ΕΝΟΨΕΙ ΤΟΥ ΑΥΡΙΑΝΟΥ ΓΙΟΥΡΟΓΚΡΟΥΠ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΑΤΑΒΟΛΗΣ ΤΗΣ ΔΟΣΗΣ ΤΟΥ ΔΝΤ
Ολόκληρο το Σαββατοκύριακο σχεδιαζόταν να εργαστούν τα τεχνικά κλιμάκια και η Ομάδα των Βρυξελλών για να μπορέσουν οι δύο πλευρές να έχουν ικανό έργο, το οποίο θα κριθεί από το Γιούρογκρουπ ως επαρκές για να βγει η διαβόητη ανακοίνωση, που θα διαπιστώνει πρόοδο ούτως ώστε να βρεθεί ένας τρόπος να εξασφαλιστεί κάποια ρευστότητα για την Ελλάδα. Αλλά, για άλλη μια φορά οι δανειστές αποδείχθηκαν ασυνεπείς και με διάφορα προσχήματα δεν δεσμεύονται. Αντίθετα, επαναφέρουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων μέτρα που είτε είχαν προσωρινά αποσυρθεί είτε απορριφθεί.
Οι δανειστές, είναι φανερό, επιθυμούν μια συμφωνία στα μέτρα τους, ή σωστότερα μια συμφωνία που να αποδέχεται και να νομιμοποιεί, ως συμφωνηθέντα, τα μέτρα που εκκινούν από τα στενά τους συμφέροντα και τις ιδεολογικές τους εμμονές. Έχουμε μια σκλήρυνση, πιο μικρής έντασης από το άμεσο παρελθόν, αλλά πάντως μια παρεμβολή των πιο σκληρών κύκλων των δανειστών-εταίρων, που για λίγο ανησύχησαν ότι κυοφορείται συμφωνία που πράγματι θα επρόκειτο για έντιμο συμβιβασμό και θα άφηνε περιθώρια στην ελληνική πλευρά να παραμείνει στον πυρήνα της λαϊκής εντολής. Συγχρόνως θα επέτρεπε στους δανειστές να κινούνται στο έδαφος της αλληλεγγύης και τους συμφωνημένους όρους που θα ξεκόλλαγαν την ελληνική οικονομία από την ύφεση και θα εγγυόντουσαν την εκπλήρωση των υποχρεώσεων της ελληνικής πλευράς.
Λίγο πιθανός ο κίνδυνος
Πόσο πιθανός είναι ο κίνδυνος να ανακοπεί μια τέτοια προοπτική ή και να ματαιωθεί οριστικά; Η λογική λέει ότι ο κίνδυνος αυτός είναι λίγο πιθανός. Πρώτον, διότι ένα μέρος της τελευταίας σκλήρυνσης οφείλεται σε λόγους τακτικής. Δεύτερον, διότι οι εταίροι δεν είναι ενιαίοι ούτε όσον αφορά την εκτίμηση των κινδύνων από ένα ατύχημα, ούτε όμως και στην αναγκαιότητά της ρήξης, καθώς άπτεται της αντίληψης για την προοπτική της ΕΕ. Τρίτον, διότι η νέα ελληνική κυβέρνηση έχει υποβάλλει πολύ επεξεργασμένες και συγκεκριμένες προτάσεις, που δεν μπορούν να αγνοηθούν, διότι κάποια στιγμή το αποτέλεσμα θα κριθεί και από τους έλληνες και τους ευρωπαίους πολίτες.
Συναφές με τον τελευταίο λόγο είναι και η πολύπλευρη δραστηριοποίηση στην κεντρική διαπραγμάτευση του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα, που με πολλές επαφές και τηλεφωνήματα έθεσε τα ζητήματα με σαφή τρόπο και δεν απέκρυψε κανέναν από τους κινδύνους που απορρέουν από ολιγωρίες, τιμωρητικές αντιλήψεις και διαθέσεις υποταγής του «αδύνατου».
Όσοι νόμισαν ότι η παρέμβαση του πρωθυπουργού υποδηλώνει ότι οι διαπραγματευτές «δεν τα καταφέρνουν» και τόσο καλά όχι απλώς κάνουν λάθος, αλλά δεν έχουν καταλάβει το στόχο της ελληνικής πλευράς. Ο Α. Τσίπρας ήθελε να ορίσει, με τον πιο αδιαμφισβήτητο τρόπο, το ζήτημα ως πολιτικό και αυτό το κατάφερε. Και αυτό πάνε τώρα να νοθεύσουν, όσο μπορούν.
Στην προσπάθεια, που στηρίζεται σε δύο σκέλη, συνεχίζει και τώρα η κυβέρνηση. Αφενός, η αντιπροσωπεία στην Ομάδα των Βρυξελλών και οι αρμόδιοι υπουργοί καταθέτουν όλο και πιο επεξεργασμένες προτάσεις. Αφετέρου, ο πρωθυπουργός επαναφέρει με ακόμα πιο μεγάλη σαφήνεια το πολιτικό ζήτημα.
Μιλώντας στη Βουλή την Παρασκευή θέλοντας να δώσει το εύρος της προσπάθειας της ελληνικής πλευράς τόνισε:
Παρέμβαση του Α. Τσίπρα
«Έχει γίνει φανερό ότι η ελληνική κυβέρνηση κάνει ό,τι πρέπει να κάνει προκειμένου, διατηρώντας την εντολή του ελληνικού λαού, να πετύχει μία έντιμη συμφωνία στο ευρωπαϊκό πεδίο. Κάποιοι είναι έτοιμοι να μας κατηγορήσουν ότι, προκειμένου να το πετύχουμε αυτό, έχουμε πάει και πίσω από τις κόκκινες γραμμές της λαϊκής εντολής μας. Θα κάνουμε το παν, προκειμένου να έχουμε μια συμφωνία που θα δώσει τη δυνατότητα σε αυτή την κυβέρνηση να αλλάξει τα κακώς κείμενα σε αυτόν τον τόπο».
Και θέλοντας για άλλη μια φορά να υπογραμμίσει ότι το ζήτημα που τίθεται είναι πολιτικό δεν τσιγγουνεύτηκε να ανατρέξει στην στην πρόσφατη ελληνική ιστορία: «Δεν υπάρχει κανένα τεχνικό θέμα, για το αν θα επιτευχθεί ή όχι αυτή η συμφωνία. Υπάρχει μόνο θέμα πολιτικής βούλησης. Όπως πολιτική βούληση ήταν αυτή που έβαλε την χώρα το 1980 στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, με αντίθετη τότε την άποψη της Κομισιόν σας θυμίζω, επί Κωνσταντίνου Καραμανλή. Πολιτική βούληση ήταν αυτή που έβαλε την χώρα στην ΟΝΕ και στην ζώνη του ευρώ το 2000, με πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Σημίτη, όταν η χώρα δεν πληρούσε τότε τις προϋποθέσεις. Έτσι, πολιτική βούληση είναι και τώρα το αν η Ευρώπη θα ανεχθεί, όχι μια αριστερή κυβέρνηση, αλλά την Δημοκρατία στην χώρα που γεννήθηκε». Διαφορετικά, πρόσθεσε, «ο αδικημένος και ο πληγωμένος δεν θα είναι η ελληνική κυβέρνηση. Ο αδικημένος και ο πληγωμένος θα είναι η ίδια η Ευρώπη. Η Ευρώπη δεν μπορεί να αντέξει λιγότερη δημοκρατία και το έγκλημα της δημοκρατίας στον τόπο που γεννήθηκε δεν θα έχει σιγαστήρα. Κανείς δεν θα βάλει σιγαστήρα αν κάποιοι επιχειρήσουν έγκλημα και δολοφονία της δημοκρατίας στον τόπο που γεννήθηκε».
Ρευστότητα με το σταγονόμετρο
Το πιο πιθανό, αύριο στο Γιούρογκρουπ, θα καταγραφεί κάποια πρόοδος, μετρούμενη από τους δανειστές με το σταγονόμετρο, για να μην ενισχυθεί «επικίνδυνα» η ελληνική πλευρά στις διαπραγματεύσεις. Οι δανειστές γνωρίζουν ότι η δηλωμένη αδυναμία να πληρωθεί ταυτόχρονα το ΔΝΤ και οι μισθοί-συντάξεις δεν είναι κίνηση τακτικής. Γι’ αυτό και θα βρεθεί τρόπος να υπάρξει ρευστότητα, με το σταγονόμετρο.
Εκείνο, όμως, που πρέπει να σημειωθεί είναι ο κίνδυνος της παγίδευσης της ελληνικής πλευράς στη λογική να κρατά εκείνη και μόνο ανοιχτή και ενεργή τη διαπραγμάτευση. Το κοινό ανακοινωθέν Γιουνκέρ-Τσίπρα συμπεριλαμβάνει και όρους που μπορεί, αν δεν προσέξουμε, να μας ωθήσει σε λανθασμένα μέτρα. Όσα εικάζονται ότι σχεδιάζονται στο φορολογικό, επίσης. Τέτοιες μετατοπίσεις που δεν θα διαφυλάσσουν πολύ περισσότερο τη δυνατότητα ακύρωσής τους στο μέλλον πρέπει να αποφευχθούν.
Είναι ένας μείζον κίνδυνος διότι απειλεί να αδυνατίσει τον κρίκο της λαϊκής στήριξης προς την κυβέρνηση, καθώς και τον άλλο κρίκο με το ψηφισμένο από τους πολίτες πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ. Χωρίς αυτούς τους δύο κρίκους ισχυρούς δεν μπορεί να γίνει, πράγμα ζωτικής σημασίας, και αποτελεσματική διαπραγμάτευση.
Π. Κλαυδιανός
Η παγίδα του φορολογικού
Όλοι γνωρίζαμε μετά τις εκλογές του 2012 την προοπτική ο ΣΥΡΙΖΑ να κληθεί να κυβερνήσει και πως το φορολογικό ήταν ο κρίσιμος τομέας που θα δοκιμαστούμε. Τέσσερα στοιχεία ήταν προφανή: Χρειαζόμαστε αμέσως έσοδα για να μην πνιγούμε από ασφυξία. Απαιτούνταν άμεσα, επίσης, ένα σχέδιο βαθιάς αναδιανομής για την αναγκαία κοινωνική εξισορρόπηση. Έπρεπε αμέσως να θέσουμε σε εφαρμογή ένα έτοιμο σχέδιο πολύ συγκεκριμένα επεξεργασμένο κατά της φοροδιαφυγής, του λαθρεμπορίου και της διαφθοράς. Να έχουμε, επίσης έτοιμο, ιδίως μετά την επιβολή του ΕΝΦΙΑ, ένα δίκαιο φόρο μεγάλης και κλιμακούμενης προς την μεσαία ακίνητη περιουσία. Ένας έκτακτος φόρος, επίσης, στο συσσωρευμένο και κατά κανόνα φοροδιαφεύγοντα πλούτο μπορούσε να επιβληθεί τον πρώτο, ακόμη, μήνα ως απαραίτητο εισπρακτικό και κοινωνικά δίκαιο μέτρο μετά την πεντάχρονη φορολογική επιδρομή στις λαϊκές και μεσαίες τάξεις. Αποδείχθηκε ότι δεν ήμασταν έτοιμοι για αυτήν την πολιτική και τώρα, μετά τρεις τουλάχιστον μήνες, διατρέχουμε τον κίνδυνο να παγιδευτούμε στη λήψη φορολογικών μέτρων που τα είχαμε καταδικάσει όχι μόνο για κοινωνικούς και πολιτικούς λόγους αλλά και για ανορθολογικούς. Ο ενιαίος συντελεστής ΦΠΑ, μάλιστα υψηλός, διότι θέλει όχι μόνο να προωθήσει μια θέση της άλλης πλευράς αλλά να φέρει και πρόσθετα έσοδα, δεν απαντά στο μέγα ζήτημα της χαμηλής εισπραξιμότητάς του (απώλεια 6-7 δισ. ευρώ ετησίως) λόγω απωλειών για διάφορους λόγους, γνωστούς στους εφοριακούς του ΣΥΡΙΖΑ, που οφείλαμε αμέσως να αρχίσουμε να θεραπεύουμε. Ο ΕΝΦΙΑ έχει, πέρα από τον προφανή συμβολικό του χαρακτήρα και άρα και μεγάλο πολιτικό βάρος, μεγάλο φορολογικό βάρος. Πώς τώρα θα επιλεγεί η συνέχιση της ισχύος του για έναν ακόμη χρόνο, όπως λέγεται, χωρίς τουλάχιστον να γίνει βαθιά τομή στις παραμέτρους του -με κοινωνικά και εισοδηματικά κριτήρια- με βάση το πνεύμα του φόρου μεγάλης ακίνητης περιουσίας, που είναι η θέση του ΣΥΡΙΖΑ;
Ασφαλώς, είναι προς την σωστή κατεύθυνση η αύξηση της φορολογίας, που σχεδιάζεται για τον πλούτο, την πολυτελή διαβίωση και κατανάλωση κ.τ.λ. Όπως και η προσπάθεια που γίνεται από τον αρμόδιο υπουργό κ. Π. Νικολούδη και άλλες υπηρεσίες να παταχθεί η φοροδιαφυγή, η διαφθορά και το λαθρεμπόριο. Πρέπει να επιμείνει η κυβέρνηση χωρίς δισταγμό σε όλα αυτά. Όμως, μια αποτυχία της στον τομέα της φορολογίας θα έχει σοβαρό πολιτικό αντίκτυπο. Αυτό δεν πρέπει να ξεχαστεί, καθώς σχεδιάζεται η φορολογική πολιτική.
Π. Κ.
