Φωτογραφία: Τατιάνα Μπόλαρη / Eurokinissi
Η 2η Διεθνής Διάσκεψη για τη Δημοκρατία και την Κοινωνική Δικαιοσύνη που διοργάνωσε την περασμένη Τρίτη το Ινστιτούτο Τσίπρα, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, θα περάσει στην ιστορία ως εκδήλωση κατά την οποία ο Αλέξης Τσίπρας υπέγραψε την οριστική επιστροφή του στα πολιτικά πράγματα.
Ανεξάρτητα από την άποψη που μπορεί να έχει κανείς γι’ αυτό το come back, κατά τη διάρκεια της ομιλίας του πρώην πρωθυπουργού (που έκλεισε την εκδήλωση) έγινε σαφές ότι ο Τσίπρας έχει βλέψεις, πολιτικές φιλοδοξίες και στόχους που προφανώς περνούν πάνω από τους υφιστάμενους πολιτικούς σχηματισμούς της ριζοσπαστικής Αριστεράς και της Κεντροαριστεράς εν γένει.
Δεν υπήρχε άνθρωπος που στο περιθώριο της εκδήλωσης να μην επισημάνει το προφανές. Ότι ο Τσίπρας επαναδραστηριοποιείται. Μένει, βέβαια, να δούμε τον τρόπο, αλλά κυρίως τον χρόνο, που θα επιλέξει για να το κάνει. Όμως, ο κύβος έχει ήδη ριφθεί.
Κατά την ομιλία του, ο Τσίπρας περιέγραψε το αδιέξοδο στο οποίο έχει περιέλθει η δημοκρατική αντιπολίτευση, αποδίδοντας μάλλον με μελανά χρώματα τη σημερινή κατάσταση στην ελληνική Αριστερά. Πολλοί έσπευσαν να πουν ότι αυτό συνιστά unfair στα πρόσωπα του Σωκράτη Φάμελλου και του Αλέξη Χαρίτση, των επικεφαλής των σχηματισμών του χώρου, που έδωσαν το παρόν στην εκδήλωση και άκουσαν τον πρώην πρωθυπουργό από την πρώτη γραμμή των καθισμάτων. Ίσως δεν βρίσκονται μακριά από την αλήθεια, ωστόσο αυτό συνέβη.
Ο Τσίπρας, βέβαια, φρόντισε να «ρεφάρει», φέρνοντας στο προσκήνιο αρκετά σημεία της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ τη χρονική περίοδο 2015-2019 στην οποία οι Χαρίτσης, Φάμελλος, καθώς και άλλοι και άλλες παρευρισκόμενοι, είχαν κεντρικό ρόλο. Ο άλλοτε επικεφαλής του ΣΥΡΙΖΑ, για παράδειγμα, θυμήθηκε ότι η κυβέρνησή του μείωσε όλους τους δείκτες φτώχειας και ανισοτήτων μέσα σε τέσσερα χρόνια, ενώ η κυβέρνηση Μητσοτάκη εν συνεχεία τους αύξησε με την προδήλως ταξική πολιτική της.
Υπήρξαν επίσης και σαφείς αναφορές στη Συμφωνία των Πρεσπών, άλλωστε ένας από τους προσκεκλημένους του Τσίπρα ήταν ο Ζόραν Ζάεφ, πρώην πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας, με τον οποίο υπογράφηκε τον Ιούνιο του 2018 η εμβληματική συμφωνία που έλυσε, ελπίζουμε μια για πάντα, τη διαφορά της γειτονικής χώρας με την Ελλάδα.
Με αφορμή αυτή, ο Τσίπρας ξιφούλκησε κατά των εθνικισμών που αναθαρρεύουν όχι μόνο στα Βαλκάνια, αλλά σ’ όλο τον κόσμο, και εναντίον της Ακροδεξιάς που έχει αποκτήσει πια σημαίνοντα ρόλο στο κεντρικό πολιτικό σκηνικό πολλών χωρών. Με κάποιον τρόπο αυτήν την ώρα η Ακροδεξιά κυβερνά σε ΗΠΑ, Ιταλία, Ουγγαρία και Αυστρία και στην ομιλία του αυτό το σημείο ο πρώην πρωθυπουργός το έθιξε όχι μόνο μία φορά.
Στην αίθουσα, κατάμεστη από περίπου 500 ανθρώπους, η ομιλία Τσίπρα προκάλεσε ενθουσιασμό. Αυτό ήταν πασιφανές. Ειδικά στα κομμάτια κατά την οποία έκανε λόγο για την πλουτοκρατία και την κλεπτοκρατία, που ορίζουν πια το παρόν και το μέλλον της χώρας, αλλά και για το νέο δίπολο που, κατά την άποψή του, διαμορφώνεται πια. Από τη μία η πατρίδα, από την άλλη τα πλούτη των ολιγαρχών.
Έξω από την αίθουσα, όμως, η υποδοχή της ομιλίας παραμένει ζητούμενο προς διευρεύνηση. Κάνει γκελ ο Τσίπρας το 2025, δέκα χρόνια μετά την εκλογή του στην πρωθυπουργία; Αν ναι, σε ποιους και πόσο εκτεταμένο είναι αυτό το γκελ; Σ’ αυτά τα ερωτήματα δεν υπάρχουν, προσώρας τουλάχιστον, απαντήσεις.
Ζητούμενο επίσης παραμένει αν τη λύση στο αντιπολιτευτικό αδιέξοδο θα την δώσει μία κίνηση από τα πάνω, έτσι δηλαδή όπως την επιχειρεί ο 51χρονος πολιτικός. Λύσεις που δεν επιχειρούν να κάνουν τους από κάτω φορείς της κυοφορούμενης αλλαγής, αλλά «καταναλωτές» των τετελεσμένων που αυτή θα δημιουργήσει (αν δημιουργήσει φυσικά).
Ο Τσίπρας, στον δρόμο που χάραξε νωρίτερα η ομιλία του αμερικανού γερουσιαστή Μπέρνι Σάντερς στην ίδια εκδήλωση, φρόντισε να παρουσιαστεί ως ο πιο εμβληματικός εκπρόσωπος του προοδευτικού εν Ελλάδι. Πτυχές της ομιλίας του είχαν ακόμα και «δικαιωματικές» απολήξεις (έγινε, ας πούμε, λόγος για την τραγωδία της Πύλου), την ίδια ώρα όμως μπήκαν στο τραπέζι και συντηρητικά πολιτικά συστατικά, όπως ο πατριωτισμός.
Για την ακρίβεια, ο πρώην πρωθυπουργός έκανε λόγο για το σχήμα του νέου πατριωτισμού. Δεν δημοσιοποίησε περισσότερες λεπτομέρειες, αλλά φαίνεται ότι αυτό θα είναι ένα από τα μότο του πολιτικού του μέλλοντος. Το περιεχόμενο, όμως, που δίνει ο ίδιος στην έννοια, πέρα από την ανάγκη να μην «χαριστεί» ο όρος στην Κεντροδεξιά, δεν το έδωσε.
Όπως δεν έδωσε, μιλώντας για τη σφαγή και τη γενοκτονία στη Γάζα, μία πειστική εξήγηση για τον οποίο η δική του κυβέρνηση από το 2015 έως το 2019 βρέθηκε τόσο κοντά στο Ισραήλ του Νετανιάχου (παρέα με την Κύπρο).
Υπάρχουν, κοντολογίς, πολλά ερωτήματα που ψάχνουν την απόκρισή τους. Και πολλές απορίες επίσης για το πώς θα ξεδιπλωθεί η πρωτοβουλία Τσίπρα στο άμεσο μέλλον. Απαντήθηκε, όμως, το βασικό: Ο πρωθυπουργός της πρώτης φοράς Αριστερά αναλαμβάνει την πρωτοβουλία των κινήσεων δίνοντας, όπως τόνισε συνομιλητής μας μετά το τέλος της ομιλίας, «μία νέα ελπίδα». Οψόμεθα…
