Του Κωστή Γιούργου
Το Πεδίον του Άρεως, ανάσα πρασίνου και τόπος αναψυχής σε έναν από τους νευραλγικότερους κόμβους του αστικού ιστού της Αθήνας μέχρι πριν μερικά χρόνια, είναι σήμερα ένα από τα πιο κραυγαλέα δείγματα του ερειπιώνα που άφηνε πίσω του αποχωρώντας το σύστημα διαπλοκής, διαφθοράς και λεηλάτησης του δημοσίου χρήματος.
Όντας περίοικος είχα το θλιβερό προνόμιο να παρακολουθώ από κοντά, σχεδόν καθημερινά, τη φθίνουσα πορεία του πάρκου μέχρι τη σημερινή οικτρή εικόνα της εγκατάλειψης και της παρακμής.
Τα σημάδια της κάμψης ήταν αισθητά αρκετά νωρίς, αλλά έμοιαζαν διαχειρίσιμα, παρόμοια με ό,τι συνέβαινε υπόδηλα σε όλη τη χώρα πριν το ξεσκεπάσει η κρίση. Ο περιπατητής και ο διερχόμενος απολάμβαναν τις ευεργεσίες του πράσινου, που έδειχνε να μπορεί ακόμη να καλύπτει μόνο του τα κενά από τη φθίνουσα φροντίδα. Η παραβατικότητα διεκδικούσε το κομμάτι της, όπως σε όλους τους δημόσιους χώρους που προσφέρουν κάποιες απόμερες γωνίες σχετικής απομόνωσης και ανενόχλητης ηρεμίας, αλλά η επισκεψιμότητα του πάρκου δεν άφηνε πολλά περιθώρια σ’ αυτό.
Η περίφημη ανάπλαση
Εδώ ακριβώς εντοπίζεται το σημείο καμπής μετά το οποίο όλοι οι όροι που ευθύνονται για τη σημερινή κατάσταση συναντήθηκαν καταστροφικά: η βίαιη παρεμπόδιση της επισκεψιμότητας, παραμονές του μοιραίου έτους 2010, για σχεδόν δύο χρόνια, όσο δηλαδή κράτησαν τα έργα ανάπλασης του πάρκου.
Η περίφημη ανάπλαση του Πεδίου του Άρεως: Δαπάνη 10.063.990 ευρώ για ένα αχρείαστο έργο μικρομέγαλης επιδεικτικότητας, η ξιππασιά και η διαρπαγή των Ολυμπιακών Αγώνων σε μικροκλίμακα. Όλα έδειχναν ότι επρόκειτο για ακόμα μια από τις συνήθεις εφορμήσεις στον δημόσιο κορβανά με το πρόσχημα της υπηρέτησης του κοινού συμφέροντος. Σαν μιθριδατισμένοι, δεν αντιδράσαμε ανάλογα. Σύντομα αποδείχθηκε ότι για το σύστημα της διαπλοκής ήταν μια τελευταία ευκαιρία λεηλασίας πριν τον επερχόμενο όλεθρο, για την έλευση του οποίου –επιπλέον– ήταν, ως φαίνεται, προϊδεασμένοι.
Το 2010 η Υπερνομαρχία παρέδωσε το έργο μετά βαΐων και κλάδων – αλλά ανολοκλήρωτο. Και το όποιο αποτέλεσμα ανυπεράσπιστο. Με πρώτο θύμα το πράσινο, που έμεινε από τότε ολωσδιόλου αφρόντιστο, καταταλαιπωρημένο από τα βαρέα οχήματα. Παρόμοια τύχη είχαν οι επεμβάσεις καλλωπισμού και οι υποδομές, από ελλιπή φύλαξη και απουσία συντήρησης.
Στην εισήγησή της σε συνεδριάση του Περιφερειακού Συμβουλίου στις αρχές αυτού του μήνα για την καθαριότητα του πάρκου, η αντιπεριφερειάρχης Κεντρικού Τομέα Αθηνών, Ερμίνα Κυπριανίδου, περιέγραφε αδρομερώς τα προβλήματα καθαριότητας και φύλαξης, τις σοβαρές ελλείψεις σε προσωπικό, την ανάγκη αποκατάστασης των υποδομών, τη συντήρηση πρασίνου, την παραβατικότητα και τις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού που καταφεύγουν στο πάρκο λόγω απόγνωσης και αδιέξοδου. Ωστόσο, η όποια περιγραφή, όσο καλοπροαίρετη και ειλικρινής, απέχει πολύ από την αυτοπρόσωπη μαρτυρία, που ακούει με επιφύλαξη για μελλοντικούς σχεδιασμούς που «βρίσκονται σε εξέλιξη», διαγωνισμούς που τελούν υπό την «έγκριση του ελεγκτικού συνεδρίου», και προσκλήσεις σε συνεργασία προς «εξειδικευμένους φορείς (Γιατροί του Κόσμου, ΚΕΘΕΑ, ΟΚΑΝΑ, Πράξις, Άρσις, Νόστος) για να συμβάλλουν στην ανάπτυξη ενός ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης για την αντιμετώπιση των οξυμένων φαινομένων κοινωνικού αποκλεισμού κ.λπ., κ.λπ.».
Όλα πρέπει να γίνουν χθες
Ακούγεται εξυπνακίστικο, αλλά δεν παύει να είναι αλήθεια: Στην κρίση που ζούμε, όλα πρέπει να γίνουν χθες. Δεν θα αμφισβητηθεί εδώ η καλή προαίρεση κανενός και οι δυσκολίες καθενός στο χώρο του. Αλλά είναι οι ανάγκες που αδημονούν, όχι εμείς. Διότι να, ακριβώς πάνω στο επείγον της ανθρωπιστικής κρίσης και πριν προλάβει να στεγνώσει το μελάνι της εισήγησής της, η αντιπεριφερειάρχης χρειάστηκε να συγκαλέσει εκτάκτως σύσκεψη εργασίας στα γραφεία της Περιφέρειας Αττικής για το ζήτημα της ντε φάκτο εγκατάστασης προσφύγων στο Πεδίον του Άρεως. Πρόκειται για δεκάδες πρόσφυγες από το Αφγανιστάν που καταφθάνουν από τη Μυτιλήνη και άρχισαν να στήνουν σκηνές πριν περίπου δέκα μέρες. Οι ίδιοι λένε ότι γνωρίζουν την κατάσταση στη χώρας μας, ότι δεν θέλουν να μείνουν, ότι θα φύγουν, αλλά δεν φαίνεται να ξέρουν κι οι ίδιοι για πού.
Και όλα αυτά ενώ ήδη διαφαίνεται ένα πρόβλημα τριβής ανάμεσα σε εκείνους από τους περιοίκους που σπεύδουν να βοηθήσουν τους πρόσφυγες και σε εκείνους που εμφανίστηκαν να ζητούν την απομάκρυνση των ικετών. Με άλλα λόγια, το Πεδίον του Άρεως, μικρογραφία της Ελλάδας της Κρίσης.
•
