Το Σχέδιο Δράσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Ισότητα των Φύλων που εγκρίθηκε από την Ολομέλεια στις 13/11/2025 στηρίζεται σε καθόλου ενθαρρυντικές διαπιστώσεις:
Ο δείκτης ισότητας των φύλων του ΕIGE για το 2024 βρίσκεται στο 71/100, βελτιωμένος μόνο κατά 0,8 ως προς το 2020.
Στην ΕΕ το 31% των γυναικών ηλικίας 18-74 ετών έχει υποστεί σωματική ή σεξουαλική βία και 788 γυναίκες σε 17 (από τις 27) χώρες δολοφονήθηκαν από τον σύντροφο ή μέλος της οικογένειάς τους το 2022. Στο 57% των θυμάτων η βία έχει προκαλέσει επιπτώσεις στην υγεία, ενώ το 31% δεν αποκάλυψαν ποτέ την κακοποίησή τους. Το 2022 ο αριθμός των καταγεγραμμένων περιπτώσεων σεξουαλικής επίθεσης κατά γυναικών αυξήθηκε κατά 25% και των καταγεγραμμένων περιστατικών βιασμού κατά 40% σε σύγκριση με το 2019. Έως και το 55% των γυναικών έχουν δεχθεί σεξουαλική παρενόχληση σε μέσα μαζικής μεταφοράς και το 1/3 των γυναικών που έχουν δεχθεί σεξουαλική παρενόχληση, την έχουν δεχθεί στην εργασία τους. Οι γυναίκες αποτελούν πρωταρχικό στόχο για ρητορική μίσους και παραπληροφόρηση με Τεχνητή Νοημοσύνη στο διαδίκτυο.
Η εμπορία ανθρώπων πλήττει κυρίως γυναίκες και παιδιά, ιδίως με σκοπό τη σεξουαλική εκμετάλλευση, συχνά σε απάνθρωπες συνθήκες διαβίωσης. Οι εκδιδόμενες γυναίκες αντιμετωπίζουν σοβαρότερες παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, περισσότερη βία και εκμετάλλευση απ’ ό,τι άλλες γυναίκες.
Οι γυναίκες έχουν περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν διαταραχές ψυχικής υγείας, εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας (37%) από καρδιαγγειακά νοσήματα έναντι των αντρών (31%) και είναι τέσσερα στα πέντε άτομα με αυτοάνοση νόσο. Σημαντικό ποσοστό έχει υποστεί μαιευτική βία και περισσότερες από 20 εκατομμύρια γυναίκες στην ΕΕ δεν έχουν πρόσβαση σε ασφαλή και νόμιμη άμβλωση.
Οι γυναίκες αντιπροσωπεύουν το 70% των 1,3 δισεκατομμυρίων που ζουν σε συνθήκες φτώχειας. Σχεδόν μία στις τρεις μετανάστριες προερχόμενες εκτός ΕΕ εργάζεται σε επισφαλείς θέσεις εργασίας και το 18% διατρέχει κίνδυνο φτώχειας. Οι διεμφυλικές γυναίκες έχουν σχεδόν τριπλάσιες πιθανότητες ανεργίας. Tο 2025 οι γυναίκες στην ΕΕ κερδίζουν 15% λιγότερα ανά ώρα απ’ ό,τι οι άνδρες και λαμβάνουν 26,1% χαμηλότερες συντάξεις.
Μόνο το 41% των εργαζόμενων στις θετικές επιστήμες και τη μηχανική στην ΕΕ και μόνο το 22% στην Τεχνητή Νοημοσύνη είναι γυναίκες. Οι γυναίκες υποεκπροσωπούνται (25% περίπου) στα επαγγέλματα των μέσων ενημέρωσης.
Το 30% των γυναικών στην ΕΕ εργάζονται με καθεστώς μερικής απασχόλησης, ενώ οι μη αμειβόμενες ευθύνες φροντίδας αποκλείουν 7,7 εκατομμύρια από την αγορά εργασίας. Το 80% της φροντίδας παρέχεται από άτυπους φροντιστές, κυρίως γυναίκες ηλικίας 45-75 ετών. Το 42% των μη εργαζόμενων φροντιστών βρίσκονται στο χαμηλότερο τεταρτημόριο εισοδήματος και το 59% δυσκολεύονται να καλύψουν τις ανάγκες τους. Ένας στους τέσσερις έμμισθους εργαζομένους στη φροντίδα είναι μετανάστης και 9 στους 10 από αυτούς είναι γυναίκες.
Το ποσοστό των εδρών που κατέχουν γυναίκες στα εθνικά κοινοβούλια βρίσκεται μόλις στο 27,2% το 2025, μειώνοντας την επίδρασή τους στη λήψη αποφάσεων για θέματα όπως η κλιματική αλλαγή και η εξωτερική πολιτική, παρ’ όλο που η υποβάθμιση του οικοσυστήματος και οι ένοπλες συγκρούσεις, επηρεάζουν δυσανάλογα τις γυναίκες και τα κορίτσια.
Πολλές γυναίκες και κορίτσια (άτομα με αναπηρία, άτομα από μειονεκτούντα κοινωνικοοικονομικά περιβάλλοντα, θύματα φυλετικών διακρίσεων, άτομα από εθνοτικά, μειονοτικά ή μεταναστευτικά περιβάλλοντα, ΛΟΑΤΚΙ+ ιδίως τρανς και ιντερσέξ γυναίκες, Ρομά και άτομα υφιστάμενα διακρίσεις λόγω ηλικίας) αντιμετωπίζουν διασταυρούμενες ανισότητες και διακρίσεις στην ΕΕ.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, επιβεβαιώνοντας την ισχυρή δέσμευση της ΕΕ για τη διασφάλιση και την προώθηση της ισότητας των φύλων και των δικαιωμάτων των γυναικών καλεί την Επιτροπή να εφαρμόσει μια στρατηγική με συγκεκριμένα, μετρήσιμα, απτά νομοθετικά και μη νομοθετικά μέτρα και στόχους για το διάστημα 2026-2030.
Φωτογραφία: Tim Mossholder / Unsplash
