🚩 Στις 17 Δεκεμβρίου 1967, λίγους μήνες μετά το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου, ιδρύεται η Πανελλήνια Αντιδικτατορική Οργάνωση Σπουδαστών (ΠΑΟΣ) Ρήγας Φεραίος, κυρίως από πρώην μέλη της Δημοκρατικής Νεολαίας Λαμπράκη, η μετέπειτα (το 1976 στην Α’ Πανελλαδική Συνδιάσκεψη) ΕΚΟΝ(Επαναστατική Κομμουνιστική Οργάνωση Νέων)Ρήγας Φεραίος.
📌 Μετά τη διάσπαση του ΚΚΕ το 1968 η οργάνωση τοποθετήθηκε υπέρ του ΚΚΕ εσωτερικού.
🎯 Η ίδρυσή της συνδέεται άμεσα με την ανάγκη συγκρότησης μιας οργανωμένης, πολιτικά επεξεργασμένης νεολαιίστικης αντιδικτατορικής δράσης, σε συνθήκες παρανομίας, εξορίας και σκληρής καταστολής στο εσωτερικό της χώρας.
📢 Η ΕΚΟΝ «Ρήγας Φεραίος» δεν συγκροτήθηκε ως οργανωτικό συμπλήρωμα ενός κόμματος. Από την αρχή επεδίωξε να αρθρώσει μια αυτόνομη πολιτική φωνή της νεολαίας, συνδέοντας τον αγώνα για δημοκρατία με ευρύτερα αιτήματα κοινωνικού μετασχηματισμού, πολιτιστικής χειραφέτησης και ανανέωσης της Αριστεράς. Στο πλαίσιο του ευρωκομμουνισμού και της κριτικής στον δογματισμό, ο «Ρήγας» ανέδειξε τη σημασία
✅️των δημοκρατικών ελευθεριών,
✅️της μαζικής πολιτικής δράσης
✅️και της σύνδεσης της Αριστεράς με τα σύγχρονα κοινωνικά ρεύματα.
Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας, η οργάνωση ανέπτυξε
✅️παράνομες δομές στο εσωτερικό,
✅️δίκτυα στο εξωτερικό,
✅️εκδοτική δραστηριότητα
✅️και πολιτική παρέμβαση στους φοιτητικούς και νεολαιίστικους χώρους.
Μέλη της φυλακίστηκαν, εξορίστηκαν και βασανίστηκαν, ενώ συμμετείχαν ενεργά στο αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα, που κορυφώθηκε με την εξέγερση του Πολυτεχνείου.
Ο Ρήγας Φεραίος με τη Μεταπολίτευση συνεχίζει τη δράση του και έχει εξαιρετικά αποτελέσματα στις φοιτητικές εκλογές, ενώ αποτέλεσε σημαντικό εργαστήρι πολιτικής και ιδεολογικής ζύμωσης, επηρεάζοντας γενιές αγωνιστών και στελεχών της ανανεωτικής Αριστεράς. Το 1976 στην Α’ Πανελλαδική Συνδιάσκεψη μετονομάζεται σε ΕΚΟΝ Ρήγας Φεραίος
Μετά την εκλογική αποτυχία του 1977, η αριστερή πτέρυγα της ΕΚΟΝ Ρήγας Φεραίος όξυνε την κριτική της τονίζοντας πως η δημιουργία του εκλογικού σχήματος της Συμμαχίας με τα θολά, μετριοπαθή και ετερόκλητα χαρακτηριστικά της, αποτελούσε την κύρια αιτία της εκλογικής συρρίκνωσης.
Η εσωτερική κρίση οξύνθηκε μέχρι τις παραμονές της σύγκλησης της Β’ Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης της οργάνωσης, την οποία η ηγεσία του ΚΚΕ Εσωτερικού δεν αναγνώρισε. Οι διαγραφέντες ίδρυσαν ξεχωριστή οργάνωση με τον τίτλο ΕΚΟΝ Ρήγας Φεραίος Β’ Πανελλαδική που αυτοδιαλύθηκε μετά τον Οκτώβριο του 1981.
Κατά τη διάσπαση του 1987, όταν η πλειοψηφία του ΚΚΕ εσωτερικού ίδρυσε την Ελληνική Αριστερά (ΕΑΡ), ο Ρήγας Φεραίος αποτέλεσε νεολαία του ΚΚΕ Εσωτερικού/Ανανεωτική Αριστερά.
Η ιστορία του παραμένει δεμένη με την προσπάθεια να συνδυαστούν δημοκρατία, σοσιαλισμός και ελευθερία, όχι ως συνθήματα, αλλά ως ανοιχτό πολιτικό πρόταγμα.
Σαν σήμερα, η ίδρυσή του θυμίζει ότι η νεολαία υπήρξε –και μπορεί να είναι ξανά– υποκείμενο πολιτικής πρωτοβουλίας και ρήξης.
Ο Ρήγας Φεραίος εξέδιδε τον Θούριο. Ανάμεσα στους κατά καιρούς γραμματείς της οργάνωσης ήταν οι Κώστας Κωσταράκος, Γιάννης Βούλγαρης, Μάνος Σωτηριάδης, Μπάμπης Γεωργούλας, Νίκος Βούτσης, Νίκος Φίλης, Μιχάλης Σαμπατακάκης κ.ά.
Διαβάστε το άρθρο του Μιχάλη Σαμπατακάκη για τα “1000 χρόνια καταδίκης σε φυλακή των μελών του”:
