Την πρόταση της Ανοιχτής Πόλης να μετονομαστεί η οδός Γλάδστωνος προς τιμήν του ακτιβιστή Ζακ Κωστόπουλου που λιντσαρίστηκε και δολοφονήθηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 2018, απέρριψε το δημοτικό συμβούλιο της Αθήνας, στη συνεδρίαση της Δευτέρας 14 Οκτωβρίου.
Εισηγητής της πρότασης ήταν ο επικεφαλής της δημοτικής κίνησης, Νάσος Ηλιόπουλος, ο οποίος δήλωσε πως είναι το «μικρότερο που μπορεί να κάνει ο δήμος στο πλαίσιο του σεβασμού της διαφορετικότητας», τονίζοντας μάλιστα ότι «απαιτείται μια συνολική αντιμετώπιση για την καταπολέμηση της μισαλλοδοξίας» και διαβιβάζοντας και το αίτημα της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας για τα δικαιώματα της οποίας αγωνιζόταν ο ακτιβιστής.
Ο δήμαρχος, Κώστας Μπακογιάννης, ζήτησε «να μην περιοριστεί η συζήτηση στη μετονομασία του δρόμου, αλλά στη δημιουργία ενός μνημείου κατά του μίσους, του ρατσισμού και τη μισαλλοδοξίας». Με την πρόταση αυτή που τελικώς επικράτησε συμφώνησε κι ο επικεφαλής του συνδυασμού «Αθήνα Είσαι Εσύ», Παύλος Γερουλάνος.
Ο Νίκος Σοφιανός, από τη δημοτική κίνηση του ΚΚΕ, πρότεινε τη δημιουργία μνημείου στην περιοχή, αφιερωμένου στον Ζακ Κωστόπουλου, χωρίς όμως να γίνει δεκτή.
Ο Νάσος Ηλιόπουλος υποστήριξε ότι δεν θα υπήρχε αντίρρηση με τη δημιουργία μνημείου «αλλά, αν δεν έχει σαφή αναφορά στον Ζακ, τότε είναι σαν να προσπαθούμε να κρύψουμε κάτι».
Να πάρουμε ξεκάθαρη θέση
Η σχετική ανακοίνωση της Ανοιχτής Πόλης τονίζει ότι «το δημοτικό συμβούλιο είχε την ευκαιρία να πάρει μια ξεκάθαρη θέση απέναντι στη φασιστική και τη σεξιστική βία, ενάντια σε διακρίσεις που δεν μπορούν να ανήκουν στο σήμερα και που καθιστούν κάποιους από εμάς αόρατους και απειλούμενους. Είχε την ευκαιρία να δείξει ότι στέκεται πλάι σε όλες και όλους που διεκδικούμε απόδοση δικαιοσύνης και μια κοινωνία ανοιχτή, μια πόλη συμπεριληπτική χωρίς αποκλεισμούς. Είχε επίσης την ευκαιρία να ανταποκριθεί στο αίτημα της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας που ήταν παρούσα στη σημερινή συνεδρίαση. Το δημοτικό συμβούλιο, ωστόσο, παρά τις όποιες γενικόλογες διακηρύξεις καλών προθέσεων, έχασε τις ευκαιρίες αυτές».
«Η Ανοιχτή Πόλη θα συνεχίσει να διεκδικεί με όλες τις δυνάμεις της δικαιοσύνη και ορατότητα, σεβασμό στη ζωή και στο θάνατο για όλους και όλες, ασφάλεια δίχως εξαιρέσεις και αποκλεισμούς και θεσμική θωράκιση της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας», καταλήγει η ανακοίνωση.
Η ιστορία και η μνήμη χρειάζεται τις γωνίες και τις αιχμές
Ο επικεφαλής της Ανοιχτής Πόλης, Νάσος Ηλιόπουλος, με αφορμή την απόφαση του δημοτικού συμβουλίου δήλωσε: «Ο Ζακ μας ανάγκασε να σκεφτούμε ξανά το αδιανόητο και το αυτονόητο. Για κάποιους είναι αδιανόητο να αντιμετωπίζεις διακρίσεις λόγο του σεξουαλικού σου προσανατολισμού. Για κάποιους άλλους ήταν αυτονόητο να λιντσάρουν και να δολοφονήσουν έναν άνθρωπο. Για κάποιους παραμένει αυτονόητο να λιντσάρουν ακόμα και σήμερα την μνήμη αυτού του ανθρώπου. Τα «αυτονόητα» και τα «αδιανόητα» δεν είναι ιστορικά τα ίδια. Δεν είναι δεδομένα. Κάποτε ήταν αυτονόητο ότι το χρώμα του δέρματος σου σημαίνει πως θα μαζεύεις βαμβάκι σε φυτείες. Χρειάστηκε να υπάρξουν πολλοί άνθρωποι που αντέδρασαν και έσπασαν αυτό το αυτονόητο. Ο Ζακ αγωνίστηκε για να γίνει αυτονόητο ότι ο σεξουαλικός προσανατολισμός δεν μπορεί να οδηγεί σε διακρίσεις και κοινωνικό αποκλεισμό. Άρα ναι, σε όσους μας φαίνεται ότι είναι αδιανόητο σήμερα να το συζητάμε ακόμα, χρωστάμε πολλά στον Ζακ. Αυτή είναι η απάντηση στο ερώτημα «τι έχει προσφέρει ο Ζακ;» που ακούσαμε σήμερα στο δημοτικό συμβούλιο.
Υπάρχουν στιγμές που αν μιλήσεις για τα πάντα, καταλήγεις να μην μιλάς για τίποτα. Υπάρχουν στιγμές που το καθολικό περνάει μέσα από το συγκεκριμένο. Υπάρχουν στιγμές που το γενικό απλά αποτελεί ένα ωραίο «στρογγύλεμα», ενώ το συγκεκριμένο τη «γωνία» που χρειαζόμαστε. Γιατί η ιστορία και η μνήμη χρειάζεται τις γωνίες και τις αιχμές. Για αυτό επιλέξαμε την πρόταση για μετονομασία της οδού Γλάδστωνος σε οδός Ζακ Κωστόπουλου – ZackieOh. Για αυτό προτείναμε και εναλλακτικά τη δημιουργία μνημείου, που να έχει όμως ρητή αναφορά στον Ζακ. Όταν το δημοτικό συμβούλιο κυρίως μέσα από τις παρατάξεις των Μπακογιάννη – Γερουλάνου καταψήφισαν τη συγκεκριμένη πρόταση, δεν μπορούσαμε να στηρίξουμε μια πρόταση του δημάρχου για ένα μνημείο χωρίς καμία αναφορά στον Ζακ. Γιατί αυτό σημαίνει ότι η πόλη δεν αναγνωρίζει την πληγή και δεν επιλέγει να κάνει κάτι για να την κλείσει».
«Ο αγώνας για μία πόλη δημοκρατική, συμπεριληπτική, με ασφάλεια για όλες και όλους, χωρίς αόρατους ανθρώπους δεν θα τελείωνε σε μία ψηφοφορία στο δημοτικό συμβούλιο. Θα δώσουμε κάθε μικρή και μεγάλη μάχη που χρειάζεται. Σήμερα η πόλη έχασε μια ευκαιρία, αλλά τίποτα δεν έχει τελειώσει», ξεκαθαρίζει στη δήλωσή του ο Ν. Ηλιόπουλος.
Μαρία Λυκούρα






