Αυξάνονται ραγδαία οι αντιδράσεις στο Μεξικό για το επερχόμενο Παγκόσμιο Κύπελλο
Στο Μεξικό, οι εκκλήσεις για μποϊκοτάζ του επερχόμενου Παγκοσμίου Κυπέλλου κερδίζουν έδαφος. Ομάδες πολιτών απαιτούν μια πόλη απαλλαγμένη από εξώσεις και κατοικίες προστατευμένες από την οικονομική κερδοσκοπία, η οποία επιδεινώνεται από την κατασκευή του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Για αυτές τις ομάδες ακτιβιστών, αυτό επιταχύνει την αστικοποίηση και την αποστέρηση των τοπικών κοινοτήτων. Με τον εναρκτήριο αγώνα να απέχει λίγους μήνες, η πίεση σταδιακά αυξάνεται.
Τις τελευταίες εβδομάδες, μια «λανθασμένη» ιδέα έχει αρχίσει να κερδίζει έδαφος: τι θα γινόταν αν, σε αντίθεση με τον Ντόναλντ Τραμπ, το επόμενο Παγκόσμιο Κύπελλο διεξάγονταν μόνο στο Μεξικό και τον Καναδά; Αυτή η μη ρεαλιστική επιλογή χρησιμεύει κυρίως για να συσκοτίσει την αυξανόμενη λαϊκή κινητοποίηση στο Μεξικό καθώς πλησιάζει η διοργάνωση, η οποία έχει προγραμματιστεί να ξεκινήσει στις 11 Ιουνίου στην Πόλη του Μεξικού.
Οι διάσπαρτες εκκλήσεις για μποϊκοτάζ τείνουν να επικεντρώνονται στον Ντόναλντ Τραμπ και το ξενοφοβικό και ιμπεριαλιστικό του καθεστώς. Στο Μεξικό, οι διαμαρτυρίες στρέφονται κατά των αρνητικών επιπτώσεων της διοργάνωσης του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2026 στις συνθήκες διαβίωσης. Όπως συμβαίνει συχνά για τους κατοίκους των φτωχών συνοικιών, η διοργάνωση ενός Παγκοσμίου Κυπέλλου σημαίνει αυξημένη αποστέρηση και στρατιωτικοποίηση των δημόσιων χώρων. Αυτό έχει παρατηρηθεί προηγουμένως στη Νότια Αφρική και τη Βραζιλία.
Και στην Πόλη του Μεξικού, λίγους μήνες πριν από την έναρξη του διαγωνισμού, οι επιχειρήσεις «κοινωνικής κάθαρσης» έχουν πολλαπλασιαστεί. Η πρόεδρος Κλαούντια Σάινμπαουμ και το κόμμα της, το Κίνημα Εθνικής Αναγέννησης (Morena), κατηγορούνται ότι βλέπουν αυτό το γεγονός ως «ευκαιρία για την επιτάχυνση της αποστέρησης, της περιφρόνησης και του εκτοπισμού των αυτόχθονων κοινοτήτων και λαών» και, σε αντάλλαγμα, χορηγούν «διοικητικά πλεονεκτήματα στους κατασκευαστές ακινήτων». Η δήλωση που διαβάστηκε σε συγκέντρωση που πραγματοποιήθηκε στις 23 Ιανουαρίου στο πάρκο Chapultepec, στους πρόποδες του ηλεκτρονικού ρολογιού που έδειχνε την αντίστροφη μέτρηση για την έναρξη του τουρνουά, κατήγγειλε αυξήσεις ενοικίων έως και 155%. Εκτός από τον έλεγχο των ενοικίων σε δίκαιες και προσιτές τιμές, απαίτησαν ρύθμιση των ενοικιάσεων Airbnb. Μη έχοντας λάβει ικανοποιητική απάντηση από τις αρχές, οι διαδηλωτές ανακοίνωσαν ότι δεν θα σταματήσουν εκεί.
Σε μια συγκέντρωση στην Πόλη του Μεξικού στις 23 Ιανουαρίου, ομάδες ακτιβιστών από τη γειτονιά Santa Úrsula Coapa, στον δήμο Coyoacán όπου βρίσκεται το Estadio Azteca (τώρα ονομάζεται Estadio Banorte), κατήγγειλαν τις εξώσεις των κατοίκων, την αναγκαστική μετεγκατάσταση των πλανόδιων πωλητών και την έλλειψη νερού, όλα με το πρόσχημα της προετοιμασίας για την εισροή τουριστών. Μερικές από τις πινακίδες έδειχναν το σύνθημα «Όχι στο Παγκόσμιο Κύπελλο της Στέρησης».
Μαζί με την κρίση στέγασης, το άλλο ζήτημα στο επίκεντρο των διαμαρτυριών είναι η συσσώρευση νερού στο πλαίσιο της κρίσης νερού της Πόλης του Μεξικού. «Το Παγκόσμιο Κύπελλο δεν θα παιχτεί με κλεμμένο νερό» είναι ένα από τα βασικά συνθήματα. Η Assemblea Vecinal, που αγωνίζεται ενάντια στα μεγάλα κατασκευαστικά έργα στο Tlalpan και το Coyoacán, απαιτεί τον τερματισμό της παραχώρησης πηγαδιών που έχει χορηγηθεί σε μια ιδιωτική εταιρεία που ανήκει στον όμιλο Televisa, ιδιοκτήτη του σταδίου Azteca.
Η σύνδεση μεταξύ της ανεξέλεγκτης άντλησης υπόγειων υδάτων και του πολλαπλασιασμού των μεγάλων έργων ακινήτων έχει εδώ και καιρό επισημανθεί από τους μακροχρόνιους κατοίκους ορισμένων γειτονιών στην Πόλη του Μεξικού, όπως η Santa Úrsula. Η προσέγγιση του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2026 εντείνει την πίεση στις ακίνητες περιουσίες και, κατά συνέπεια, τη λειψυδρία σε αυτές τις περιοχές όπου επιμένει μια πυκνή κοινωνική και κοινοτική ζωή, συνδεδεμένη με τις παραδόσεις των προ-ισπανόφωνων λαών, όπως εξηγεί το μέσο ενημέρωσης Desinformémonos.
Στο Μεξικό, όπως και στις Ηνωμένες Πολιτείες, το αθλητικό ξέπλυμα είναι αχαλίνωτο. Όσοι διαμαρτύρονται για τη διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου στο Μεξικό το βλέπουν ως έναν τρόπο να συγκαλύψουν δεκαετίες κρατικών ναρκωτικών, εκτεταμένης βίας και εξάλειψης των αυτόχθονων πληθυσμών. Με την ατιμωρησία του οργανωμένου εγκλήματος και την έλλειψη ερευνών από τις αρχές, η χώρα έχει δει περισσότερες από 130.000 εξαφανίσεις τα τελευταία είκοσι χρόνια. Οι οικογένειες των εξαφανισμένων έχουν εξαπολύσει έκκληση να «μην έρθουν στο Μεξικό» για το Παγκόσμιο Κύπελλο.
Οι διαμαρτυρίες στην πολιτεία Γκερέρο θα μπορούσαν επίσης να «ενοχλήσουν» το Παγκόσμιο Κύπελλο FIFA 2026. Ενάντια στη βία του κράτους και της μαφίας, καθώς και κατά της αναγκαστικής εκτόπισης, διάφορες ομάδες ιθαγενών στην περιοχή Montaña Baja έχουν προειδοποιήσει τις ομοσπονδιακές και δημοτικές αρχές. Το κύριο αίτημά τους είναι η ασφαλής επιστροφή των εκτοπισμένων οικογενειών και η διάλυση των εγκληματικών ομάδων. Απαιτούν επίσης την άμεση απελευθέρωση πέντε μελών τους, που συνελήφθησαν τον Μάιο του 2024 επειδή υπερασπίζονταν τα εδάφη τους από την άνοδο του οργανωμένου εγκλήματος.
Για την κοινότητα Nahua, το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026 είναι μια μοναδική ευκαιρία να φέρει την πραγματικότητά τους στην προσοχή του κόσμου: δομική βία, θεσμική παραμέληση και ποινικοποίηση. Χωρίς άμεσες απαντήσεις, η σύγκρουση θα ενταθεί μόνο στην περιοχή, ακριβώς σε μια εποχή που το Μεξικό επιδιώκει να προβάλει μια εικόνα ασφάλειας και νεωτερικότητας στον κόσμο. Δεκατρείς αγώνες θα διεξαχθούν στο Μεξικό, πέντε από αυτούς στην Πόλη του Μεξικού. «Εάν χρειαστεί, θα μπλοκάρουμε τους δρόμους κατά τη διάρκεια του Παγκοσμίου Κυπέλλου», προειδοποιούν οι διαδηλωτές στην πρωτεύουσα.
Φωτογραφία: Pixabay / Pexels
