Φωτογραφία: Μάριος Λώλος

Ο Βασίλης Παπαδόπουλος, πρόεδρος του ΔΣ του Ελληνικού Συμβουλίου για τους Πρόσφυγες, συνομιλεί με τον Χάμιλτον Χ., πρόσφυγα από το Αφγανιστάν που τώρα ζει στην Ελλάδα.

Τι σε έκανε να εγκαταλείψεις τη χώρα σου;

Υπήρχαν πολιτικοί λόγοι που με ανάγκασαν να μην μπορώ να μείνω άλλο στο Αφγανιστάν. Πιο συγκεκριμένα, θρησκευτικές ομάδες πίεζαν για τη συμμετοχή μου στον πόλεμο μεταξύ των διαφόρων ομάδων. Επομένως, για μένα δεν υπήρχε η επιλογή του να αρνηθώ να συμμετέχω στον πόλεμο και δεν το ήθελα. 

Πόσο δύσκολο ήταν το ταξίδι για εδώ;

Αρχικά αποφάσισα να φύγω χωρίς να γνωρίζω πόσο δύσκολο θα ήταν αυτό το ταξίδι. Προτεραιότητα είχε η ασφάλειά μου και το να πάψω να κινδυνεύω εκεί που βρισκόμουν. Το ταξίδι αυτό είχε κινδύνους σε κάθε στάδιο. Για να περάσουμε στο τέλος στην Ελλάδα, μπήκα σε μια φουσκωτή βάρκα με 16 άτομα στη Σάμο και κινδυνέψαμε να πνιγούμε. Δέχτηκα και πήρα το ρίσκο αυτής της τόσο επικίνδυνης διαδρομής, μόνο και μόνο για να μην αναγκαστώ να κάνω κακό συμμετέχοντας σε έναν πόλεμο. Η επιλογή αυτή ήταν μονόδρομος για μένα. 

Θα το ξαναέκανες αυτό το ταξίδι;

Αν ξαναβρισκόμουν σε ένα περιβάλλον, όπου συνεχώς απειλούμαι και δεν νιώθω ποτέ ασφαλής, θα το ξαναέκανα, ναι. 

Πότε ένιωσες ότι είσαι ασφαλής;

Μόνο όταν έφτασα στην Ελλάδα ξεκίνησα να νιώθω ασφαλής γιατί κατάλαβα πως μπορώ να διεκδικήσω τα δικαιώματά μου και να εκφράζω την άποψή μου ελεύθερα. Και κυρίως ότι δεν μπορεί να με αναγκάσει κάποιος να κάνω κάτι που δεν θέλω. 

Θεωρείς ότι η Ελλάδα σου πρόσφερε κάτι;

Πιστεύω ναι. Μου πρόσφερε ελευθερία και ασφάλεια. Αν και στην αρχή όλη η κατάσταση ήταν εξαιρετικά δύσκολη. Κανένας δεν με βοηθούσε και η καταγραφή αργούσε για μήνες και χρόνια άλλες φορές και δεν υπήρχε καμία βοήθεια από πουθενά. Η διαδικασία ασύλου ήταν κακή, κράτησε χρόνια, παρόλα αυτά στο τέλος και όταν πήρα άδεια παραμονής, ένιωσα μεγάλη χαρά και ανακούφιση.

Πώς βλέπεις τις δηλώσεις του νέου Υπουργού; Φυλακή ή επιστροφή;

Η θέση της Ελλάδας αυτή τη στιγμή καθώς και αυτές οι δηλώσεις είναι ακραίες και επικίνδυνες. Παραβιάζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Δεν περίμενα ποτέ πως μια ευρωπαϊκή δημοκρατική χώρα όπως η Ελλάδα στέκεται τόσο απροκάλυπτα απορριπτικά απέναντι σε ευάλωτο πληθυσμό όπως είναι οι πρόσφυγες και οι μετανάστες. Και δεν είναι μόνο οι δηλώσεις. Η όλη διαδικασία απ’ ό,τι βλέπω χειροτερεύει παντού. Και ο κόσμος επηρεάζεται από αυτές τις δηλώσεις και πολλές φορές από εκεί που ήταν παλιότερα φιλικός τώρα γίνεται ανεξήγητα εχθρικός.

Θα έκανες ξανά το ταξίδι παρόλα αυτά με αυτές τις δηλώσεις και αυτό το κλίμα;

Ξαναλέω ότι δεν είχα επιλογή να μείνω στη χώρα μου. Θα το ξαναέκανα, καθώς ξανατονίζω πως στη χώρα μου υπήρχε απειλή κατά της ζωής μου. Δεν ξέρω όμως αν τελικά θα έμενα στην Ελλάδα για τόσο διάστημα, αν ερχόμουν τώρα. Ιδίως αν συνεχιζόταν αυτή η κατάσταση που έχει ξεκινήσει τα τελευταία χρόνια, που ο κόσμος γίνεται σιγά σιγά όλο και πιο εχθρικός.

Οι συμπατριώτες σου που είναι ακόμη στη διαδικασία ασύλου, νιώθουν ασφαλείς με αυτές τις δηλώσεις;

Όχι, δεν νομίζω ότι υπάρχει κάποιος που να αισθάνεται ασφαλής αν δεν ξέρει τι θα γίνει την επόμενη μέρα. Εξάλλου η όλη κατάσταση είναι αβέβαιη εδώ και πολύ καιρό.

Θα σκεφτόσουν ποτέ να ξαναγυρίσεις πίσω στην πατρίδα σου;

Όχι, γιατί οι συνθήκες που με οδήγησαν να φύγω όχι μόνο δεν άλλαξαν, αλλά χειροτέρευσαν μετά την τελευταία επικράτηση των Ταλιμπάν. Για μένα ήταν ταξίδι χωρίς επιστροφή.