Οταν γ.γ. του ΟΟΣΑ, Άνχελ Γκουρία, κρούει τον κώδωνα στους ηγέτες του G20 για τεράστιο οικονομικό πλήγμα εξαιτίας της πανδημίας και προειδοποιεί ότι κάθε μήνας αποκλεισμού επιφέρει πτώση 2% στους ετήσιους ρυθμούς ανάπτυξης επηρεάζοντας… Όταν, εστιάζοντας στον τουρισμό, προβλέπει απώλεια της τάξεως του 50% και του 70%…
Όταν ένας οικονομολόγος διεθνούς κύρους, όπως ο Νουριέλ Ρουμπινί, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, με θητεία στο ΔΝΤ και στην Παγκόσμια Τράπεζα, κάνει λόγο για την ταχύτερη και πιο βαθιά οικονομική κρίση στην ιστορία… Όταν επισημαίνει ότι, σε ανησυχητική σύγκριση με την κρίση του 2008 και η Μεγάλη Ύφεση (κατάρρευση των χρηματιστηρίων πάνω από 50%, πάγωμα της δανειοδότησης, μαζικές πτωχεύσεις, εκτίναξη της ανεργίας, πτώση του ΑΕΠ με ετήσιο ρυθμό πάνω από 10%), που «ξεδιπλώθηκε» σε μια περίοδο τριών ετών, η σημερινή πανδημική κρίση «έδωσε» τα αντίστοιχα αποτελέσματα μέσα σε λιγότερο από έναν μήνα…
Όταν η Goldman Sachs, η JP Morgan και η Morgan Stanley υπολογίζουν ότι το ΑΕΠ των ΗΠΑ, της μεγαλύτερης οικονομίας στον κόσμο, θα μειωθεί κατά 6% στο πρώτο τρίμηνο και κατά 24% έως και 30% στο δεύτερο, και όταν ο αμερικανός υπουργός Οικονομικών προειδοποιεί ότι η ανεργία στη χώρα του ενδέχεται να ξεπεράσει το 20%, ποσοστό υπερδιπλάσιο εκείνου της κρίσης του 2008….
Όταν η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, απευθύνεται σε δραματικούς τόνους στους ηγέτες της Ε.Ε. για να προειδοποιήσει ότι η ευρωζώνη βρίσκεται μπροστά σε κρίση «επικών διαστάσεων» και να ζητήσει την έκδοση ευρωομολόγου άμεσα…
Όταν ο Μάριο Ντράγκι, σε άρθρο του στους Financial Times, μιλά για επαπειλούμενη «ανθρώπινη τραγωδία βιβλικών διαστάσεων» λόγω κορωναϊού… Όταν προειδοποιεί για ιστορική Μεγάλη Υφεση (Depression) στην ευρωζώνη, προτρέποντας, ως μόνη διέξοδο, ένα νέο, επιθετικό new deal, με κρατικοποίηση του ιδιωτικού χρέους και εγκατάλειψη των πολιτικών συγκράτησης του δημόσιου χρέους, ώστε να καλυφθεί, ως πρώτη προτεραιότητα, από τους κρατικούς προϋπολογισμούς η απώλεια εισοδήματος επιχειρήσεων και εργαζομένων…
Τότε μπορείτε και εσείς να στοιχηματίσετε με βεβαιότητα ότι τίποτε στον κόσμο δεν θα είναι όπως πριν από την πανδημία – εκτός τριών εξαιρέσεων:
Η Γη θα εξακολουθήσει να γυρίζει. Η Γερμανία θα συνεχίζει να αρνείται το ευρωομόλογο. Και η Τουρκία του προέδρου Ερντογάν δεν θα παραιτηθεί από τις στρατηγικές της επιδιώξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, στις οποίες κεντρική θέση καταλαμβάνει η αμφισβήτηση κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και η συστηματική προσπάθεια αποδυνάμωσης του κύρους της διεθνώς, το οποίο γνώρισε κατακόρυφη αναβάθμιση με την Συμφωνία των Πρεσπών. Με βάση αυτές τις παραδοχές καλείται να χαράξει πορεία η χώρα μας – χωρίς καμιά επανάπαυση σε ό,τι αφορά στην τελευταία.
Φροντίζει, άλλωστε, γι’ αυτό η Τουρκία. Με συνεχείς υπενθυμίσεις. Στον μακρύ κατάλογο των οποίων προστέθηκαν την Τετάρτη εννέα παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου από τουρκικά μαχητικά στο βορειοανατολικό και κεντρικό Αιγαίο.
Θεωρήθηκαν οι παραβιάσεις εκείνες υπενθύμιση του «στοχευμένου» μηνύματος που είχε εκπέμψει, μια εβδομάδα νωρίτερα, στην Αθήνα η Άγκυρα, με τις παραβιάσεις του εναέριου χώρου στον Έβρο και το Αιγαίο από τουρκικά F-16 το πρωί της 25ης Μαρτίου, κατά παράβαση συμφωνιών «περί αποχής στρατιωτικών δραστηριοτήτων στις εθνικές εορτές».
Δεν ήταν μόνο αυτό. Ήταν υπενθύμιση του γεγονότος ότι οι παραβιάσεις τις 25ης Μαρτίου αποσκοπούσαν να υπογραμμιστεί στην Αθήνα η σημασία που αποδίδει η Άγκυρα στην κίνησή της να καταθέσει —μία εβδομάδα νωρίτερα, στις 18 Μαρτίου— στον ΟΗΕ τις γεωγραφικές συντεταγμένες που προκύπτουν, κατά την ίδια, από το σύμφωνό της με την Λιβύη τον περασμένο Νοέμβριο. Συντεταγμένες που, επί της ουσίας, δεν αναγνωρίζουν δικαίωμα στην ΑΟΖ σε τέσσερα ελληνικά νησιά, και που, επί πλέον, παραβιάζουν τμήμα της κυπριακής ΑΟΖ.
Η αντίδραση της Αθήνας, που αρκέστηκε σε μια ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών και μια δήλωση της ελληνίδας αντιπροσώπου στον ΟΗΕ, η οποία χαρακτήρισε τις συντεταγμένες «πλασματικές, παράνομες και αυθαίρετες», δεν ηχεί καθησυχαστικά. Το ίδιο και παράλειψη επίκαιρης προβολής από τον εγχώριο Τύπο της είδησης. Η οποία αναδύθηκε στη δημοσιότητα με καθυστέρηση πολλών ημερών, κυρίως δε απ’ αφορμή το μήνυμα του Αλέξη Τσίπρα για την 25η Μαρτίου, στο οποίο ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ χαρακτήρισε «απαράδεκτη κλιμάκωση της έντασης» την «μονομερή κατάθεση συντεταγμένων από την Τουρκία σε περιοχές της ελληνικής υφαλοκρηπίδας», προσθέτοντας ότι «η Ελλάδα πλέον έχει κάθε λόγο να ασκήσει τα δικαιώματά της για την κατάθεση συντεταγμένων» και προτρέποντας ότι «θα πρέπει πρώτα να έχει δοθεί ένα αυστηρό μήνυμα από την Ευρώπη, ότι μονομερείς ενέργειες όπως αυτή οδηγούν σε κυρώσεις…».
Εκτός απροόπτου η Τουρκία δεν θα παραιτηθεί από τις επιδιώξεις της. Θα τις μεταθέσει στο μέλλον. Διαθέτει επ’ αυτού ένα παρελθόν οθωμανικής διπλωματίας αιώνων, ανάλογο του οποίου άλλοι δεν διαθέτουν. Με την ίδια ευελιξία που εργαλειοποίησε το προσφυγικό στον Έβρο για να αποσπάσει από την Ευρώπη μια νέα (οικονομική) συμφωνία, με την ίδια αποσύρθηκε, επικαλούμενη την απειλή του κορωναϊού, όταν την επέτυχε.
Το σύμφωνό της με τη Λιβύη, και οι συναφείς γεωγραφικές συντεταγμένες, δεν αποβλέπουν στο μονοπώλιο εξουσίας στην περιοχή, της αρκεί η υπεροχή. Οι υπόλοιποι των εμπλεκομένων θα πρέπει χθες να φροντίσουν αυτό να μην αποβεί σε βάρος τους. Όλοι διαθέτουν κάποιο συγκριτικό πλεονέκτημα.
Κανείς δεν διαθέτει απεριόριστο χρόνο. Η Ελλάδα πρέπει να κινηθεί έγκαιρα. Λογικά, μετά τις συντεταγμένες, ακολουθεί η αποστολή γεωτρύπανου, ή έστω ερευνητικού σκάφους. Η πανδημία του κορωναϊού μπορεί να καθυστερήσει αλλά δεν θα ματαιώσει τους σχεδιασμούς της γείτονος.
Η χώρα δεν πρέπει να βρεθεί —όπως συμβαίνει με το προσφυγικό— να χειρίζεται το ζήτημα σαν διμερές. Πρέπει έγκαιρα να εμπλακεί η Ενωμένη Ευρώπη. Αν στο μεταξύ δεν έχει και αυτή υποκύψει στον κανόνα «Τίποτε στον κόσμο δεν θα είναι όπως ήταν πριν από την πανδημία»…
Κωστής Γιούργος
