ακριβή τιμή ρεύματος στην Ευρώπη), την στέγαση (πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος δαπανάται στην κάλυψη αναγκών στέγασης), τις τιμές τροφίμων (οι τιμές είναι κατά 4,8% ακριβότερες από την ΕΕ, σύμφωνα με την Eurostat), τα καύσιμα (η Ελλάδα έχει την δεύτερη υψηλότερη τιμή στην βενζίνη στην ευρωζώνη). Ακόμα, η Ελλάδα κατάφερε να αυξήσει τη φτώχεια και τις κοινωνικές ανισότητες (ένας στους τρεις πολίτες αντιμετωπίζει κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού), τους θανάτους (κατά 12,6% το πρώτο δεκάμηνο του 2022) και να μειώσει το προσδόκιμο ζωής κατά 15,5 μήνες (η πέμπτη χειρότερη επίδοση μεταξύ των 27 κρατών μελών της ΕΕ, τις ΗΠΑ και την Χιλή). Από την άλλη, κατέκτησε την τελευταία θέση στον δείκτη ισότητας φύλων για το 2022, την 108η θέση στον παγκόσμιο δείκτη ελευθερίας του Τύπου, την 28η θέση στις 31 στον δείκτη απονομής της ποινικής δικαιοσύνης και την τελευταία θέση στον δείκτη απόδοσης στον τομέα τάξης και ασφάλειας (έκθεση WJP). Μέχρι και στη Διεθνή Κατάταξη Ανταγωνιστικότητας έχασε μία θέση και βρέθηκε στην 47η μεταξύ των 63 χωρών στην παγκόσμια κατάταξη. Σε όλες αυτές τις εξελίξεις η κυβέρνηση παρέμεινε ακλόνητη, αμφισβητώντας πολύ συχνά την ανάγνωση των λιστών αυτών ή επιβάλλοντας μια δική της ανάγνωση, που έκανε το άσπρο μαύρο. Παρέμεινε σταθερά στο αφήγημα ότι η κυβέρνηση κρατά σταθερό το τιμόνι για να βγει η χώρα από τις κρίσεις (που είναι και διεθνείς).
Μέσα από την καταιγίδα
Με αυτή την κοινωνική πραγματικότητα θα οδηγηθούμε σε λίγους μήνες στις κάλπες –τα εκλογοσενάρια αυτή την εβδομάδα έγραφαν για 9 Απρίλη, μία εβδομάδα πριν το Πάσχα– με μία κυβέρνηση που θα μας υπενθυμίζει κάθε μέρα ότι έκανε «ό,τι καλύτερο μπορούσε» και που θα μας βάζει να κάνουμε το σταυρό μας που δεν ήταν άλλη κυβέρνηση μπροστά σε αυτές τις διεθνείς κρίσεις. Ελπίζει, λοιπόν, η κυβέρνηση ότι οι αυξήσεις που έχει ανακοινώσει στον κατώτατο μισθό (χωρίς να έχει προσδιοριστεί ακόμα το ποσοστό) και στις συντάξεις κατά 7,75%, ότι οι προσλήψεις στο δημόσιο μέσω ΑΣΕΠ (και εδώ απροσδιόριστος ο αριθμός άλλες φορές γράφεται για 7.942 θέσεις, άλλες για 5.124 θέσεις, άλλες για 1.145, καμία δεν έχει προκηρυχθεί) και ότι η επιδοματική πολιτική (το market pass θα πρωτοεφαρμοστεί τον Φεβρουάριο) πως θα σβήσουν από το μυαλό των ψηφοφόρων τη βιωμένη ακρίβεια. Όταν, μάλιστα, οι προβλέψεις για το 2023 είναι εξαιρετικά δυσοίωνες. Ήδη έχουν ανακοινωθεί νέες ανατιμήσεις σε 500 βασικά αγαθά για τον Ιανουάριο, η μείωση του επιδόματος θέρμανσης από τα 25 λεπτά το λίτρο στα 15 λεπτά το λίτρο από τον Ιανουάριο και αυξήσεις στα επιτόκια δανείων (η ΕΚΤ έχει ανακοινώσει ότι θα φτάσει στο 3,5% τον Ιούνιο του 2023, ποσοστό που έχει να φτάσει από το 2001).
Μακριά από τη θύελλα
Το χειρότερο δε είναι ότι η κυβέρνηση ελπίζει με τις πολιτικές διάσωσης από την καταιγίδα ακρίβειας, να ξεφύγει από τη θύελλα αναξιοπιστίας και αντιδημοκρατικότητας που την έχουν σκεπάσει, μετά τα σκάνδαλα διαφθοράς και υποκλοπών. Είναι έντονη η ανησυχία πολλών ότι ενδέχεται –με τη μιντιακή μονοφωνία που έχει επιβάλει, αλλά και με τον τρόμο για το αύριο που έχει κατακλύσει την κοινωνία– να καταφέρει τα σκάνδαλα αυτά να μην την ρίξουν στα Τάρταρα. Εδώ αυτή την εβδομάδα αποκαλύφθηκαν στοιχεία για την παρακολούθηση του αρχηγού του ΓΕΕΘΑ μέσω της ΕΥΠ, τα οποία δεν διαψεύστηκαν απλά λοιδορήθηκαν, και κανείς δεν κουνήθηκε από τη θέση του. Ενεοί παρακολουθούμε τις αποκαλύψεις κωδικών ονομασιών και διαλόγων από παρακολουθήσεις υπουργών, βουλευτών, στελεχών της κυβέρνησης, στελεχών των ενόπλων δυνάμεων, που αφήνουν έκθετη όχι μόνο την κυβέρνηση αλλά τη χώρα, και κανείς –από όποιον ανήκει στην κυβερνητική πλειοψηφία ή έχει τοποθετηθεί σε αυτή τη θέση από την παρούσα κυβέρνηση– δεν έχει απευθυνθεί στην ΑΔΑΕ. Σε τέτοιο σημείο έχουμε φτάσει που η ΑΔΑΕ θα εκκινήσει αυτεπάγγελτους ελέγχους στους παρόχους κινητής τηλεφωνίας, ακόμα και για πρόσωπα που δεν έκαναν αίτημα στην Αρχή για να μάθουν αν παρακολουθούνταν.
Ευτυχισμένο το 2023 ευχόμαστε να είναι, αλλά για ποιους; Διότι τη χρονιά αυτή θα πρέπει να απαντηθεί το «ή εμείς ή αυτοί». Την περασμένη εβδομάδα, η κυβέρνηση αποφάσισε με ένα προεδρικό και μόνο διάταγμα να υποβαθμίσει εκπαιδευτικά, μισθολογικά, κοινωνικά τους καλλιτέχνες. Τους καλλιτέχνες που είχε εγκαταλείψει στην πανδημία, που οργανώθηκαν τα τρία αυτά χρόνια και αντιστάθηκαν, που έδειξαν τον αποτροπιασμό τους στην αποφυλάκιση του καταδικασμένου παιδοβιαστή Δ. Λιγνάδη. Τους εκδικήθηκε. Και δεν είναι η μόνη κοινωνική κατηγορία. Το έκανε στους κρατούμενους που έχτισε τείχη να μην μπορούν να αποφυλακιστούν, στους Ρομά που δολοφονούνται από αστυνομικούς και η κυβέρνηση δεν παίρνει μέτρα ενάντια στον συστημικό ρατσισμό, στους φοιτητές και τους μαθητές που τους αποκλείει από το εκπαιδευτικό σύστημα, στις γυναίκες που δεν παίρνει κανένα μέτρο αντιμετώπισης της αύξησης της βίας κατά των γυναικών και των γυναικοκτονιών, που δεν παίρνει κανένα μέτρο υπέρ της ισότητας των φύλων, στους μετανάστες που αφήνει να πνιγούν στα σύνορα και που σε όσους επιλέγουν να ζουν εδώ τους αφήνει αόρατους. Η κυβέρνηση αυτή διάλεξε σε όλη τη θητεία της με ποιους είναι. Σύμφωνα με την έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού της βουλής μόλις 32 οφειλέτες χρωστούν στο δημόσιο 1,4 δισ. ευρώ, εκ των οποίων ο ένας οφείλει 800 εκατ. ευρώ. Αυτούς τους 32 δεν τους άγγιξε ποτέ η κυβέρνηση. Τους διάλεξε. Εμείς τι θα διαλέξουμε για το 2023;
