Αντιδράσεις από τον ΣΦΕΑ και τους φοιτητικούς συλλόγους
Στις 12/11 εκπρόσωποι φοιτητικών συλλόγων πραγματοποίησαν συγκέντρωση διαμαρτυρίας στην Πρυτανεία του ΕΜΠ για το κλείσιμο των κτιρίων κατά τη διάρκεια του εορτασμού. (ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ / EUROKINISSI)
Με το Πολυτεχνείο κλειδωμένο και τον εορτασμό υπό αυστηρούς περιορισμούς επιλέγει η Πρυτανεία του ΕΜΠ να υποδεχτεί φέτος την επέτειο της εξέγερσης του Νοέμβρη του 1973. Η διοίκηση του ιδρύματος, με επικεφαλής τον πρύτανη Χατζηγεωργίου, αποφάσισε να κρατήσει κλειστά όλα τα κτίρια καθ’ όλη τη διάρκεια του εορτασμού, αποκλείοντας τη διεξαγωγή εκδηλώσεων στους εσωτερικούς χώρους. Έτσι, ένα τριήμερο που εδώ και δεκαετίες αποτελεί σημείο συνάντησης της νεολαίας και του λαού μεταφέρεται αποκλειστικά στους εξωτερικούς χώρους, με συγκεκριμένο ωράριο και αυξημένους περιορισμούς στην πρόσβαση. Η απόφαση αυτή εντάσσεται σε μια προσπάθεια υποβάθμισης της ιστορικής λάμψης της εξέγερσης και συστηματικής στοχοποίησης του φοιτητικού κινήματος.
Σύμφωνα με την πρυτανική απόφαση, τα κτίρια του συγκροτήματος της Πατησίων θα παραμείνουν κλειστά από τις 13 έως και τις 17 Νοεμβρίου. Οι εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν αποκλειστικά στους εξωτερικούς χώρους, χωρίς να διατεθούν αίθουσες για συζητήσεις, προβολές, εκθέσεις ή άλλες δράσεις. Παράλληλα, προβλέπεται συγκεκριμένο ωράριο πρόσβασης: στις 15 και 16 Νοεμβρίου ο χώρος θα είναι ανοιχτός από τις 8:30 το πρωί έως τις 6 το απόγευμα, ενώ στις 17 Νοεμβρίου η πρόσβαση θα επιτρέπεται από τις 9 το πρωί έως τη 1 το μεσημέρι. Η διοίκηση διατηρεί, μάλιστα, τη δυνατότητα πρόωρης διακοπής της λειτουργίας για λόγους ασφαλείας. Ως αιτιολόγηση για τα μέτρα η Πρυτανεία επικαλείται την προστασία των επισκεπτών, του προσωπικού και των εγκαταστάσεων, κάνοντας ειδική αναφορά στα επεισόδια που σημειώθηκαν κατά τον περσινό εορτασμό, τον Νοέμβριο του 2025. Ωστόσο, το αποτέλεσμα είναι ότι φέτος δεν υπάρχει δυνατότητα αξιοποίησης των εσωτερικών χώρων για το σύνολο των δράσεων που παραδοσιακά πλαισιώνουν το τριήμερο.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ο αποκλεισμός του ΣΦΕΑ από τους εσωτερικούς χώρους. Ο Σύνδεσμος, που συμμετέχει επί σειρά ετών στον εορτασμό, διοργανώνει εκθέσεις και δράσεις αφιερωμένες στην περίοδο της δικτατορίας και στην αντιδικτατορική αντίσταση. Φέτος δεν θα έχει στη διάθεσή του αίθουσα για να φιλοξενήσει τις εκθέσεις του. Ο πρόεδρος του ΣΦΕΑ Βαγγέλης Γκιουγκής αναφέρθηκε και σε όσα συζητήθηκαν με την Πρυτανεία πριν από την έκδοση της απόφασης. Όπως κατήγγειλε, στις συζητήσεις τέθηκε ακόμη και το ενδεχόμενο ο εορτασμός να περιοριστεί από τρεις σε δύο ημέρες. Παράλληλα, εξετάστηκε η πρόταση να παραμείνει ανοιχτή μόνο η είσοδος από την οδό Πατησίων, με τις υπόλοιπες, μεταξύ αυτών και εκείνες της Στουρνάρη, να κλείνουν. Σύμφωνα με τον ίδιο, υπήρξε ακόμη σκέψη για την τοποθέτηση μεταλλικών διαχωριστικών ανάμεσα στα κτίρια, ώστε να εμποδίζεται η επικοινωνία μεταξύ τους.
Η απάντηση των φοιτητικών συλλόγων
Απέναντι στους περιορισμούς φοιτητικοί σύλλογοι της Αθήνας έχουν πάρει αποφάσεις μέσα από τις γενικές συνελεύσεις τους για μαζική συμμετοχή στον τριήμερο εορτασμό. Με τις αποφάσεις τους εκφράζουν την αντίθεσή τους στην επιλογή της Πρυτανείας και διεκδικούν ένα Πολυτεχνείο ανοιχτό, με ελεύθερη πρόσβαση για τον λαό και τη νεολαία.
Η παρουσία των φοιτητικών συλλόγων στο τριήμερο έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι εκδηλώσεις του Πολυτεχνείου δεν περιορίζονται στην επέτειο της 17ης Νοέμβρη. Συζητήσεις, εκθέσεις, πολιτικές και πολιτιστικές δράσεις συνθέτουν κάθε χρόνο ένα τριήμερο που συγκεντρώνει φοιτητές, εργαζομένους, αντιστασιακούς και ανθρώπους κάθε ηλικίας.
Οι φετινοί περιορισμοί δεν εμφανίζονται σε κενό πολιτικό χρόνο. Τα τελευταία χρόνια το δημόσιο πανεπιστήμιο βρίσκεται στο επίκεντρο μιας διαρκούς αντιπαράθεσης για τη λειτουργία του, τα δικαιώματα των φοιτητών και τη θέση των συλλογικών διεκδικήσεων μέσα στις σχολές. Η αυστηροποίηση των κανόνων, η πειθαρχική αντιμετώπιση κινητοποιήσεων και η ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου, σε συνδυασμό με τη γενικότερη εμπορευματοποίηση και την προσπάθεια μετατροπής των ΑΕΙ σε πανεπιστήμια-επιχειρήσεις, αλλάζουν σταδιακά το τοπίο στην ανώτατη εκπαίδευση. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον ο εορτασμός του Πολυτεχνείου αποκτά ξεχωριστή βαρύτητα. Η επέτειος δεν είναι μια τυπική εκδήλωση ούτε μια τελετή που εξαντλείται σε λίγους επίσημους λόγους και στην κατάθεση στεφάνων. Αντίθετα, παραμένει μια από τις μεγαλύτερες συλλογικές στιγμές ιστορικής μνήμης στη χώρα, που κρατά ζωντανή τη σύνδεση της εξέγερσης του 1973 με τους σύγχρονους αγώνες για δικαιώματα, ελευθερίες, αξιοπρέπεια και την αντίσταση στον αυταρχισμό.
